pulning kelib chiqishi, zarurati va funksiyalari

PPTX 18 pages 98.5 KB Free download

18 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 98.5 KB

File type PPTX

Pages 18

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 18

презентация powerpoint pulning kelib chiqishi, zarurati va funksiyalari. reja: 1.pulning kelib chiqishi va mohiyati. jamiyat taraqqiyotida tovar ishlab chiqarish va pulning zarurati. 2.pulning paydo bo‘lishi va uning qiymat shakllari rivojlanishi bilan bog‘liqligi. 3.bozor iqtisodiyoti sharoitida pul-tovar munosabatlarining o‘rni va rivojlanishi. 1.pulning kelib chiqishi va mohiyati. jamiyat taraqqiyotida tovar ishlab chiqarish va pulning zarurati pul o‘zi nima? uning jamiyatdagi o‘rni qanday? pul yordamida davlatning iqtisodiy rivojlanishiga ta’sir ko‘rsatish mumkinmi? shu va shu kabi savollar ilm dunyosida jo‘da qizg‘in muzokaralarga olib keladi. bunday savollarga javob berish uchun pulning kelib chiqish tarixiga bir nazar solsak. pul juda qadim zamonlarda paydo bo‘lgan va uning kelib chiqishiga quyidagilar sabab bo‘lgan: 1-sabab. qadimgi qabilalarda vaqti-vaqti bilan o‘z ehtiyojlaridan ortiqcha mahsulotlar paydo bo‘lgan va ularni boshqa mahsulotlarga almashtirish imkoniyati tug‘ilgan. masalan, daryo bo‘yida yashovchi kishilarning ovi baroridan kelib, jo‘da ko‘p baliq ovlangan. ular ortiqcha baliqni qo‘shni jamoaga don, tuz yoki boshqa mahsulotlarga almashtirganlar. yoki boshqa bir misol, …

2 / 18

on kulolniki, idish esa dexqonniki bo‘lgan. yoki tarozini bir pallasiga guruch ikkinchi pallasiga esa bug‘doy solib almashtirgan.(2) ular endi faqat o‘z ehtiyojlarini qondirish uchungina emas, balki o‘z mahsulotlarini ayirboshlash, ya’ni sotish uchun ham yetishtira boshlaganlar. boshqacha qilib aytganda, ular «natural xo‘jalik» yuritishdan tovar ishlab chiqarishga o‘ta boshlaganlar. doimiy ayriboshlash uchun uch xil sharoit bo‘lishi shart - mehnat taqsimoti, xususiy mulk va taqqoslama baho, imkoniyat va o‘zaro o‘lchov birligi. agar kishilar o‘z ehtiyojlari uchun zarur bo‘lgan barcha mahsulotlarni o‘zlari yetishtirsalar, ya’ni hech narsa sotib olmasalar va sotmasalar, bunday xo‘jalik yuritish natural xo‘jalik yuritish deyiladi. va nixoyat, insonlar o‘zlarining mehnat mahsullarini tovarni tovarga o‘zaro ayriboshlaydilar ya’niy barterni sodir etadilar. barter - bu tovarlarni tovarlarga pul vositasisiz ayriboshlashni amalga oshirilishidir (t-t). biroq axolining o‘sib borishi, iqtisoslikning tobora chuqurlashishi barter ayriboshlash makonining kengayishi jo‘da ko‘p vaqt va mehnat xarajatini keltirib chiqaradi. bunday sharoitda samarasiz bo‘lgan barter pulni paydo qiladi. sotish uchun ishlab chiqarilgan mahsulot …

