kartoshka mahsuloti biokimyosi

PPTX 30 pages 5.2 MB Free download

30 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 5.2 MB

File type PPTX

Pages 30

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 30

kartoshka mahsulot biokimyosi reja: 1. kartoshka tuganagining kimyoviy tarkibi va turli qismlarida taqsimlanishi; 2. kartoshka tuganaklarida kraxmalni hosil bo‘lishiga ta’sir etuvchi omillar; 3. kartoshka tuganaklarini saqlashda va qayta ishlashda tarkibining o‘zgarishi. 1 kartoshkadan dastlab janubiy amerika hindulari yegulik sifatida foydalangan. uni madaniylashtirish taxminan o‘n ming yillar oldin peru hududida boshlangan. kartoshka haqidagi ma’lumotlar yevropaga xvi asrdagina yetib kelgan, xviii asrdan pazandachilikda keng qo‘llanila boshlagan. hozirda kartoshka yer yuzining barcha hududlarida yetishtiriladi. tarixi kartoshka tuganagining kimyoviy tarkibi va turli qismlarida taqsimlanishi kartoshka-muhim oziq-ovqat, yem-hashak va texnik ekin bo‘lib uning oziq-ovqatliligiga qiymati karbonsuvlarni asosan kraxmalni, oson hazmlanadigan oqsilni, ko‘p miqdorda s vitaminini (askorbin kislotasini) mineral moddalarni ayniqsa temir, kalsiy va boshqalarni ko‘p tuplashligi bilan harakterlanadi. kartoshka tuganagida o‘rta hisobda 75-80 % suv, 13-20 % kraxmal, 0,8-1,5 % shakar, 2 % atrofida xom pritoin, 0,2-0,3 % yog‘, 0,8 % kletchatka va 0,8-1,0 % mineral moddalar bo‘ladi. 5 iste’moli rossiya, belorussiya, irlandiya va xitoy …

2 / 30

a hayvonlar organizmi uchun zaharli bo‘lib, pishirilish jarayonida zaharlilik darajasi pasayadi. 7 kartoshkaning 4000 ga yaqin turi bor. turlari kartoshka tuganaklaridagi moddalar tuproq-iqlim sharoiti, agrotexnologik jarayonlar ta’sirida o‘zgarib boradi. ayniqsa kartoshka tuganagidagi kraxmalning o‘zgarishi tuproq sharoitiga bog‘liq bo‘lib chirindilarga boy bo‘lgan yerlarda kartoshka tuganagida kraxmal va boshqa oziqabop moddalar miqdori mo‘l bo‘lib, unumdorligi past yerlarda yetishtirilganda hosildorligi past bo‘lishi bilan birga tuganagi tarkibidagi kraxmal miqdori ham sezilarli darajada pasayib oziq-ovqatlilik darajasi ham keskin pasayib ketadi. kartoshka tuganagining kimyoviy tarkibi va turli qismlarida taqsimlanishi kartoshka dunyoning barcha oshxonalarida eng ko‘p ishlatiladigan mahsulotlardan biri hisoblanadi. kartoshkaning afzallik tomonlaridan biri – undan ovqat tayyorlash uchun oshpazlik malakasi yuqori bo‘lishi shart emas. istagan odam uni qovurib, dimlab yoki qaynatib taom tayyorlashi mumkin. shirin kartoshka navidan desert taomlar tayyorlanadi. tayyorlash kartoshka yetishtirilayotganda tuproqda azot miqdori yuqori bo‘lib kaliy kam bo‘lsa hosil sifati keskin pasayib ketadi. kartoshka tuganagi shakllanayotganda havo harorati yuqori bo‘lsa mono va disaridlar …

3 / 30

qsil 2,18 1,69 tayyorlash kartoshkani turiga qarab mos usulda pishiriladi. masalan, tarkibida kraxmal miqdori ko‘p (20–22 %) bo‘lgan kartoshkalarni dimlab yoki qovurib pishirgan ma’qul. sariq kartoshka (16–18 % kraxmal) ni esa uzoqroq pishirish talab etiladi, undan asosan sho‘rva uchun foydalaniladi. kartoshka tarkibidagi foydali moddalarni saqlab qolish uchun ozroq suvda qaynatish kerak. demak, kartoshka tuproq unumdorligi yuqori bo‘lgan yerlarda yetishtirilganda tuganaklari tarkibidagi sifatini belgilovchi moddalar miqdori yuqori bo‘ladi va bunday moddalar asosan tuganaklarida tuplanadi. kartoshka tuganagining kimyoviy tarkibi va turli qismlarida taqsimlanishi kartoshka uglevodlar (kraxmal, sellyuloza), oqsil, с, b1, b2, b3, b6, fosfor, kaliy, magniy, kalsiy, rux moddalariga boy. oqsilning deyarli barchasi po‘st ostidagi yupqa qatlamda to‘planadi. vitaminlar kartoshka tuganaklarida kraxmalni hosil bo‘lishiga ta’sir etuvchi omillar kuzda, qishda yoki erta bahorda ekilib yozning o‘rtasida pishib yetiladigan kartoshka tuganaklaridagi kraxmalning o‘zgarishi namlik, harorat va oziqa rejimiga bog‘liq ravishda o‘zgarib boradi. kartoshka ekini ekilib unib chiqqanidan toki pishib yetilishigacha namlik, harorat va oziq …

