ftining jahon xo`jaligiga ta`sir

DOC 68.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1351142784_22037.doc ftining jahon xo’jaligiga ta’sir ftining jahon xo`jaligiga ta`sir reja: 1. ftining jahon xo`jaligiga ta`sir 2. jahon qora va rangdor metallurgiya sanoati. 3. temir rudasi zapasi bo`yicha yetakchi davlatlar: 4. po`lat eritishda yetakchi mamlakatlar xx-asrda jahon xo`jaligining o`sish sur`ati yuqori bo`ldi. asrimizning dastlabki uch choragi davomida jahon iqtisodiy imkoniyati taxminan 10 hissa ko`paydi. binobarin 70 yillar o`rtasida jahon iqtisodiy imkoniyatining 9/10 qismi bizning asrimiz yutuqlari natijasida, 1/10 qismi esa insoniyatning asrimizgacha butun tarixi davomidagi yutuqlari natijasi bo`ldi. fti jahon iqtisodiy taraqqiyoti sur`atini yana ham kuchaytirdi. fti yutuqlaridan g`arbning iqtisodiy rivojlangan mamlakatlari eng yuqori darajada foydalana oladilar. ular fti yutuqlarini fan-texnika taraqqiyotining asosiy xizmatchisiga aylantirdilar. bu mamlakatlar butun ishlab chiqarishni yangi texnika va xom-ashyoni iqtisod qilishga kirishdilar. buni ko`pincha qayta industriyalashtirish yoki 3-sanoat inqilobi deb atashadi. bunday qayta industriyalashtirish davlatning faol yordami bilan amalga oshyapti.davlat ko`p korxonalarning va xatto butun tarmoqlarning egasi, shuningdek bosh buyurtmachi va mehnat natijasi (ilm-fan, harbiy ishlab …
2
mamlakatlari hozirgi zamon texnika va texnologiyasiga, fan bilan ishlab yaiqarishning tub mohiyati bilan yangi o`zaro aloqalariga tayangan holda aholisining ko`pchilik qismi hayot sharoitini nisbatan yuqori darajaga ko`tarilishiga muvaffaq bo`ldi. lekin shunga qaramasdan bu mamlakatlarda ham ishlab chiqarishda ayrim pasayishlar va xatto tanazzullar, ishsizliklar, inflyasiya va boshqa sosial inqirozlar bo`lib turadi. tashqi savdo hajmi 100 mlrd aqsh dollaridan yuqori bo`lgan davlatlar: aqsh, kanada, yaponiya, buyuk britaniya, gfr, fransiya, italiya, niderlandiya, xitoy. sanoatlashish yo`lidan borayotgan rivojlanayotgan mamlakatlarda sanoat 2-jahon urushiga qadar o`tgan vaqtdagidan 2-3 marta tezroq o`smoqda, xatto g`arb mamlakatlaridan ham tezroq rivojlanmoqda. shunga xos ravishda ishlab chiqarish daradasi ham o`sdi. shu bilan birga hali o`nlab zaif rivojlangan mamlakatlar borki, ularning ko`pi sanoatlashishgacha bo`lgan darajasiga ham ko`tarilgani yo`q. ftining jahon xo`jaligi asosiy tarmoqlariga ta`siri: industrial jamiyatdan industrial xo`jalik orti jamiyatiga. jahon xo`jaligida xvii-xix asrlardagi sanoat to`ntarishigacha agrar tuzilishi yakka xukmron edi. unda moddiy boylikning asosiy manbai qishloq xo`jaligi va u bilan bog`liq …
3
o`ng sanoatda va umuman moddiy ishlab chiqarishda qisqarish ro`y berdi. shu bilan bir vaqtda xizmat ko`rsatish, fan, ta`lim, madaniyat sohalarining o`sishi bo`ladi. masalan: nomoddiy ishlab chiqarish sohasida band kishilar sonining moddiy ishlab chiqarish sohasida band bo`lgan kishilardan ortib ketgan 1-mamlakat aqsh bo`lgan. bu xol 1955 yilda ro`y berdi. hozirgi vaqtda ham nomoddiy ishlab chiqarish sohasida band kishilarning salmog`i jihatidan aqsh birinchilikni saqlab qolmoqda. ftining moddiy ishlab chiqarish tarmoqlariga ta`siri: ijobiy siljishlar. fti moddiy ishlab chiqarish tarmoqlarida katta siljishlarga olib keldi. butun dunyoda moddiy ishlab chiqarishda 1,5 mlrd.kishi band(siljishlar dastavval sanoat bilan qishloq xo`jaligi orasidagi nisbatning sanoat foydasiga o`zgarishida o`z aksini topdi). sanoatda ishlov beruvchi tarmoqlar tez o`smoqda, hozirda butun sanoat mahsulotining 1/10 qismi moddiy ishlab chiqarishga to`g`ri keladi. bu tarmoqlar tarkibida ilg`or uchlik-mashinasozlik, kimyo va energetika ajralib turadi. bmt tasnifiga ko`ra hozirda sanoatning 300dan ortiq tarmoqlari bo`lib, ular 2 guruhga bo`linadi: 1 - unduruvchi, 2 - qayta ishlovchi. jahon unduruvchi …
4
adi. qishloq xo`jaligida chorvachilikni salmog`i ortmoqda. fti transportning ayrim turlari o`rtasidagi “mehnat taqsimotiga” katta o`zgarishlar kiritdi. temir yo`l transportini ahamiyati umuman kamaydi. u o`z ahamiyatini sanoat va qishloq xo`jaligining ko`p miqdordagi yuklarini tashishda, yo`lovchilarni o`rtacha masofalarga tashishda saqlab qolmoqda, shahar ichida tashishda ham. avtomobil transporti shahar ichida va shaharlar atrofida yo`lovchi tashishda birinchi o`rinda turadi. dengiz transporti xalqaro savdoning katta qismini ta`minlaydi. masalan: neft, ruda, g`alla, sanoat mahsulotlari va h.k. lekin yo`lovchilar tashishda amalda ishtirok etmaydi.(sayohatchilarni hisobga olmaganda). havo transporti yo`lovchilarni o`rtacha va uzoq masofalarga tashishda katta ahamiyatga ega. ftining xo`jalikning hududiy joylashtirilishiga ta`sir etuvchi omillari: 1.hududiy omil.hudud jamiyat geografik muhitining muhim qismlaridan biridir. hudud qancha katta bo`lsa, tabiiy resurslari shuncha boy, xilma-xil bo`ladi. aholi va ishlab chiqarishni joylashtirishning turli xil variantlari shuncha ko`p bo`ladi. masalan: rossiya, aqsh, kanada. ularda hudud kattaligi sababli iqtisodiy zona, rayon, hudud. aksincha kichik mamlakatlarda hudud “etishmasligi” kuzatiladi. 2.iqtisodiy geografik o`rin omili(igo`). igo` tushunchasini fanga …
5
strali, bam kabilar. 3.tabiiy sharoit-resurslar omili. tabiiy resurslardan foydali qazilmalar, birinchi galda og`ir sanoatni joylashtirishga katta ta`sir ko`rsatadi. masalan: qora metallurgiya sanoati toshko`mir va temir ruda konlariga yaqin joylashtirilar edi. undiruvchi sanoat uchun tabiiy resurslar omili asosiy omil bo`lib qoldi. dunyoning shimoliy hududlarida katta maydonlarda (20 mln.km2) o`zlashtirilishi qiyin tabiiy resurslarni o`zlashtirilishiga fti sabab bo`ldi. masalan: materik sayozliklarini o`zlashtirish 90-yillarga kelib, “dengiz nefti”ni qazib olish butun jahonda qazib olinadigan neftning 1/4 qismini, “dengiz gazi”ni qazib olishning 1/5 qismiga etdi. neft va tabiiy gaz qazib olishning asosiy rayonlari-shimoliy dengiz, fors ko`rfazi va meksika qo`ltig`idir. bular fti yutuqlari natijasidir. materik sayozliklarini o`zlashtirilishiga katta mablag` sarflanadi va atrof-muhitni ifloslanib ketishi xavfi kuchayadi. 4.transport omili. fti davriga qadar bu omil ishlab chiqarishni joylashtirishga deyarli hal qiluvchi ta`sir ko`rsatar edi. transport vositalarini takomillashtirilishi transport xarajatlarini ancha kamaytirishga olib keldi. transport inqilobi sanoat mahsulotlarini minglab km. atrofga chiqarishga, aholining siljib yurishini kuchaytirishga, ishlab chiqarishni dengiz bo`yiga …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "ftining jahon xo`jaligiga ta`sir"

