markaziy osiyo metallurgiya sanoati

DOC 90,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1351064504_21247.doc metallurgiya sanoati markaziy osiyo metalurgiya sanoati reja: 1. metalurgiya sanoati haqida umumiy ma’lumot 2. qora metallurgiya haqida umumiy ma’lumot 3. rangli metallurgiya haqida umumiy ma’lumot metallurgiya xalq xo’jaligini konstruksion materiallar bilan ta’minlaydigan tarmoqdir. metallurgiya sanoati ikki yirik tarmoqni o’z ichiga oladi: qora va rangli metallurgiya. qora metallurgiya qora metallurgiya sanoati temir rudasi qazib olish, cho’yan, po’lat eritish, prokat va ferroqotishmalar ishlab chiqarishdan iborat. qora metallurgiya xalq xo’jaligining o’zagi hisoblanadi va uning asosiy tarmoqlari bilan bog’langan. u mashinasozlikka va qurilish industriyasiga metall beradi, qazib chiqariladigan ko’mirning katta qismini ishlatadi. kimyo sanoatining asosiy xom ashyo manbalaridan biri hisoblanadi (koks ishlab chiqarish chiqindilaridan olinadi), qishloq xo’jaligiga tarkibida fosfor bo’lgan shlak-o’g’it beradi, temir yo’l izlari (relslar), vagonsozlik, kemasozlik, avtomobilsozlik uchun metall beradi. metallning asosiy qismi metallurgiya kombinatlarida ishlab chiqariladi. metallurgiya sanoatida xom ashyoga ketma-ket ishlov beradigan kombinatlar ko’pchilikni tashkil qiladi. bunday kombinatlarda temir rudadan domna pechlarida cho’yan eritib olinadi, suyuq cho’yan va temir-tersakdan …
2
ing yangi usullari ixtiro qilinishi va ishlab chiqarishga joriy qilinishi munosabati bilan kichik-kichik metallurgiya zavodlari qurish keng takomillashmoqda (bu hususiyat yaponiya va boshqa rivojlangan davlatlar uchun xos). metallurgiya kombinatlari juda ko’p xom ashyo va yoqilg’i talab qiladi. shuning uchun metallurgiya korxonalari xom ashyo va yoqilg’i manbalariga yaqin yoki ular oralig’ida joylashtiriladi. bir tonna cho’yan ishlab chiqarishga sarf bo’ladigan materiallar miqdori metallurgiyaning texnik darajasiga bog’liq. xom ashyo va yoqilg’i harajatlari cho’yan tan narxining 80 foizini tashkil qiladi. kokslanuvchi ko’mir qora metallurgiya uchun asosiy yoqilg’i bo’lib hisoblanadi. tarkibida karbonat kalsiy bo’lgan oxaktosh va dolomitlar flyus sifatida ishlatiladi. metallni eritish paytida flyuslar metallmas jins va koks kuli bilan birgalashib domna chiqindisini hosil qiladi. o’tga chidamli materiallar (shamotdan yasaladigan buyumlar) metallurgiya pechlari qurish uchun kerak bo’ladi. bir tonna po’lat eritish uchun 150 kg o’tga chidamli material sarf bo’ladi. qora metallurgiya zavodlari suvni ham ko’p ishlatadi. suv metallurgiya agregatlarini sovitish, gazni tozalash va boshqalar uchun …
3
olinadi, ammo asosiy qazib oluvchi davlatlar rossiya, braziliya, xitoy, avstraliya, aqsh, kanada hisoblanadi. eng yirik temir rudasi xavzalari ham shu mamlakatlarda joylashgan: krivoy rog (ukraina), kursk magnit anomaliyasi — kma (rossiya), itabira va karajas (braziliya), ak-shan (xitoy), yuqori ko’l (aqsh), labrador (kanada). jahonda qazib olinadigan temir rudasining 50 foizi eksport qilinadi. boy temir rudalari tarkibida foydali metallar miqdori 50 foizdan ortiq, qambag’al rudalarda esa 25—50 foiz bo’ladi. umuman ruda deb tarkibida hozirgi texnika imkoniyati doirasida ajratib olish iqtisodiy jixatdan foyda beradigan miqdorda foydali komponentlari (muhim elementlar yoki minerallar) bo’lgan tog’ jinslari yoki mineral agregatlarga aytiladi. rangli metallurgiya rangli metallurgiya rangli metallarni qazib chiqarish, boyitish, eritish hamda qotishmalar ishlab chiqarishni o’z ichiga oladi. rangli metallar ilmiy-texnika inqilobi davrida mamlakatni elektrlashtirish, uning mudofaa saloxiyatini mustaxkamlash, atom texnikasi, aviatsiya, raketasozlikni rivojlantirish, qora metallurgiya va kimyo sanoati uchun muhim ahamiyatga egadir. rangli metallar 6 ta guruhga bo’linadi: 1) og’ir metallar (mis, qalayi, qo’rg’oshin, nikel, …
