shimoliy amerika

DOC 136,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1441972588_40047.doc шимолий америка shimoliy amerika reja: 1. geologik tuzilishi va tabiatining tarkib topish tarixi xususiyatlari 2. relyefi va foydali qazilmalari 3. kordilyera tog`lari 4. foydali qazilmalari 5. iqlim amerika qit`asi ikki materik — shimoliy va janubiy amerika materiklarini o`z ichiga oladi. teuantepek va panama bo`yinlari ora-sida joylashgan markazii amerikani yo shimoliy amerika yoki janu​biy amerikaga kiritadilar. butiya yarim orolidagi merchison burni (710 50 shimoliy kenglik) shimoliy amerikaning eng shimoliy nuqtasi, alyaska yarim orolidagi prins uels burni (1680 40 g`arbiy uzoqlik) eng g`arbiy nuqtasi. lab​rador yarim orolidagi charlz burni (550 4 (u g`arbiy uzoqlik) eng sharqiy nuqtasidir. panama burnini materikning janubiy chegarasi deb hisoblasak, materikning maydoni 20360 ming km2 ni tashkil etadi. grenlandiya (2176 ming km2), kanada arktika arxipelagi (1300 ming km2), vest-indiya orollari (2400 ming km2) va boshqalarni shimoliy amerika tarkibiga kiritadilar. geologik tarix davomida shimoliy amerika bilan janubiy amerika har doim ham bir-biriga qo`shilib turmagan va shuning uchun har …
2
y elementlari meridional yo`nalgan bo`lib, asimmetrikdir yevrosiyoning eografik tueilishidan shimoliy amerika bilan janubiy amerika ografiyasining asosiy farqi ana shunda. yevrosiyodan farqli o`laroq, bu materiklarning markazii va sharqiy qismlari yo tekislik, yoki yassi tog`liklardir, ularning g`arbiy chekkalari esa tog`lardan iborat. kordilyera tog`lari shimoliy amerika materigi bilan janubiy amerika materigi o`rtasida ko`prik xizmatiii o`taydi, bu tog`lar tufayli flora va faunaning bir materikdan ikkinchi materikka o`tishi oson bo`lgan; ana shunga ko`ra shimoliy amerika bilan janubiy amerikaning flora va faunasi muayyan xususiyatlariga ko`ra o`xshab ketadi lekin bu o`xshashliklarga qarab, ularning flora va faunasi umumiy geologik tuzilishi va tabiatining tarkib topish tarixi xususiyatlari qisman boshqa materiklarga ham xos bo`lgan xususnyat — asosni geologik strukturalariing konsentrik tarzda joylashnshi shimoliy amerika misolida yaqqol ko`rinadi. materikning markaziy qismlari chekka qismlariga nisbatan hamma joyi bir xil tuzilgan va, shu bilan birga, eng qadimiydir. bu hol tasodifiy bo`lmay, materikning o`ziga xos xaraqqiyot tarixi oqibatidir. kembriydan oldingi strukturalar. shimoliy amerikaning zama​nida …
3
y qismlarn paydo bo`lmasdan ancha keyin tarkib topgan. yeshroq strukturalar asta – sekin markaziy yadroga qo`shila borganidan uning maydoni tobora kengaya boshlagan. katta ayiq ko`li atrofidagi burmali strukturalar​iing yoshi 1250 – 1450 mln. yilga, san – lavrentiy daryosi vodiysidan shimoli – sharqdagi joylarning yoshi 950–1100 mln. yilga barobar. shunday qilib, shimoliy amerika kristall jinslar qalqoninnn: tarkib topish tarixi bu qalqonning bundan boshqa yoshroq barcha qismlarining tarkib topish tarixiga ko`ra kamroq davom etgan. platforma jinslarining absolyut yoshini o`rganish natijasida, buyuk ko`llar atrofi platformaning eng qadimiyqismi ekanligi aniqlandi, bu yerlarda otqindi va metamorfik jinslarning yoshi 2500 mln. yildan ham ortiq. bu yadro atrofida geosinklinal havzalar bo`lgan. bu havzalar kembriydan oldin, biroq qalqonning markaziy qismlari paydo bo`lmasdan ancha keyin tarkib topgan. yoshroq strukturalar asta – sekin markaziy yadroga qo`shila borganidan uning maydoni tobora kengaya boshlagan. katta ayiq ko`li atrofidagi burmali strukturalarning yoshi 1250 – 1450 mln. yilga, san-lavrentiy daryosi vodiysidan shimoli-sharqdagi joylarning yoshi …
