antik davr tarix falsafasi

PPTX 23 pages 1,6 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 23
презентация powerpoint 1-mavzu: kirish. tarix falsafasi fan sifatida. antik davr tarix falsafasi. reja. 1.tarix falsafasi va metodologiyasi predmeti. tarixshunoslik muammolari. tarix nima degan savol bo’yicha turli xil tushunchalar: fan, san'at, fikrlashning alohida shakli. 2. antik davr tarix falsafasi tayanch iboralar: tarix falsafasi. tarix fani. tarixning ahamiyati. tarix ma’nosi falsafiy dunyoqarash masala sifatida. klassika va hozirgi zamon. tarixiy ong va tarix. «мен барчангизни тарихни ўрганишда яна­ да уйғоқ, янада фаол бўлишга чақирмоқчиман. тарихга сергак қараган одамгина доимо ҳушёр ва огоҳ бўлиб яшайди. бугунги вазиятга ҳам келгуси жараёнларга ҳам холис ва ҳаққоний баҳо бера олади. бу эса ҳозирги мураккаб ва шиддатли замонда тинчлик ва барқарорликни таъминлаш, юксак тараққиётга эришишнинг энг муҳим шартидир»1. шавкат мирзиёев “tarix falsafasi tarix fanisiz bo’shliq. tarix fani esa tarix falsafasisiz ko’rdir” imre lakatos davlatimiz rahbari ta’kidlaganlaridek: “o’quvchilarni faqat yodlashga emas, balki fikrlashga chorlaydigan metodika yaratish zarur” tarix falsafasi - tarixni falsafiy sharlash va baholash. "tarix falsafasi" atamasi antik …
2 / 23
alloh irodasi orqali tushunish va unga ilohiy tus berish, ilohiy mazmun orqali anglash hisoblanadi. metafizik tarix falsafasi hech qanday chegaralar va doiralar bilan cheklanmaydigan, turli shakllarga va ko’rinishlarga kiradigan tushunchalar tizimi hisoblanadi. idealistik tarix falsafasiga ko’ra esa asosan g'oyalar, insonning axloqiy tushunchalari, ma’naviy-ruhiy kechinmalari asosida tarixga munosabat bildiriladi. insoniyat tarixiga va hayotiga tabiiy (naturalistik) yondashish tarix falsafasining yana bir yirik oqimi sifatida ko’zga tashlanadi. unda hissiyot va tuyg'u orqali inson tabiatiga baho berishga va inson tabiati, fe’l-atvori uning ta’sir doirasini belgilashiga e’tibor beriladi. ana shu hissiyot va tuyg'u orqali olamni anglash, o’tmishga nazar solish va uni baholash mazkur oqimning mohiyatini belgilaydi. materialistik tarix falsafasi yo’nalishida asosan iqtisodiy omillarga katta e’tibor beriladi. unda tarixni yo’naltiruvchi kuch sifatida tarix haqiqatini, mazmun-mohiyatini moddiy ehtiyoj va iqtisodiy zarurat orqali tushunishga harakat qilinadi. umuman, taraqqiyot bevosita tarix falsafasining asosi hisoblanadi. tarix falsafasi gerodot va fukididning antik davrdagi tarixiy harakat kuchi haqidagi tadqiqotlaridan boshlanadi. ulardan farqli …
3 / 23
xslarning ruhiy kechinmalari, individualizm orqali hayotni anglash, hayot qonuniyatlari ayni ana shular ta’sirida amalga oshishini istaydigan, jamiyatni ruhiyatlashtirishga moyil bo’lgan g'oyalar avgustin falsafasini sindirib tashladi. gegel esa to’g’ridan-to’g’ri dunyoviy aql-zakovat, umuminsoniy tafakkur, insoniyat xatti-harakati va aql-idroki uyg'unligi asosida vujudga kelgan, ong va tafakkur hukmron bo’lgan yaxlit borliqni tarix deb tushunadi gegel falsafasi, uning tarixga munosabati tarix falsafasining yangi davrini ochib berdi. u tarix falsafasiga hayot qonuniyati, ma’naviy shakllanish jarayoni va inson rivojlanishining ma’naviy ehtiyoji sifatida qaraydi. har qanday g'oyalar, maqsadlar va intilishlar ana shu ichki ehtiyoj hamda shaxsning ma’naviy-ruhiy etuklik darajasidan kelib chiqishini ko’rsatib berdi. bu yaxlit holda tarix – inson tafakkurining, ma’naviy-ruhiy va axloqiy kamolotining mahsuli degan xulosaga kelishga imkon beradi tarix falsafasi–tarixiy tafakkur muammolari bilan shug'ullanadigan, insoniyat taraqqiyoti asosiy yo’nalishlarini qamrab olgan mustaqil bilimlar tizimi hisoblanadi. tarix – inson, zamon va makon falsafasi birinchidan, har bir tarixiy jarayon, ijtimoiy-siyosiy voqelik qandaydir siyosiy manfaat asosida dunyoga keladi. ayniqsa bosqinchilik, …
4 / 23
im. uchinchidan, tarixiy jarayonning mantiq bilan bog'liqligi muayyan bir hodisaning nima uchun boshqa shaklda emas, aynan shu shaklda, nima uchun oldinroq ham emas, keyinroq ham emas, ayni shu paytda yuz berganini o’rganish bilan belgilanadi. zotan, har qanday voqea tagida mantiq yotishi shubhasiz. aks holda mamlakatlar, saltanatlar orasidagi kurashlar maqsadsiz va natijasiz bo’lardi. to’rtinchidan, masalaning falsafa bilan bog'liqligi shundaki, tarixiy haqiqat falsafiy tafakkur orqali tahlil qilinsa, o’quvchi fikrlashga o’rganadi. tarixni o’qish va tarixiy jarayonlarni o’rganish asnosvda uning mushohadasi kengayadi, dunyoqarashini o’zgartiradi, tafakkuri boyiydi. beshinchidan, tarixni jamiyatshunoslikdan alohida qilib, ajratib olib o’rganib bo’lmaydi yunonistonda tarix fani birdaniga vujudga kelgan emas. greklarning tasavvuricha tarix fan emas, balki san’atdan va pand nasihatdan iborat, shu sababli qadimgi greklar boshqa fanlar singari tarixning ham o’zmuzasi bor, bu muza kliodir (qadimgi yunon ... clio, "ulug'vorlik"). klio boshqa muzalar bilan bir qatorda sanatlar xudosi apolon ayonlari orasida bo’lgan, deb hisoblaganlar. greklar tarixiy voqealar to’g’risida chiroyli va pand – …
5 / 23
lar ijodkori bo’lib qoladi. gerodotning ona shahri galikarnos hokimi lagdimid qarshi ko’tarilgan isyonda paniasid bilan bostiriladi. geradot esa mamlakatdan quvg'in qilinadi. shundan so’ng bo’lajak tarixchi osiyo bo’ylab safarga chiqishga qaror qildi. geradot qora dengiz qirg'oqlari bo’ylab safardaligida olviya shahri va ularga yaqin joylashgan skiflar haqida qiziqarli malumotlarni eshitadi geradot dastlab, ahamoniylar davlatining markazi bo’lgan suza shahriga keladi. efes va sard shaharlarida bo’ldi. kichik osiyodagi galis, mesopatamiyadagi efrat va tigr daryolaridan o’tadi. geradotning fikricha, kaspiy bo’ylarida ko’chmanchi massagetlar yashaydi. massagetlar baliq go’shti, parranda va sutli taomlarni istemol qilishadi. bu erning xalqlari juda jangari bo’lishgan. aytishlaricha eron shohi kir ham ularni o’ziga bo’ysudira olmagan. geradot mesopatamiya va vaviloniya o’lkalarining tabiatiga ham keng to’xtaladi. xorazmiylar xorazmliklar, so’g'dlar politmet (zarafshon) bo’ylarida, saklar tyanshan tog'ining g'arbiy etaklarida joylashgan edilar. shundan so’ng geradot hindiston o’lkasida sayohatini davom ettirib, panjobga boradi. bu erga bostirib kelgan doro haqida qimmatli malumotlar to’playdi. geradot keyingi asarlarida liviya, misr o’lkalarini ham …

