konfliktogenlar

PPTX 28 pages 97.6 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 28
презентация powerpoint 6-mavzu:konfliktogenlar 1.konfliktogenlar haqida tushuncha 2.konfliktogen turlari reja: 3.konfliktogenlar eskalatsiyasi inson ilk bolalik davridanoq turli nizolar va ziddiyatlar bilan o‘zi xohlamagan tarzda to‘qnash keladi. agar o‘zimizning bolaligimizni esga olsak, oddiy narsalar ustida juda qattiq qayg‘urganimiz, o‘z his-tuyg‘ularimizga berilib ketib, manfaatlarmiz himoyasi uchun kurashga kirganimizni anglaymiz. masalan, urishib qolgan bolani o‘zimizning ko‘chadan o‘tishga qo‘ymaganimiz, bizga velosipedini bermagan bolani masxara qilishga uringanimiz, keyinroq esa sizning yangi kiygan chiroyli ko‘ylagingiz boshqa qizlarning xavasini keltirgani, ular sizni qutlash o‘rniga “namun-cha o‘zingga zeb beribsan?!” deb piching qilgani, akangiz dars qilayotganida ataylab kassetani baland ovozda qo‘yib qo‘yganingiz, yoki o‘zingiz yaxshi ko‘rgan o‘yinchoqlaringizni mehmon boladan yashir­ganingiz mana shunday oddiy konfliktli vaziyatlardir. bularning barchasi kundalik turmushda uchrab turadigan odatdagi nizo va kelishmovchiliklar hisoblanadi. aytmoqchimizki, ilk bolalikdanoq, biz o‘z maqsadlarimizga yetishish uchun boshqalar manfaatlari bilan to‘qnashamiz. ammo ulg‘ayganimiz sari ikki xil hodisa yuz beradi. birinchidan, bolaligimizda bizga katta ta’sir o‘tkazgan kelishmovchiliklar ulg‘ayganimiz sari bizga e’tiborsiz, kichik, jiddiy bo‘lmagan …
2 / 28
sipolik, sog‘lom fikrlilik asosida yondoshamiz. shubha yo‘qki, ulg‘aygan insonlar ya’ni kattalar konfliktlarga kichiklarga nisbatan boshqacharoq yondoshishadi. ikkinchi tomondan esa, ulg‘ayganimiz sari, bizning hayotimizdagi kelishmovchilik, nizo va ziddiyatlar ham o‘sib, ulg‘ayib, kattaroq mazmun va mohiyat kasb eta boshlaydi. masalan, talabalar o‘rtasida ko‘p uchrab turadigan holatlardan bir misol: bir yigit bir qizni yoqtirib qoldi. ammo u yigitga emas, yigitning do‘stiga e’tibor qaratdi. yigitni “nima kilish kerak?” degan savol qiynaydi. o‘sha bola bilan bir “chekkaga” chiqib, alohida gaplashib olish lozimligi haqida o‘ylaydi. ammo mana shu niyat to‘g‘rimikin, yigit buni bilmaydi. yigit o‘z emotsiyalariga bo‘ysunishga majbur bo‘ladi. emotsiyalar esa yigitni qasd olishga, baxti chopgan bolani bir “o‘qitib” qo‘yishga, orani “o‘g‘il-bolachasiga” ochiq qilib olishga chaqiradi. ammo 17-18 yoshimizdagi bu his-tuyg‘ular - 40-50 yoshli odamga jizzakilik, hovliqmalik, o‘ylamasdan ish tutish bo‘lib ko‘rinishi aniq. chunki, 40-50 yoshli inson ko‘ngil ishi qiyin ekanligini, aslida qizni birovni tanlashga majburlab bo‘lmasligini, bu uning shaxsiy huquqi ekanligini, shu bilan birga, qiz …
3 / 28
mojaroga moyilligi aniqlangan. bu odamlardagi o‘ziga xos psixik tushuncha bo‘lib, konfliktni kelib chiqishida konfliktogenlar muhim rol o‘ynaydi. konfliktogen – konfliktga bo‘lgan layoqatni anglatadi, ya’ni ziddiyatga moyillikdir. konfliktogenning mazmuni shuki, biz o‘zimiz gapirayotgan gapga u qadar e’tibor qaratmaymiz, ammo boshqa gaplarga shu qadar e’tibor beramizki, unga jiddiyroq tus berishga xarakat qilamiz. konfliktogenlarni mazmun-mohiyatiga ko‘ra quyidagi shakllardan biriga kiritishimiz mumkin: barchadan ustun bo‘lishga intilish. tajovuzkorlikni namoyon qilish. xudbinlikni (egoizm) namoyon qilish. barchadan ustun bo‘lishga intilishda insonda: ko‘ngilchan bo‘lish; manmanlik qilish; o‘ziga yuqori baho berish; ishonish; majburlash; suhbatdoshini yakson qilmoq; habarlarni yashirish; etikani qo‘pol ravishda buzish; tegajog‘liq; yolg‘on gapirish kabi hislatlari namoyon bo‘ladi. tajovuzkor (agressiv) lotincha so‘z bo‘lib, hujum ma’nosini anglatadi. tajovuzkor odamlar tabiatan kamchilikni tashkil etadi. shunga ko‘ra tajovuzkorlikni namoyon bo‘lishida quyidagi shakllar muhim o‘rin tutadi: kuchli tajovuzkor odam o‘zining ichki muammolarini atrofidagi odamlar hisobiga hal etishga intiladi. kuchli tajovuzga ega bo‘lmagan odamlar esa boshqalarga tajovuz o‘tkazishga harakat qilishdan oldin uni natijasini …
4 / 28
imizga emas, balki bizga aytilgan boshqa odamlarning so‘zlari va amallariga ko‘proq e’tiborliroqmiz. boshqa odamlarning so‘zlaridagi intonatsiya, mimika va ma’no bizga uning bizga nisbatan munosabati haqidagi axborot, ya’ni ma’lum informatsiyani bildiradi va beradi. ammo o‘zimiz birovlarga so‘z aytganimizda, har doim ham, so‘zlar ma’nosi nimani anglatmoqda, bizning mimikamiz, ovozimiz, qo‘l harakatlarimiz, intonatsiyamiz yana qanday qo‘shimcha axborotni birovlarga uzatayotganligiga e’tibor bilan qaramaymiz. ko‘pchilik hollarda bu narsa intuitiv tarzda kechadi. konfliktogenlar ko‘payib, ular majmuaga aylanganda, konflikt tug‘iladi. konfliktogenlar eskalatsiyasi qonuniy ravishda konfliktga olib keladi. bizga kelayotgan axborotlar konfliktogenlar bilan to‘lgan bo‘lsa, biz unga tabiiy ravishda o‘zimizdagi konfliktogenlar bilan javob beramiz. konfliktogenlar eskalatsiyasi yuzaga kelmasligi uchun: konfliktogenlarning o‘zingiz va atrofdagilar yuragida yig‘ilishiga yo‘l qo‘ymaslik; konfliktogenlar vujudga kela boshlaganda esa, ulardan o‘z fikri va ongini ozod qilish yo‘llarini qidirish; o‘zimizda vujudga kelishi mumkin bo‘lgan konfliktogenlar boshqalar ko‘nglida ham yuzaga kelishi mumkinligini nazarga olishimiz darkor. konfliktogenlarning ko‘pchiligini kuyidagi turlarga ajratish mumkin: o‘zini ustun qo‘yish; agressiyaga moyillik; egoizm. …
5 / 28
da”, - deydi. o‘quvchi hafa bo‘ladi. u “nima hech qachon dars bajarib kelmaganmanmi?!”, - deb o‘ylaydi. maqtanchoqlik: o‘z marralari va yutuqlari haqida ko‘pirib gapirish, shu bilan birga o‘zgalar marralarini pastga urish, ularni “o‘z o‘rniga qo‘yib qo‘yish” istagi. qat’iylik, fikr va qarashlar keskinligi: o‘z fikrlarining to‘g‘riligiga haddan ziyod ishonish, qarashlarni bildirishdagi keskinlik, faqat o‘zi to‘g‘ri so‘z ayta olishi mumkinligiga ishonch, birovlar fikrini o‘ylab ham ko‘rmaslik, “bizning og‘aynimiz guruh sardori bo‘lganlar-da, shuning uchun o‘zlarini juda aqlli deb biladilar...”, “hamma narsani bilaman deysiz-u, oddiy masalanihal qilishga yordam berolmaysiz...”, “faqat bilog‘onlik qilasiz, o‘rtoqlaringiz fikrini eshita olmaysiz...”, “sen nimani bilarding...” qabilidagi so‘zlarni ishlatish. o‘z maslahatlari va fikrlarini majburiy singdirish va qabul qilinishiga harakat qilish. odatda, maslahat faqat mana shu maslahat so‘ralgan taqdirdagina berilishi lozim. ammo ko‘pchilik hollarda biror muammo muhokama qilinayotgan bo‘lsa, o‘zini katta tutgan odam, yoki yoshi ulug‘roq odam, albatta maslahat qila boshlaydi. maslahatni esa yo qabul qilish, yoki uni inkor qilish mumkin. maslahat …