4
geologik taraqqiyot protsessida shimoliy amerikaning yirik tektonik oblastlari: kanada qalqoni va plitasini o`z ichiga olgan shimoliy amerika platformasi, paleozoy (kaledon va gersin) burmali ukturalari, epigersin platformalar, kordilyeraning mezokaynozoy burmali strukturalari tarkib topgan. kordilyeraning eng yosh tizlari va vodiylaridan tashqari, ana shu strukturalar bilan birga paydo bo`lgan relyef shakllari yo`q bo`lib ketgan. bunday shakllar yer po`stining keyingi harakatlari, denudatsiya protsesslari va cho`kindi to`planishi natijasida kuchli o`zgargan. shunga qaramasdan, bu oblastlardan har birining tektonik negizining o`ziga xos xususiyati hozirgi relyef taraqqiyotining o`ziga xos yo`llarini belgilab bergan. shuning uchun tektonik oblastlar morfostruktura rayonlarning eng yirik kategoriyalari bo`lib, gipsometrik kartada yaqqol ko`rinib turadi. asosiy qismi kordilyera tog`lari yuqorida aytilgani kabi, shimoliy amerikaning g`arbiy qismida tog` paydo qilish protsesslari quyi paleozoydayoq ro`y bergan, biroq ap​palachi tog`laridan farq qilib, qadimgi burmali strukturalar deyarli qolmagan. shimoli – g`arbdan janubi – sharqqa cho`zilgan asosiy morfostrukturalar mezozoy oxirida va kaynozoy boshlarida paydo bo`lgan hamda kuchli ichki va tashqi protsesslar …
5
. burmalanmagan joylar ba​landligi 1500 – 1600 m atrofidagi platolardan iborat bo`lib, sharqda buyuk tekisliklar bilan qo`shilib ketadi. tizmalarning tepalarida qadimgi va hozirgi muzlar tufayli vu-judga kelgan muzlik relyef shakllari ko`p uchraydi. iyellouston davlat parki atroflarida postvulkanik hodiyealar, jumladan juda kuchli geyzerlar uchraydi. qoyali tog`lar janubda sharqiy syerra – madre (x4) baland mas-snvlari sifatida davom etadi. bundan g`arbdagi yana bir orografiya mintaqasi nevadiy burmali strukturalari taraqqiy etgan zonaning sharqiy qismida va larami burmalari zonasining g`arbiy qismida bo`lib, o`rtacha balandlikdadir. bu mintaqa g`arb va sharqdan tog` tizmalari bilan o`ralgan. bu esa iqlimning xiyla kontinental bo`lishiga olib kelgan. iqlimning kontinentalligi natijasidaesa denudatsiya kuchayib, yer yuzasini tekislab yuborgan. bu – ichki yassi tog`liklar va platolar mintaqasidir (xi). bu mintaqa ichki freyzer (xi2) platolariga, kolumbiya platosiga o`tadigan yukon yassi tog`ligi (xi1), katta havza tog`ligi (xi4), kolopado platosi (xi5), meksika tog`ligining ichki qismi (x16) dan iborat. bu zona uchun ko`tarilgan yoki cho`kkan va balandligi 4000 …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "shimoliy amerika"

1441972588_40047.doc шимолий америка shimoliy amerika reja: 1. geologik tuzilishi va tabiatining tarkib topish tarixi xususiyatlari 2. relyefi va foydali qazilmalari 3. kordilyera tog`lari 4. foydali qazilmalari 5. iqlim amerika qit`asi ikki materik — shimoliy va janubiy amerika materiklarini o`z ichiga oladi. teuantepek va panama bo`yinlari ora-sida joylashgan markazii amerikani yo shimoliy amerika yoki janu​biy amerikaga kiritadilar. butiya yarim orolidagi merchison burni (710 50 shimoliy kenglik) shimoliy amerikaning eng shimoliy nuqtasi, alyaska yarim orolidagi prins uels burni (1680 40 g`arbiy uzoqlik) eng g`arbiy nuqtasi. lab​rador yarim orolidagi charlz burni (550 4 (u g`arbiy uzoqlik) eng sharqiy nuqtasidir. panama burnini materikning janubiy chegarasi deb hisoblasak, materikning m...

Формат DOC, 136,5 КБ. Чтобы скачать "shimoliy amerika", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: shimoliy amerika DOC Бесплатная загрузка Telegram