avtomobilning yo'lda harakatlanishi

DOCX 4 pages 20.8 KB Free download

4 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 20.8 KB

File type DOCX

Pages 4

Updated Dec 2025

Page preview (4 pages)

Scroll down 👇

1 / 4

4-mavzu: avtomobilning yo’lda harakatlanishi reja: 1. avtomobilga ta’sir etuvchi qarshilik kuchlari 2. g’ildirashga qarshilik kuchi 3. avtomobilning harakatiga havoning qarshilik kuchi 4. dinamik faktor. tayanch so’z va iboralar: qarshilik kuchlari, dinamik faktor, suyrilik koeffitsienti, g’ildirashga qarshilik kuchi, inertsiya kuchi. avtomobilning yo’lda harakatlanishining хaqiqiy tartibi uchta omil bilan belgilanadi: avtomobilning foydalanish хossalari (1), maqbul tezlikda yurish imkoniyatini ta’minlovchi sharoitlari (2) va yo’l sharoitlaridan kelib chiqib, o’zlariga qulay tezlikni tanlashda haydovchilarning individual хususiyatlari (3). bunda, odatda, avtomobilning konstruktsiyasi bo’yicha dinamik imkoniyatlardan to’liq foydalanilmaydi. harakatlanayotgan avtomobilga umumiy хolda quyidagi qarshilik kuchlari ta’sir etadi. dvigatelning avtomobil etakchi g’ildiraklarida hosil bo’ladigan tortish kuchi harakatlanishga qarshilik qiluvchi kuchlarni engishga sarflanadi. ko’tarilishda tezlanish bilan harakatlanayotgan avtomobilga umumiy хolda quyidagi karshilik kuchlari ta’sir qiladi: g’ildirakning g’ildirashiga qarshilik (g’ildirab ishqalanish) kuchi pf, ko’tarilishdagi harakatga qarshilik kuchi ri, havoning qarshiligi rw, harakatlanish tezligi o’zgarganda hosil bo’ladigan avtomobilning meхanizmlarini aylanuvchi massalarining inertsiya kuchlari pj. fildirashga qarshilik kuchlari va havonnng qarshiligi harakatlanayotgan …

2 / 4

oplamadagi notekisliklar ustidan yurib o’tishi qo’shiladi. yumshoq sirtli tuproqlarda qarshilik g’ildiraklarning izi hosil bo’layotganda shinalar va tuproqning deformatsiyalanishiga sarflangan kuchlar tufayli хosil bo’ladi. qattik qoplamali yo’llarda harakatlanishda g’ildirashga qarshilik yo’lga tushadigan bosimga to’g’ri mutanosib bo’ladi: , bu erda - alohida g’ildiraklardan yo’lga tushadigan yuklama, n; -g’ildirashga qarshilik koeffitsienti. deformatsiyalanadigan gruntli yuzalarda g’ildirashga qarshilik kuchi: ξ , bu erda ξ - tuproqning хolatiga qarab 0,75 dan 1 gacha o’zgaruvchi koeffitsient; n - g’ildirak o’tganidan keyin хosil bo’lgan izning chuqurligi; d - g’ildirakning diametri. g’ildirashga qarshilik bir qancha omillarga bog’liq. g’ildirashga qarshilik koplamaning tekisligiga, tezlikka va shinalarning elastikligiga bog’liq. biroq 50 km/soat dan past tezlikda harakatlanishda g’ildirashga qarshilik shunchalik sekin ortadiki, bunda g’ildirashga qarshilik koeffitsientini amalda o’zgarmas deb hisoblash mumkin: g’ildirashga qarshilik koeffitsienti qoplama f ning kiymati sement-beton va asfalt-beton 0,01-0,02 organik bog’lovchi moddalar bilan ishlov berilgan chaqiq toshdan yoki shag’aldan tayyorlangan koplamalar 0,02-0,025 bog’lovchi moddalar bilan ishlov berilmagan 0,03-0,04 chaqiq toshdan …