1351142784_22037.doc ftining jahon xo’jaligiga ta’sir ftining jahon xo`jaligiga ta`sir reja: 1. ftining jahon xo`jaligiga ta`sir 2. jahon qora va rangdor metallurgiya sanoati. 3. temir rudasi zapasi bo`yicha yetakchi davlatlar: 4. po`lat eritishda yetakchi mamlakatlar xx-asrda jahon xo`jaligining o`sish sur`ati yuqori bo`ldi. asrimizning dastlabki uch choragi davomida jahon iqtisodiy imkoniyati taxminan 10 hissa ko`paydi. binobarin 70 yillar o`rtasida jahon iqtisodiy imkoniyatining 9/10 qismi bizning asrimiz yutuqlari natijasida, 1/10 qismi esa insoniyatning asrimizgacha butun tarixi davomidagi yutuqlari natijasi bo`ldi. fti jahon iqtisodiy taraqqiyoti sur`atini yana ham kuchaytirdi. fti yutuqlaridan g`arbning iqtisodiy rivojlangan mamlakatlari eng yuqori darajada foydalana oladilar. ular ...

DOC format, 68.0 KB. To download "ftining jahon xo`jaligiga ta`sir", click the Telegram button on the left.

Tags: ftining jahon xo`jaligiga ta`sir DOC Free download Telegram