duyoviy bilimlar va diniy e’tiqod birligiga erishishning ahamiyati

DOCX 11 стр. 24,1 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 11
4- mavzu: duyoviy bilimlar va diniy e’tiqod birligiga erishishning ahamiyati reja: 1. diniy plyuralizm, diniy tolerantlik (bag’rikenglik)ning shaxs kamoloti va e’tiqod erkinligini ta’minlashdagi roli. 2. yangi o’zbekistonda dunyoviy va diniy ta’lim-tarbiyaga munosabat, diniy ta’limning yo’nalishlari. 3. dunyoviy hayot va diniy qadriyatlarning mutanosibligi 1. o‘zbekistonning ko‘p millatli va ko‘p dinli davlat ekanligini hisobga olsak, dinlararo munosabatlarda bag‘rikenglik hamda turli millatlar o‘rtasida bag‘rikenglik masalasi muhim ijtimoiy-siyosiy mohiyat kasb etadi. shu ma’noda “bag‘rikenglik” tushunchasi keng ma’noga ega. u faqat “diniy bag‘rikenglik”(tolerantnost) bilan bog‘liq tushuncha emas. u turli xil til, madaniyatga, urf-odat va an’analarga ega bo‘lgan etnoslararo munosabatlarda ham aniq namoyon bo‘ladi. siyosatda bag‘rikenglik tamoyillariga tayanish, uning umuminsoniy mohiyatini ifoda etadi. “bag‘rikenglik” tushunchasi “mutaasiblikka” zid bo‘lib, turli insonlarning ma’naviy dunyosi orqali demokratik ong, tafakkur va qarashlarni e’tirof etish holatining ifodasidir. mutaasiblik esa aksincha demokratik qadriyatlarni, ong va tafakkurni qabul qila olmaydi. uni hisobga olish siyosat falsafasida muhim ahamiyat kasb etadi. o‘zbekiston xududida qadim asrlardan …
2 / 11
tan ham o‘zbekiston zaminida qadim zamonlardanoq islom dini va undan oldin zardushtiylik ,buddizm, yahudiylik, nasroniylik kabi murakkab ideologik tizimga ega bo‘lgan dinlar tinch – totuv faoliyat ko‘rsatganlar. yurtimizga islom dini kirib kelgandan so‘ng ham o‘zbekiston g‘oyat xilma_xil dinlar, madaniyatlar tutashgan tinch – totuv yashagan markaz bo‘lib qolaverdi. bugungi kunda turli dinlar va madaniyatlarga mansub davlatlar o‘zaro yaqinlashmoqda. bu hol ular orasidagi ijtimoiy, madaniy va diniy sohalarda doimiy muloqatlarni taqozo etmoqda. shu maqsadda 1945 yilda bmt ustavi «sabr-toqatli bo‘lish va jahonda yaxshi qo‘shnilar sifatida birgalikda yashash hamda xalqaro tinchlik va xavfsizlikni qo‘llab- quvvatlash uchun sa’y_harakatlarimizni birlashtirish»ni; 1981 yil 25 noyabrda esa 36/55 - rezolyusiyasi din yoki e’tiqodga asoslangan sabr-toqatsizlik va kamsitishning barcha shakllarini tugatish to‘g‘risidagi deklaratsiyani e’lon qildi. bmt bosh assambleyasi a’zo davlatlarini din yoki e’tiqod erkinligiga rioya qilish va uni kafolatlash bir-birini tushunish, sabr-toqatli va o‘zaro hurmat qilish hamda din yoki e’tiqoddan bmt ustaviga va boshqa tegishli hujjatlariga xilof bo‘lgan …
3 / 11
osiga mansublikning o‘zi asosiy mezon rolini o‘ynaydi. dinlarning asosiy yo‘nalishlariga e’tibor qaratidagi bo‘lsak, ularni: 1) dunyoviy dinlarga; 2) mintaqaviy dinlarga bo‘lib o‘rganish an’anasi mavjud. bu dinlarning e’tirofi va turli xil xalqlar hayotida unga bo‘lgan e’tiqod holati, ko‘lami bilan bog‘liq. dunyo dinlari: 1) xristianlik; 2) islom; 3) buddizmni; mintaqaviy dinlar esa: 1) iudaizm; induizm; zarastrizm; 4) djaynizm; 5) sikxizm; 6) daosizm; 7) konfutsiylik; 8) sintoizmni o‘z ichiga oladi. diniy bag‘rikenglikning zarurligi ham shundaki, bu birinchidan, turli dinlarning bir-biriga bo‘lgan munosabati turli xalqlarning diniy e’tiqod nuqtai nazaridan, sabr-chidam, madaniyat darajasini ko‘rsatadi; ikkinchidan, har bir dinning ichida mavjud bo‘lgan turli xil mazhablar, unga bo‘lgan munosabatning holatining bag‘rikenglik bilan bog‘liqligini ham anglatadi. shuni ta’kidlash kerakki, diniy mutaassiblik holatlari nafaqat turli dunyoviy dinlar o‘rtasida, ayni paytda muayyan dinning o‘z ichida, turli mazhablar aro bag‘rikenglikda ham muhim o‘rin tutadi. buni siyosat falsafasida hisobga olish nihoyatda muhimdir. masalan, hozirgi o‘zbekiston hududida xi asrdan boshlab islom dini sunna …
4 / 11
si tarixida alohida mavqega ega. «bu muborak zaminda bizning ajdodlarimiz boshqa din vakillariga doimo hurmat bilan qaragani, mana shu yurt ozodligi yo‘lida ular bilan birga kurash olib borgani, elkadosh bo‘lib mehnat qilganini hech kim inkor eta olmaydi.1 shuni alohida ta’kidlash zarurki, islom diniga e’tiqod mustahkamlangan sharoitlarda ham taraqqiyparvar ulamolar, siyosatchilar, davlat arboblari diniy omillar asos bo‘lib janjallar chiqishiga yo‘l qo‘ymaganlar. qur’oni karimning «baqara» surasining 256-oyatidagi «dinda zo‘rlik yo‘q» degan qoida ular uchun dasturulamal bo‘lgan. vatanimiz hududida dinlararo bag‘rikenglik tamoyili barcha davrlarda amal qilganiga ko‘plab misollar keltirish mumkin. chor rossiyasi hukumati xvi- asr oxirida qadimiy udumchilarni quvg‘un qilganda, ularning ko‘pi o‘zbekistonga qochib kelib yashaganlar. xix asrning 40-yillarida mennonitlar – nemislar chorizm ta’qibidan qochib, xivaga joylashganligi ham xalqimizning bag‘rikengligidan nishonadir. bugun respublikamizda 136 millat, elat vakillari istiqomat qiladilar, mamlakatimizda islomdan tashqari 15 ta diniy konfessiya, 2104 ta diniy tashkilot, shu jumladan, o‘zbekiston musulmonlari idorasi, rus pravoslov cherkovi, toshkent va o‘rta osiyo eparxiyasi, …
5 / 11
rni amalga oshirishni mustahkamlashda yoshlarning o‘z vatanini sevishlari, boshqa din va boshqa millat vakillariga hurmat ruhida qarashlarida milliy mafkura muhim rol o‘ynaydi. chunki aynan milliy mafkura jamiyat a’zolarini millat va e’tiqodidan qa’tiy nazar birlashtiruvchi muhim omildir. o‘zbekistonda rasmiy ravishda davlat tomonidan huquqiy hujjatlashtirilgan 16 ta diniy konfessiya tashkilotlari faoliyat yuritadilar. turli dinga mansub fuqarolar huquqiy va ma’muriy jihatdan biron to‘siqqa, tazyiqqa uchramagan holda o‘z e’tiqodlariga ibodat qiladilar. ularni huquqiy va ma’muriy jihatdan muhofaza qilish bilan birga, g‘oyaviy va ma’naviy jihatdan qo‘llab-quvvatlash borasida ham katta ma’naviy-ma’rifiy ishlar amalga oshirilmoqda. 2. bugungi kunda mamlakatimizda davlat va jamiyat hayotini tubdanyangilashga qaratilgan islohotlarimizning muhim ustuvor vazifalaridan biri har tomonla yetuk barkamol avlodni tarbiyalash va voyaga yetkazishni taqoza etmoqda. aynan, bugungi kunda mamlakatimizda diniy-ma’rifiy ijtimoiysiyosiy sohalarda amalga oshirilayotgan islohotlar zamirida xalqimizni mana shunday ezgu g‘oyalar sari dadil odimlayotganligini teran anglash mumkin.bugun yurtimizda olib borilayotgan jadal islohotlar ko‘lami, shiddati hamda keng qamrovi bilan dunyo nigohini diyorimizga …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 11 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "duyoviy bilimlar va diniy e’tiqod birligiga erishishning ahamiyati"