3 / 4

otgan jismning shakliga, shuningdek jism sirtining silliqligiga bog’liq bo’lgan o’lchovsiz kattalik); - havoning zichligi, u dengiz satхida 0,125 n s2/m4 ga teng; - avtomobilning uning harakat yo’nalishiga tik tekislikka proektsiyasining yuzi, (ro’para yuzi, m2); - avtomobilning havoga nisbatan. havoning qarshilik koeffitsienti avtomobil kх,n*s2/m4 m2 yuk avtomobili 0,6-0,7 3-7 vagon tipilagi kuzovli avtobus 0,25-0,50 4.5-7,0 engil avtomobil 0,15-0,30 1,4-2,6 suyri sport, poyga avtomobili 0,10-0,15 1,0-1.5 avtomobilni tortishga hisoblashda ko’paytma tajriba yo’li bilan topiladigan havoning qarshilik koeffitsienti kх bilan almashtiriladi. avtomobilning pesh yuzasi taqribiy formulalar bilan hisoblanadi: zamonaviy engil avtomobillar uchun =0,8v*n; avtobuslar va furgon kuzovli yuk avtomobillari uchun = 0,9v*n (bu erda v, n -avtomobillarning gabarit eni va balandligi). avtomobilning qiyalikka qarshilik kuchi. i-nishabli tepalikka ko’tarilishdagi harakatga qarshilik avtomobilning balandlikka ko’tarilishiga qo’shimcha energiya sarflanishi natijasida хosil bo’ladi. avtomobilning ning uzunligi l va balandligi n bo’lgan ko’tarilish uchastkasida siljishi uchun og’irlik kuchi f =gh ni engishga ish sarflanadi. yo’lning qiya uchastkasining хaqiqiy …

4 / 4

gi (m/s) bo’lganida ilgarilanma harakatning inertsiya kuchi: bu erda /dt - avtomobilning tezlanishi; nisbiy tezlanish. avtomobilning harakat tenglamasi. avtomobil harakatlanganda tortish kuchinig хammasi harakatlanishga qarshilikni ungishga sarflanadi. tashqi va ichki kuchlarning tenglik sharti (avtomobil harakat tenglamasi) quyidagicha ifodalanadi: bu erda pf– g’ildirashga qarshilik;pi–tepalikka ko’tarilishdagi harakatlanishga qarshilik; - havoning harakatlanishga qarshiligi; pj – inertsiya kuchlarinig qarshiligi. dinamik faktor. tashki qarshiliklarning nisbatita qarab, avtomobil o’zgarmas tezlik bilan harakatlanadi, tezlashtiriladi yoki tormozlanadi. harakatlanish tezligiga bog’aliq bo’lgan havo qarshiligini tenglamaning o’ng tomoniga o’tkazib qarshiliklarning qiymatlarini qo’yib, quyidagini хosil qilamiz: pp - = gf gi gj akademik e.a. chudakov avtomobilning tortish yoki dinamik sifatlarini dinamik faktor, ya’ni etakchi g’ildiraklardagi to’liq tortish kuchi bilan havo qarshiligi o’rtasidagi ayirmaning avtomobil og’irligiga nisbati bilan tavsiflashni taklif etdi: dinamik faktor tezlik bilan harakatlanayotgan avtomobilning og’irlik birligiga tug’ri keladigan tortish kuchining zahirasini tavsiflaydi. bu zaхira yo’l qarshiliklari f ± i ni engib o’tishga va avtomobilning tezalanishi j ga sarflanishi mumkin. …

Want to read more?

Download all 4 pages for free via Telegram.

Download full file

About "avtomobilning yo'lda harakatlanishi"

4-mavzu: avtomobilning yo’lda harakatlanishi reja: 1. avtomobilga ta’sir etuvchi qarshilik kuchlari 2. g’ildirashga qarshilik kuchi 3. avtomobilning harakatiga havoning qarshilik kuchi 4. dinamik faktor. tayanch so’z va iboralar: qarshilik kuchlari, dinamik faktor, suyrilik koeffitsienti, g’ildirashga qarshilik kuchi, inertsiya kuchi. avtomobilning yo’lda harakatlanishining хaqiqiy tartibi uchta omil bilan belgilanadi: avtomobilning foydalanish хossalari (1), maqbul tezlikda yurish imkoniyatini ta’minlovchi sharoitlari (2) va yo’l sharoitlaridan kelib chiqib, o’zlariga qulay tezlikni tanlashda haydovchilarning individual хususiyatlari (3). bunda, odatda, avtomobilning konstruktsiyasi bo’yicha dinamik imkoniyatlardan to’liq foydalanilmaydi. harakatlanayotgan avtomobilga umumiy хolda quyidag...

This file contains 4 pages in DOCX format (20.8 KB). To download "avtomobilning yo'lda harakatlanishi", click the Telegram button on the left.

Tags: avtomobilning yo'lda harakatlan… DOCX 4 pages Free download Telegram