3 / 18

1 ta arava keyinroq o‘zaro kelishilgan holda, bir tovar bir necha tovarlarga almashtiriladigan bo‘lgan, ya’ni: 1 qop tuz 1 bosh qoramol 1 xum asal 2 ta bolta 5 bosh qo‘y 5 qop bug‘doy asta - sekinlik bilan tovarlar orasidan barcha tovarlarga ayirboshlana oladigan va hamma tovarlar qiymatini o‘zida ifoda eta oladigan maxsus tovar ajralib chiqqan. bu tovar har bir mamlakat yoki hududda iste’mol uchun eng zarur tovar bo‘lgan va barcha mahsulotlar uchun umumiy ekvivalentga aylangan. umumiy ekvivalent vazifasini turli mamlakatlarda turli tovarlar - qoramol, tuz, don, mo‘yna va boshqalar bajarganlar. tovar ishlab chiqarish va ayirboshlash jarayonining tobora rivojlanib borishi hududlar hamda mamlakatlar o‘rtasida savdo-sotiq va tovar ayirboshlash zaruratini yuzaga keltirgan. turli mamlakatlarda turli tovarlar umumiy ekvivalent hisoblanganligi esa bu jarayonga to‘sqinlik qila boshlagan. natijada butun tovarlar dunyosidan shunday tovar ajralib chiqqanki, u barcha hudud va mamlakatlarda umumiy ekvivalent sifatida qo‘llanila boshlagan. bu vazifani qimmatbaho metallar, avval mis va kumush, keyinchalik …

4 / 18

. pul har qanday buyumga aylanish sehriga qodir. pulni istemolga kiritilishi insoniyat taraqqiyoti uchun bug‘ mashinasini, temir yo‘l yoki telefonni kashf etishdan kam axamiyatga ega emas. pul ko‘p mehnat va vaqtni tejaydi. hech qanday mashina bunchalik ko‘p ishni bajara olmaydi va inson kuchini bunchalik tejay olmaydi. pul xalqlar o‘rtasida mehnatni taqsimlashga imkon berdi hamda iqtisodiyot va turli mamlakatlar o‘rtasidagi aloqani rivojlantirdi. pul odamlarni bir joyga mixlanib qolishdan ozod etdi, xayot uchun kerakli bo‘lgan narsalarni mehnat qilsa bo‘ladigan, ayriboshlash va savdo qilish mumkin bo‘lgan har qanday yerdan topish imkonini berdi. “pul o‘zidan ketgan janobdir, biroq qobil xizmatkor juda” b e k o v. kishilar har doim pul topishga harakat qiladilar, pul esa ular uchun xizmat qiladi. 3. bozor iqtisodiyoti sharoitida pul-tovar munosabatlarining o‘rni va rivojlanishi. pul bozor iqtisodiyotining eng muhim omillaridan biri bo‘lib, iqtisodiyotning «qoni»dir. iqtisodiyot pul bilan tirik. pul bo‘lmagan joyda bozor iqtisodi bo‘lishi mumkin emas. bozor iqtisodiyotida tovarlar va …

5 / 18

haroitida pul muomalasini tashkil etish, pul ayriboshlash, ularni saqlash, taqsimlash, bo‘sh pulni qarzga berish, pul vositasida moliyaviy hisob-kitoblarni amalga oshirish kabi iqtisodiy munosabatlar yanada kuchayib, murakkablashib boradi. /docprops/thumbnail.jpeg

Want to read more?

Download all 18 pages for free via Telegram.

Download full file

About "pulning kelib chiqishi, zarurati va funksiyalari"

презентация powerpoint pulning kelib chiqishi, zarurati va funksiyalari. reja: 1.pulning kelib chiqishi va mohiyati. jamiyat taraqqiyotida tovar ishlab chiqarish va pulning zarurati. 2.pulning paydo bo‘lishi va uning qiymat shakllari rivojlanishi bilan bog‘liqligi. 3.bozor iqtisodiyoti sharoitida pul-tovar munosabatlarining o‘rni va rivojlanishi. 1.pulning kelib chiqishi va mohiyati. jamiyat taraqqiyotida tovar ishlab chiqarish va pulning zarurati pul o‘zi nima? uning jamiyatdagi o‘rni qanday? pul yordamida davlatning iqtisodiy rivojlanishiga ta’sir ko‘rsatish mumkinmi? shu va shu kabi savollar ilm dunyosida jo‘da qizg‘in muzokaralarga olib keladi. bunday savollarga javob berish uchun pulning kelib chiqish tarixiga bir nazar solsak. pul juda qadim zamonlarda paydo bo‘lgan va uning kelib ch...

This file contains 18 pages in PPTX format (98.5 KB). To download "pulning kelib chiqishi, zarurati va funksiyalari", click the Telegram button on the left.

Tags: pulning kelib chiqishi, zarurat… PPTX 18 pages Free download Telegram