4- mavzu: duyoviy bilimlar va diniy e’tiqod birligiga erishishning ahamiyati reja: 1. diniy plyuralizm, diniy tolerantlik (bag’rikenglik)ning shaxs kamoloti va e’tiqod erkinligini ta’minlashdagi roli. 2. yangi o’zbekistonda dunyoviy va diniy ta’lim-tarbiyaga munosabat, diniy ta’limning yo’nalishlari. 3. dunyoviy hayot va diniy qadriyatlarning mutanosibligi 1. o‘zbekistonning ko‘p millatli va ko‘p dinli davlat ekanligini hisobga olsak, dinlararo munosabatlarda bag‘rikenglik hamda turli millatlar o‘rtasida bag‘rikenglik masalasi muhim ijtimoiy-siyosiy mohiyat kasb etadi. shu ma’noda “bag‘rikenglik” tushunchasi keng ma’noga ega. u faqat “diniy bag‘rikenglik”(tolerantnost) bilan bog‘liq tushuncha emas. u turli xil til, madaniyatga, urf-odat va an’analarga ega bo‘lgan etnoslararo munosabatlarda...

Этот файл содержит 11 стр. в формате DOCX (24,1 КБ). Чтобы скачать "duyoviy bilimlar va diniy e’tiqod birligiga erishishning ahamiyati", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: duyoviy bilimlar va diniy e’tiq… DOCX 11 стр. Бесплатная загрузка Telegram