узбекистан республикасининг географик ўрни, мандони, чегаралари

DOC 78,0 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1493306712_68017.doc узбекистан республикасининг географик ўрни, мандони, чегаралари ўзбекистон республикаси мустакил давлат сифатида 1 сентябрь 1991 йилда ташкил топтан. майдони 448,9 минг кв.км., ахолией 30,5 млн. киши (1.01.2014 й.). маъмурий жиҳатдан қорақалпогистон республикаси, андижан, бухара, жиззах, наваий, наманган, самарканд, сирдарё, сурхоидарё, ташкент, фаргона, хоразм ва қашқадарё вилоятлари ва тошкент шаҳридан иборат. республика пойтахти - тошкент шаҳри. ўзбекистон луне ҳамжамияти ва сиёсий харитасида ўзига хос мавкега эга. у бирлашган миллатлар ташкилотига аъзо бўлган 190 дан ортик давлатларнинг бири. ўзбекистон республикаси бмт га 2 март 1992 йилда қабул килинган. мамлакатимиз евросие ва марказий осиёнинг деярли кок ўртасида жойлашган. давлат чегараларининг умумий узунлиги 6221 км бўлиб, шундан 2203 км ёки 1/3 кисми козоғистон республикасига, 1721 км туркманистонга, 1161 км тожикистонга, 1069 км қиргизистонга ва 137 км афғонистон республикасига тўгри келади. республика худуди ғарбдан шарқка 1425 километрга чўзилган, шимолдан жанубга бўлган масофа эса - 930 км. энг баланд нуктаси ҳазрати султон чўккиси (ҳисор тизмаси) - …

$ятга эга бўлган буюк ипак йўлида, унинг асосий богловчи бўгинларидан бири сифатида ривожланишида катта ахамият касб этган. юртимизнннг жа\ип маданияти, фани ва иқтисодиёти тарақкиётига таъсири айни шу даврда юқори бўлган. ҳозирги шароитда, яъни "океан цивилизацияси" босқичида республика-нинг куруклик ичкарисида жойлашганлиги бирмунча кийинчиликларни юзага келтиради. бу ерда иктисодий географик ўриннинг тарихийлик (ўзгарувчанлик) хусусияти ўз ифодасини топади. иктисодий географик ўрин (игу) - бу маълум бир жойнинг (мамлакат, вилоят, шаҳар ва ҳ.к.) ўзидан ташқарида ўрнашган географик элементларнинг (тог, даре, денгиз, шаҳар, давлат, фойдали қазилма бойликлар ва б.) шу жойнинг ижтимоий-иктисодий, сиёсий маданий ривожланишига таъсири демакдир. бундай таъсир вақт утиши билан ўзгариб туради, кулай жой ноқулай ва, аксинча, ноқулай жой кулай ўрнига эга бўлиши мумкин. асосий иктисодий географик қонуният бу ерда шундан иборатки, ҳар бир жой ўзининг игўни қулайлаштиришга. рақобатбардоитигипи оишриииа интилади. игў - иктисодий ва ижтимоий география фанининг ҳудудий меҳнат тақсимоти, иктисодий районлаштириш ва худуди и мажмуалар қаторида энг муҳим (фундаментал) тушунчаси ҳисобланади. …$

орқали россия федерациясининг шимолий муз океани ва тинч океан портларига; · туркменистан ва кавказ орқали қора денгизга ва ундан ўрта денгиз - атлантика океанига; · афғонистон, покистон ёки эрон орқали ҳинд океанига; · туркманистон, эрон ва туркия орқали истанбулга, ўрта ер денгизи ва ундан атлантика океанига; • қирғизистон ва хитой халк республикаси орқали тинч океанига. юқоридаги йўналишлар ёки транспорт йўлаклари (коридорлари)дан фойдаланиш имкониятлари бир хил эмас. ҳозирги кунда уларнинг амалдагиси асосан биринчиси, яъни қозоғистон республикаси ва россия федерацияси йўналиши ҳисобланади. қолганлари эса, турли сабабларга кўра, аҳамияти паст ёки йўқ даражада. хусусан, шарқ йўналишида ёки трасека лойиҳасининг амалга оширилиши, буюк ипак йўлининг қайта тикланиши ва жанубий йўналишининг ишга туширилиши мамлакатимиз ривожи учун ўта катта аҳамият касб этган бўлар эди (дунё сиёсий харитасига қаранг, турли йўиалишларни таққослаб куринг ва улардан фойдаланиш ҳолати, сабаби ва муаммоларини тахлил қилинг). ўзбекистон республикасининг дунё харитасида мавкеи унинг макрогеографик ўрнини тасвирлайди, мамлакатимизнинг мдҳ ва марказий осиёда давлатлари …