4 / 30

ynida yetishtirilganda, yozning birinchi davrida yetishtirilgandagiga nisbatan tuganaklari tarkibidagi kraxmal miqdori yuqori bo‘ladi. bunday holat ayniqsa kartoshkaning chirindilarga boy bo‘lgan yerlarda yetishtirilganda ko‘proq nomoyon bo‘ladi. kartoshka tuganaklarida kraxmalni hosil bo‘lishiga ta’sir etuvchi omillar eski kartoshkalarni (uch oydan ortiq saqlangan) 20–25 daqiqa, yangisini 10–15 daqiqa qopqoq bilan berkitib qaynatish kerak. qaynatish biroq, kartoshka yozning birinchi va ikkinchi yarmi mobaynida yetishtirilganida ham faqat mineral o‘g‘itlar bilan oziqlantirilganda azotli, fosforli va kaliyli o‘g‘itlar me’yorlari va nisbatlari tavsiya etilgan darajada qo‘llanilishi kerak. ayniqsa kaliyli o‘g‘itlar kartoshka tuganaklari shakllanishida va kraxmal sintez bo‘lishida kaliyli o‘g‘itlar katta rol uynaydi. chunki, kaliy kartoshka o‘simligida azot va fosfor sig‘imini oshirishi bilan birga kraxmal sintez bo‘lishida katta rol uynaydi. kartoshka tuganaklarida kraxmalni hosil bo‘lishiga ta’sir etuvchi omillar kartoshka tuganagi shakllanishida va tuganaklaridagi kraxmalning talablar darajasida sintez bo‘lishida tuproq sharoiti ham hal qiluvchi rol uynaydi. kartoshkachilik sohasida o‘tkazilgan tadqiqotlar natijalari bo‘yicha tuproqning mexanik tarkibi talablar darajasida bo‘lganda, ya’ni, tuproq donador …

5 / 30

ishtirish bilan birga saqlash va qayta ishlash jarayonlari ham muhim rol o‘ynaydi. kartoshka hosili yig‘ishtirilib olinganidan keyin istemolchilarga yetkazilib berilishi uchun ma’lum vaqtlar mobaynida saqlanadi dastlabki ishlov beriladi va qayta ishlanadi. kartoshka tuganagi tegishli joylarda saqlanayotganida ham undagi fiziologik-biokimyoviy jarayonlar uzluksiz davom etadi. ` kartoshka tuganaklarini saqlashda va qayta ishlashda tarkibining o‘zgarishi kartoshka tuganaklari saqlanayotganda fiziologik va biokimyoviy jarayonlarini to‘xtatish uchun omborxonalarni sovutish va fiziologik va biokimyoviy jarayonlarini to‘xtatadigan kimyoviy vositalar eritmalarini qo‘llash usullaridan foydalaniladi. kartoshka tuganaklarini saqlash jarayonida tarkibida kraxmal va boshqa oziq-ovqatlik qiymati bilan bog‘liq bo‘lgan moddalarni saqlab qolish uchun birinchi galda omborxonalar harorati boshqariladi. kartoshka tuganaklari kartoshka saqlanadigan joylarga joylashtirilgan dastlabki harorat 8-10 gradus bo‘lib harorat sekinlik bilan kamaytirilib boriladi. chunki, kartoshka tuganaklarida moddalar almashinuvi davom etayotgan bo‘lib ushbu jarayonni asta-sekinlik bilan bir tekis pasaytirilishi to‘g‘ri ta’minlanganidagina kartoshka tuganaklari uzoq muddatlariga sifatini saqlagani holda saqlanadi. kartoshka tuganaklarini saqlashda va qayta ishlashda tarkibining o‘zgarishi biroq omborxona namligi doim …

Want to read more?

Download all 30 pages for free via Telegram.

Download full file

About "kartoshka mahsuloti biokimyosi"

kartoshka mahsulot biokimyosi reja: 1. kartoshka tuganagining kimyoviy tarkibi va turli qismlarida taqsimlanishi; 2. kartoshka tuganaklarida kraxmalni hosil bo‘lishiga ta’sir etuvchi omillar; 3. kartoshka tuganaklarini saqlashda va qayta ishlashda tarkibining o‘zgarishi. 1 kartoshkadan dastlab janubiy amerika hindulari yegulik sifatida foydalangan. uni madaniylashtirish taxminan o‘n ming yillar oldin peru hududida boshlangan. kartoshka haqidagi ma’lumotlar yevropaga xvi asrdagina yetib kelgan, xviii asrdan pazandachilikda keng qo‘llanila boshlagan. hozirda kartoshka yer yuzining barcha hududlarida yetishtiriladi. tarixi kartoshka tuganagining kimyoviy tarkibi va turli qismlarida taqsimlanishi kartoshka-muhim oziq-ovqat, yem-hashak va texnik ekin bo‘lib uning oziq-ovqatliligiga qiymati karb...

This file contains 30 pages in PPTX format (5.2 MB). To download "kartoshka mahsuloti biokimyosi", click the Telegram button on the left.

Tags: kartoshka mahsuloti biokimyosi PPTX 30 pages Free download Telegram