aqlizaif bolalar shaxsi va ro'jlantirish xususiyatlari

PPTX 26 pages 4.3 MB Free download

26 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 4.3 MB

File type PPTX

Pages 26

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 26

презентация powerpoint mavzu:aqli zaif bolalar shaxsi va rivojlanish xususiyatlari reja: 3 01 02 04 aqli zaif bola tafakkuri aqli zaif bolaning xotirasi va uni rivojlantirish omillari shaxs haqida umumiy tushuncha aqli zaif bola shaxsi va shaxslararo munosabatlari tafakkur — atrofdagi borliqning aks etishiga imkon beradigan inson bilish faoliyatining oliy shakli, predmet va hodisalar o‘rtasidagi aloqa va munosabatni o‘rnatadi. tafakkurning asosiy vazifalari: — umumiy o‘zaro aloqalarni o‘rnatish; — muayyan sinf hodisalari turi sifatida aniq hodisalar mohiyatini tushuntirish; — bir xil guruh hodisalari xossalarini umumlashtirishi. tafakkur operatsiyalari: — tahlil qilish (xayoliy predmet, hodisa, holatlarni qismlarga ajratish va tarkibiy belgi, qismlarini aniqlash); — sintez (turli xil belgilar o‘rtasidagi aloqani taqqoslash, qiyoslash); — mavhumlashtirish (predmetning asosiy xossalarini ikkilamchi belgilardan ajratish); ko‘rgazma-obrazli tafakkur ko‘rgazma-harakatli tafakkur ko‘rgazma-harakatli tafakkur mantiqiy tafakkur aqli zaif bolalar xotirasi xotira — bu individ tajribasining eslab qolinishi, saqlanishi va kelgusida qayta tiklanishi. xotiraga, shuningdek, unutish ham kiradi. bu jarayonlar faoliyatda shakllanadi. materialni …

2 / 26

tirilsa, yozdirilsa, ko’rsatib berilsa, iloji bo’lsa shu predmet bolaga his qildirilsa (ushlasa), predmet mazasi aniqlansa bolada predmet haqida ma’lumot kengayadi, bu esa uzoq muddatli xotirani rivojlantiradi. aqli zaif bolalar xotira xususiyatlarini bir qancha olimlar g.y.troshin, l.v.zankov, b.l.pinskiy, g.m.dulnev va boshqalar ilmiy-tadqiqot sifatida o‘rganganlar. tadqiqotlarda ko'rsatilishicha, aqli zaif bolalarning darajalariga qarab, xotira xususiyatlarini rivojlantirish mumkin. 7 xotira hajmini rivojlantirish uchun bolaning individual xususiyatlari inobatga olinadi. agar aqli zaif bolada bilish jarayonlarining pasayishi bilan birgalikda unda nutqiy nuqsonning bir qancha qo‘pol buzilishlari, shu bilan birgalikda tutqanoqlik yoki bo’lmasa eshitish idrokining pasayishi birgalikda kelsa, bu bola bilan ishlash jarayonida barcha nuqsonlari inobatga olinadi. ya’ni bunday bolaning xotirasini rivojlantirish uchun uning bilish jarayoniga va eshitish xususiyatiga tayangan holda ishlar tashkil etiladi. voqealar ketma-ketligini aniqlash l.v.zankov≫ metodikasi aqli zaif bolalar xotirasini tekshirish uchun metodikalari tavsiya etiladi. 10 ta so'zni yod olish aqli zaif o'quvchilarning diqqati diqqatning namoyon bo’lishini, yuz berishini kishining holatidan, yuz mimikasidan ham …

3 / 26

bajaradilar. bu o'rinda mashhur fransuz pedagogi e.segenning ushbu fikrlari e’tiborga loyiq: “chuqur aqli zaif bola hech narsa qila olmaydi, hech narsa bilmaydi, eng kerakligi esa — u hech narsani xohlamaydi”. demak, aqli zaif bolalardagi asosiy nuqson xohish, istakning yetishmasligidir. aqli zaif bolalar dars jarayonlarida tez charchaydilar. bu bolalarning diqqatlari uzoq muddat biror nuqtaga, ta’limga qaratilmaydi. shuning oqibatida bu bolalar tez-tez darsdan chalg'ib turadilar. aqli zaif bolalarning dars vaqtlarida chalg’ib turishlari, ularning o'z xohish-istaklari bilan emas, balki bosh miyalarida yuz bergan kasallikning natijasidir. aqli zaif bolalar bilan korreksion ishlarni muvaffaqiyatli amalga oshirish uchun bola diqqatining fiziologik mexanizmlarini bilish talab etiladi. aqli zaif bolalar diqqatini qator psixologik metodikalar bilan o‘rganish mumkin. ayniqsa, “shulte jadvali” metodikasi, “korrektur sinov” metodikasi va “belgilarni qo‘yib chiq” metodikalar yaxshi natija beradi. shulte jadvallari (diqqatni jamlash bo‘yicha eng yaxshi usul) u tez o’qishni o’rganishga, matndan kerakli ma’lumotlarni osongina topishga va ish paytida tashqi chalg’ituvchilarga ruhiy chidamlilikni rivojlantirishga va …