млакатимиз марказий осиё минтакаси майдонининг 11,2, ахолисининг қарийб 48,5 фоизини ташкил килади (ушбу нисбий рақамларни содиштириб, ўзбекистонда ўртача ахоли зичлиги неча марта юқори ёки пастлигини аниқланг). юқорида қайд этилганидек, ўзбекистон марказий осиё геосиёсий минтакасининг марказида жойлашган. унинг айни марказда, ўртада жойлашганлиги иктисодий ва сиёсий география нуктаи назаридан куйидаги хулосалар чикаришга имкон беради: 1. марказда, демак республиканинг кўшнилари куп. ўзбекистон шимол ва шимоли-ғарбда қозоғистон республикаси билан, шаркда кнрғизистон, жануби-шаркда тожикистон, жанубда афғонистон ва ғарбда туркманистон билан чегарадош. 2. республиканинг марказий географик ўрни унинг қўшни давлатлар билан иктисодий интеграция жараёнларини ривожлантиришга, ижтимоий, маданий ва сиёсий алокаларини олиб боришга кулайлик туғдиради. 3. марказда жойлашганлик кўшни давлатлар учун бозор вазифасини бажаради. 4. бу ердан мамлакатнинг транзит вазифаларини бошкариш имкониятлари мавжуд. 5. марказий ўрин минтакада геосиёсий назиятни шакллантириш ва уни бошкаришда мухим ахамиятга эга. 6. республикамиз минтақа ичкарисида жойлашганлиги боис, унинг йўллари, тарихи, ахолисининг урф-одатлари, минтаканинг ўзаро тугаш худудларда турли-туманлиги, дини ва бошка транечегаравий хусусиятларини …

давлатларнинг ёки минтақанинг материк ичкарисида, ўртада, оролда ёки яриморолларда. денгиз-океан бўйларида, чеккада, икки қитъа оралигида жойлаигганлигини унинг иқтисодий-ижтимоий, сиёсий ривожланишига таъсирини дунё сиёсий харитасидан фойдачаниб. мисоллар врдамида изоҳлаб беринг. мамлакат ижтимоий-иқтисодий ривожланишида унинг ташки қиёфаси, чегара чизиқлари каби хусусиятлари ҳам муайян ахамиятга эга. чунончи, ўзбекистон республикасининг узок масофада шимоли^арбдан жануби-шарққа чўзилганлиги, "энининг" торлиги, кисқа масофада жанубга туташганлигини турлича талқин қилиш мумкин. республиканинг бундай географик шакли (геоқиёфаси), бир томондан, унинг транзит хусусиятини белгилаб берса, иккинчи томондан, мамлакатни бошқариш, ягона ички транспорт тизими ва транспорт хавфеизлиги ёки мустақиллигини таъминлаш хамда иқтисодий интеграция ва ахолига хизмат курсатишда бирмунча қийинчиликларга сабаб бўлади. республикамиз давлат чегара чизиқларининг кўриниши қам хар хил: агар улар шимол ва шимоли-гарбда (айниқса навоий, бухоро вилоятлари ва қорақалпогистон республикаси ташқи чегаралари) оддий, баъзан тўғри ёки кандайдир геометрик шаклларда бўлса, хоразм ва фаргона водийсида бу чегара чизиқлари мураккаб, эгри-бугри кўринишга эга'. одатда, чегаралар оддий бўлса: · ўтмишда худуднинг кимнидир қарамоғида бўлганлиги ёки …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"узбекистан республикасининг географик ўрни, мандони, чегаралари" haqida

1493306712_68017.doc узбекистан республикасининг географик ўрни, мандони, чегаралари ўзбекистон республикаси мустакил давлат сифатида 1 сентябрь 1991 йилда ташкил топтан. майдони 448,9 минг кв.км., ахолией 30,5 млн. киши (1.01.2014 й.). маъмурий жиҳатдан қорақалпогистон республикаси, андижан, бухара, жиззах, наваий, наманган, самарканд, сирдарё, сурхоидарё, ташкент, фаргона, хоразм ва қашқадарё вилоятлари ва тошкент шаҳридан иборат. республика пойтахти - тошкент шаҳри. ўзбекистон луне ҳамжамияти ва сиёсий харитасида ўзига хос мавкега эга. у бирлашган миллатлар ташкилотига аъзо бўлган 190 дан ортик давлатларнинг бири. ўзбекистон республикаси бмт га 2 март 1992 йилда қабул килинган. мамлакатимиз евросие ва марказий осиёнинг деярли кок ўртасида жойлашган. давлат чегараларининг умумий узунлиги...

DOC format, 78,0 KB. "узбекистан республикасининг географик ўрни, мандони, чегаралари"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: узбекистан республикасининг гео… DOC Bepul yuklash Telegram