Want to read more?

Download all 23 pages for free via Telegram.

To'liq yuklab olish

About "antik davr tarix falsafasi"

презентация powerpoint 1-mavzu: kirish. tarix falsafasi fan sifatida. antik davr tarix falsafasi. reja. 1.tarix falsafasi va metodologiyasi predmeti. tarixshunoslik muammolari. tarix nima degan savol bo’yicha turli xil tushunchalar: fan, san'at, fikrlashning alohida shakli. 2. antik davr tarix falsafasi tayanch iboralar: tarix falsafasi. tarix fani. tarixning ahamiyati. tarix ma’nosi falsafiy dunyoqarash masala sifatida. klassika va hozirgi zamon. tarixiy ong va tarix. «мен барчангизни тарихни ўрганишда яна­ да уйғоқ, янада фаол бўлишга чақирмоқчиман. тарихга сергак қараган одамгина доимо ҳушёр ва огоҳ бўлиб яшайди. бугунги вазиятга ҳам келгуси жараёнларга ҳам холис ва ҳаққоний баҳо бера олади. бу эса ҳозирги мураккаб ва шиддатли замонда тинчлик ва барқарорликни таъминлаш, юксак тараққиётг...

This file contains 23 pages in PPTX format (1,6 MB). To download "antik davr tarix falsafasi", click the Telegram button on the left.

Tags: antik davr tarix falsafasi PPTX 23 pages Free download Telegram