Want to read more?

Download all 28 pages for free via Telegram.

Download full file

About "konfliktogenlar"

презентация powerpoint 6-mavzu:konfliktogenlar 1.konfliktogenlar haqida tushuncha 2.konfliktogen turlari reja: 3.konfliktogenlar eskalatsiyasi inson ilk bolalik davridanoq turli nizolar va ziddiyatlar bilan o‘zi xohlamagan tarzda to‘qnash keladi. agar o‘zimizning bolaligimizni esga olsak, oddiy narsalar ustida juda qattiq qayg‘urganimiz, o‘z his-tuyg‘ularimizga berilib ketib, manfaatlarmiz himoyasi uchun kurashga kirganimizni anglaymiz. masalan, urishib qolgan bolani o‘zimizning ko‘chadan o‘tishga qo‘ymaganimiz, bizga velosipedini bermagan bolani masxara qilishga uringanimiz, keyinroq esa sizning yangi kiygan chiroyli ko‘ylagingiz boshqa qizlarning xavasini keltirgani, ular sizni qutlash o‘rniga “namun-cha o‘zingga zeb beribsan?!” deb piching qilgani, akangiz dars qilayotganida ataylab kas...

This file contains 28 pages in PPTX format (97.6 KB). To download "konfliktogenlar", click the Telegram button on the left.

Tags: konfliktogenlar PPTX 28 pages Free download Telegram