mongol imperiyasi tarixi

PPTX 51 pages 20.9 MB Free download

51 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 20.9 MB

File type PPTX

Pages 51

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 51

powerpoint presentation хоразмшоҳга қарши норозилигини оширди. натижада, 1210 йилда ўтрор аҳолиси, 1212 йилда эса самарқандликлар қўзғолон кўтардилар. муҳаммад хоразмшоҳ қўзғолонларни шафқатсизлик билан бостиради 1210 йилда ўтрор 1212 йилда самарқанд 1206 йилда онон дарёси бўйида чақирилган мўғул уруғ ва қабила бошлиқларининг қурултойида темучин (1155–1227) улуғ хон (қоон) деб эълон қилинади, унга “чингиз” лақаби берилади ҳамда мўғуллар давлатига асос солинади чингизхон олиб борган урушлар натижасида гоби саҳросининг шарқий чегарасидан то тангритоғ (тянь-шань) тизмасининг ғарбий этакларигача бўлган вилоятлар мўғуллар давлати ҳукмронлиги остида бирлаштирилган эди мўғуллар давлати даставвал, 1216 йилда чингизхон ҳузурига хоразмшоҳ баҳоуддин розий бошчилигида ўз элчиларини юборади элчиларни чингизхон илтифот билан қабул қилади ҳатто элчилардан чингизхон, хоразмшоҳга етказишларини сўрайди султон муҳаммадни ғарб нинг соҳибқирони (ғарб мамлакатлари ерларининг султони) ўзини эса шарқнинг подшоси деб ҳисоблашини чингизхон қимматбаҳо совғалар ва моллар ортилган катта карвон билан ўз элчиларини хоразмга юборади. элчиларга хоразмлик савдогар маҳмуд ялавоч бошлиқ қилиб тайинланади. чингизхон элчиларини султон муҳаммад 1218 йилнинг баҳорида …

2 / 51

и сувсар ва қундуз мўйналари бошқа ҳар хил қимматбаҳо моллар аммо карвон йўлда чегара шаҳар ўтрорда ушланиб қолади. шаҳарнинг ноиби ғойирхон (инолчиқ) томонидан карвон таланиб, савдогарларнинг ҳаммаси қириб ташланади ўтрор чингизхон хоразм маъмурларидан ҳисобланган ўтрор ноибининг хиёнаткорона хатти-ҳаракатидан ниҳоятда ғазабланди. аммо ғазабини босиб, ибн кафрож буғрони икки ишончли мулозим кузатувчилар билан хоразмшоҳ ҳузурига элчи қилиб юборади. чингизхон султон муҳаммаддан айбдорларни жазолашни ва инолчиқни туттириб, унинг ихтиёрига жўнатишни талаб қилади хоразмшоҳ чингизхоннинг талабига жавобан элчини ўлдиришни ва у билан бирга келган иккита мулозимнинг соқол-мўйловларини қириб, шарманда қилиб қайтариб юборишни буюради хiii асрнинг бошларида хоразмшоҳлар салтанати қўшинининг умумий сони чингизхон ҳарбий кучига нисбатан бирмунча ошиқроқ эди. хоразмшоҳ ҳокимияти сиёсий, хусусан, маъмурий бошқарув жиҳатидан мустаҳкам эмас эди чунки, мансабдорлар давлат танг аҳволга тушиб қолган пайтларда ўз вазифаларини ташлаб кетар, подшога итоатсизлик қилар, ўзбошимчалик билан ўз билганларича йўл тутар эдилар. ҳатто айрим вилоят ҳокимлари хоразмшоҳга номигагина бўйсуниб, амалда деярли мустақил эди бунинг устига султон …

3 / 51

келади. аммо уни мўғуллар таъқиб этиб келаётганини эшитиб, бир қанча шаҳар ва қалъаларда яшириниб юрди. ҳеч қаерда уни илиқ кутиб олишмади. охири каспий денгизидаги ашура оролида ўғли жалолиддинни тахт вориси этиб тайинлаб, 1220 йилнинг декабрида вафот этади нишопур мовароуннаҳрнинг асосий шаҳарлари эгаллангач, мўғул жангариларининг босқинчилик юриши амударё жанубидаги йирик савдо ва маданият марказлари: балх, ҳирот, марв ва ғазна каби шаҳарларга йўналтирилади. аммо бу вилоятда улар жалолиддин мангубердининг қаттиқ қаршилигига учрайди ғазна балх марв ҳирот жалолиддин валиён қалъасини қамал қилаётган мўғул қўшинларига қарши ҳужум қилиб, уларни тор-мор этади. бу жалолиддиннинг душман устидан қозонган дастлабки йирик ғалабаси эди чингизхон жалолиддин мангубердига қарши шики хутуху нўённи 45 минглик қўшин билан жўнатади. ғазна яқинидаги парвон даштидаги жанг (1221 йил) да жалолиддин ғалаба қозонди. бироқ ғалабадан кейин қўлга киритилган ўлжаларни тақсимлашда жалолиддиннинг лашкарбошилари ўртасида ўзаро келишмовчилик бошланади. оқибатда лашкарбошилардан сайфуддин ағроқ, аъзам малик ва музаффар маликлар қўшиндан ажралиб кетадилар жалолиддиннинг уларни қайтариш йўлидаги уринишлари наф …