4 / 26

shigacha kechikadi. eng avvalo, bu yerda talaffuzdagi nuqsonlarni qayd etish kerak. g.a. kainning tadqiqotlariga ko'ra, yordamchi maktab o'quvchilarining 66 foizi tutilib gapirishning u yoki bu shakliga duchor bo’ladi. aqli zaif o'quvchilar qo’llaydigan so'zlar zaxirasi odatdagi me’yorga tenglashtirib bo’lmaydigan darajada tordir. ular ko'pincha so'zlarning ma’nosini tushunmaydilar: 1) mavhum tushunchani ifodalovchi mashaqqat, qimmatroq, arzonroq; 2) ko'chma ma’noda qo'llangan so'zlar. “oltin bosh” degan ibora bolada kulgi uyg'otadi, hamda ularning e’tiroziga duch keladi. aqli zaif bolaning faol lug‘ati uning nofaol lug'atidan kambag'alroq bo‘ladi. m.p.feofanovning tadqiqotlariga ko'ra aqli zaif bolalarning nutqiga oid qo'shimchalar sog'lom intellektdagi bolalarnikiga nisbatan ikki barobar kam bo'lishi aniqlangan. bolalar o'qiyotgan, eshitayotgan, ko'rayotgan narsalar haqida bir qator xatolarga yo'l qo'yadilar. aqli zaif bolalar, hatto 1-sinf o'quvchilari hamma vaqt ham o'zgalarning og'zaki ko'rsatmasi bo'yicha faoliyat ko'rsatisha olmaydi. a.r. luriya, aqli zaif bolalarning nutqini farqlaydigan yana bir xususiyat bu ularning so'zlarni noto'g'ri talaffuz etishlaridir. aqli zaiflikni keltirib chiqargan gidrotsefaliyada ba’zan nutqyaxshi rivojlangandek tuyulsada, aslida …

5 / 26

a bo’lgan, ma’lum ijtimoiy-iqtisodiy formatsiyada yashaydigan, ma’lum bir faoliyat bilan shug‘ullanadigan individdir. shaxs tarkib topishi uzoq muddatli, murakkab va tarixiy jarayondir. aqli zaif bola shaxsi aqliy toiiqsizlik hisobiga o'ziga xos-shart-sharoitni talab etadi oligofren maktabgacha yoshidagi bolalar o'z xulqini, xohishini nazorat qila olmaydi. aqli zaif bolalar uchun xulq-atvorning buzilishi ham xosdir. ularda o'quv, o'yin, mehnat faoliyatida motivatsiyaning past darajadaligi, ichki his-tuyg'ularning zaifligi, o'z xatti-harakatlariga javobgarlik hissi yo'qligi namoyon bo'ladi. shaxs shakllanishining asosiy omillaridan biri — aqli zaif bolalarning o'z imkoniyatlariga to'g'ri baho berish xislatlarining shakllangan bo’lishidir. baholashga kishilar, narsalar, holatlar jalb etilishi mumkin. o'z-o'zini baholashda kishining o'z aloqalarini, harakatlarini, sifatlarini, qilgan ishlarini, yutuqlarini baholash tushuniladi. bosh miyada qo'zg'alish va tormozlanish jarayonlari birmuncha turg’un bo'lgan oligofrenlarda ta’lim-tarbiya jarayonlarida o‘z imkoniyatlariga to‘g‘ri baho berish hollarini ko'rish mumkin. hissiy jihatdan birmuncha ≪kambag‘al≫ bo'lgan aqli zaif bolalarda har qanday murakkablikdagi topshiriqlar bilan ulardagi noto'g'ri tasavvurlarini to'g'rilash qiyin. shuning oqibatida aqli zaif bolalar o'z faoliyatlarini to'g'ri …

Want to read more?

Download all 26 pages for free via Telegram.

Download full file

About "aqlizaif bolalar shaxsi va ro'jlantirish xususiyatlari"

презентация powerpoint mavzu:aqli zaif bolalar shaxsi va rivojlanish xususiyatlari reja: 3 01 02 04 aqli zaif bola tafakkuri aqli zaif bolaning xotirasi va uni rivojlantirish omillari shaxs haqida umumiy tushuncha aqli zaif bola shaxsi va shaxslararo munosabatlari tafakkur — atrofdagi borliqning aks etishiga imkon beradigan inson bilish faoliyatining oliy shakli, predmet va hodisalar o‘rtasidagi aloqa va munosabatni o‘rnatadi. tafakkurning asosiy vazifalari: — umumiy o‘zaro aloqalarni o‘rnatish; — muayyan sinf hodisalari turi sifatida aniq hodisalar mohiyatini tushuntirish; — bir xil guruh hodisalari xossalarini umumlashtirishi. tafakkur operatsiyalari: — tahlil qilish (xayoliy predmet, hodisa, holatlarni qismlarga ajratish va tarkibiy belgi, qismlarini aniqlash); — sintez (turli xil belgi...

This file contains 26 pages in PPTX format (4.3 MB). To download "aqlizaif bolalar shaxsi va ro'jlantirish xususiyatlari", click the Telegram button on the left.

Tags: aqlizaif bolalar shaxsi va ro'j… PPTX 26 pages Free download Telegram