4
lishi bilan farq qiladi. mis rudalari tarkibida odatda 0,5—2 foiz mis bo’ladi, 1 t mis olish uchun 100 t, 1 t qalayi olish uchun esa 300 t dan ortiq ruda kerak bo’ladi. shuning uchun juda ko’p miqdordagi keraksiz jinslarni ishlatmaslik maqsadida ular oldindan boyitiladi. foydali qazilmalarni boyitish deganda rudaning keraksiz qo’shilmalarini chiqarib tashlash yoki yangi moddalar qo’shish yo’li bilan ularning foydali sifatini yaxshilash tushuniladi. mis rudalarini boyitish natijasida olinadigan kontsentratlar (foydali qazilmalarni boyitish natijasida hosil qilinadigan maxsulot) tarkibida metall 8 foizdan 25 foizgacha bo’ladi. shuning uchun og’ir metallarni boyitish va ishlab chiqarish zavodlari xom ashyo manbalariga yaqin joylashtiriladi. demak, energiyani ko’p talab etmasligi va boyitilgan rudada misning kam (8 foizdan 25 foizgacha) bo’lishi tufayli, mis va nikel eritish zavodlari xom ashyoga yaqin joylarda quriladi. og’ir rangli metall rudalarining yana bir hususiyati ularning kompleksligidir. mis, qalayi, rux, qo’rg’oshin rudalarida o’nlab boshqa metallar, hamda oltingugurt bo’ladi, shu sababli rangli metallurgiyada xom ashyoga …
5
,4—4,0 t boksit, 2,6 t shartli yoqilg’i va 2,0—3,5 t oxaktosh kerak bo’ladi. nefelindan glinozyom ishlab chiqarilganda bir tonna glinozyom olish uchun 1 t nefelin, 9 t oxaktosh, 3 t yoqilg’i zarur. shuning uchun glinozyom ishlab chiqaradigan zavodlar xom ashyo manbalariga yaqin joylashtiriladi. metall-alyuminiy elektroliz yo’li bilan glinozyomdan olinadi, bunda ko’p miqdorda elektr energiyasi (1 t alyuminiy olish uchun 20 ming kvt/soat) talab qilinadi. shuning uchun yengil metall bo’lgan alyuminiy zavodlari arzon elektr energiya manbalariga yaqin quriladi. 1 t alyuminiy olish uchun 2 t glinozyom, 250 kg kriolit (glinozyomning erituvchisi, dala shpatidan olinadi), 1 t elektrod (ularni tayyorlash uchun antrait, grafit, gudron,; toshko’mir unidan foydalaniladi) kerak bo’ladi. alyuminiy turli qotishmalar tariqasida aviatsiya va avtomobil sanoatida, binokorlikda ishlatiladi. alyuminiydan yasalgan simlarning elektr o’tkazish hususiyati mis simlarnikidan ancha past bo’lsa ham, ammo ular yengil bo’lganidan katta afzalliklarga ega. magniy alyuminiyga qaraganda ancha yengil metall, u zich qotishmalar, alyuminiy-magniy qotishmalari olishda qo’llaniladi, u …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "markaziy osiyo metallurgiya sanoati"

1351064504_21247.doc metallurgiya sanoati markaziy osiyo metalurgiya sanoati reja: 1. metalurgiya sanoati haqida umumiy ma’lumot 2. qora metallurgiya haqida umumiy ma’lumot 3. rangli metallurgiya haqida umumiy ma’lumot metallurgiya xalq xo’jaligini konstruksion materiallar bilan ta’minlaydigan tarmoqdir. metallurgiya sanoati ikki yirik tarmoqni o’z ichiga oladi: qora va rangli metallurgiya. qora metallurgiya qora metallurgiya sanoati temir rudasi qazib olish, cho’yan, po’lat eritish, prokat va ferroqotishmalar ishlab chiqarishdan iborat. qora metallurgiya xalq xo’jaligining o’zagi hisoblanadi va uning asosiy tarmoqlari bilan bog’langan. u mashinasozlikka va qurilish industriyasiga metall beradi, qazib chiqariladigan ko’mirning katta qismini ishlatadi. kimyo sanoatining asosiy xom ashyo man...

Формат DOC, 90,0 КБ. Чтобы скачать "markaziy osiyo metallurgiya sanoati", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: markaziy osiyo metallurgiya san… DOC Бесплатная загрузка Telegram