4 / 51

таъқиб қилиш фикридан қайтади. ҳатто, у ўғилларига қараб: “ота ўғил мана шундай бўлиши лозим”, – деган экан. чингизхон бунгача ҳеч бир шоҳ, ҳукмдор ёки саркардага тан бермаган ва ҳеч кимни ўзига муносиб рақиб кўрмаган эди мўғуллар истилосининг оқибатлари. мўғуллар истилоси оқибатида мовароуннаҳр ва хоразмнинг яшнаб турган обод деҳқончилик вилоятлари ҳалокатга учради. гавжум ва кўркам шаҳарлар, айниқса, бухоро, самарқанд, урганч, марв, банокат, хўжанд ва бошқалар харобазорга айлантирилди. марв воҳасининг суғориш тармоқларининг бош тўғони – машҳур султонбанд бузиб ташланди марв моҳир ҳунармандлар ғолибларнинг юртини обод этиш учун мажбуран мўғулистонга юборилди. бутун шарқда шуҳрат топган ҳунармандчилиги барҳам топди қурол-аслаҳа ясаш нафис ипак матолар тўқиш нақшли шишасозлик асрлар давомида хитой ва ҳиндистондан туркистон орқали кичик осиё ва европа томон кесиб ўтган машҳур ипак йўли мўғуллар босқини даврида бутунлай ҳаракатсиз қолди. бу даврда илм ва маърифатга жуда катта зиён етказилди yuri bregel. an historical atlas of central asia. boston, (amerika) 2003 асрор рахимов жалолиддин синд …

5 / 51

тонда давлат барпо қилади. султон ўз аҳволини яхшилаб олади, унга тобе ҳинд мулкларида унинг номи хутбага қўшиб ўқилган ўз номидан кумуш ва мис тангалар зарб эттириб, солиқлар жорий қилади жалолиддин мангубердининг икки лашкарбошиси язидак паҳлавон ва сунқуржиқ хиёнат қилиб элтутмиш томонига ўтганлар. жалолиддин мангуберди ҳиндистонда уч йил ҳукмронлик қилади. у ҳиндистонда муқим ўрнашиш, иттифоқчилар топиш мушкул эканлигини англаб, 1224 йили бу ерда ўз ноибларини тайинлаб, ўзи эса ироққа йўл олади жалолиддин ўз қўшини билан дастлаб кирмон, кейин шероз ва исфаҳонга бориб, маҳаллий ҳукмдорлар билан келишиб, бироз мустаҳкам кучга эга бўлади. аммо бу ерлар укаси ғиёсиддинга тегишли бўлганлиги учун у акасининг келишидан норози эди кирмон шероз исфаҳон шундай қилиб, кирмон, форс, исфаҳон хоразмшоҳга тобелигини изҳор этиб, умумий душман – мўғулларга қарши кураш истагини билдиришди. жалолиддин бу ерларда бирлашган давлат тузишга киришди кирмон форс исфаҳон султон жалолиддин, бир томондан, қудратли давлат тикланаётганидан, иккинчи томондан, табаристон, дамашқ, миср ҳукмдорлари у билан яхши муносанбатлар …

Want to read more?

Download all 51 pages for free via Telegram.

Download full file

About "mongol imperiyasi tarixi"

powerpoint presentation хоразмшоҳга қарши норозилигини оширди. натижада, 1210 йилда ўтрор аҳолиси, 1212 йилда эса самарқандликлар қўзғолон кўтардилар. муҳаммад хоразмшоҳ қўзғолонларни шафқатсизлик билан бостиради 1210 йилда ўтрор 1212 йилда самарқанд 1206 йилда онон дарёси бўйида чақирилган мўғул уруғ ва қабила бошлиқларининг қурултойида темучин (1155–1227) улуғ хон (қоон) деб эълон қилинади, унга “чингиз” лақаби берилади ҳамда мўғуллар давлатига асос солинади чингизхон олиб борган урушлар натижасида гоби саҳросининг шарқий чегарасидан то тангритоғ (тянь-шань) тизмасининг ғарбий этакларигача бўлган вилоятлар мўғуллар давлати ҳукмронлиги остида бирлаштирилган эди мўғуллар давлати даставвал, 1216 йилда чингизхон ҳузурига хоразмшоҳ баҳоуддин розий бошчилигида ўз элчиларини юборади элчиларни ч...

This file contains 51 pages in PPTX format (20.9 MB). To download "mongol imperiyasi tarixi", click the Telegram button on the left.

Tags: mongol imperiyasi tarixi PPTX 51 pages Free download Telegram