o‘zbekiston tarixida renessans davrlari

PPT 71 pages 23.0 MB Free download

71 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 23.0 MB

File type PPT

Pages 71

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 71

марказий осиё халқларининг ix-xii асрлар даври маданияти mavz: o‘zbekiston tarixida renessans davrlari. ( * reja: 1. “renessans” tushunchasi va unung mazmun-mohiyati. markaziy osiyoda ilk uyg’onish davri, uning vujudga kelish sharoitlari va omillari. 2. ix-xii asrlarda o’lkamizda ilm-fan, madaniyat, adabiyot, san’atning yuksalishi. islom madaniyatining tarkib topishi. 3. xiv-xv asrlardagi ikkinchi renessans davri. temuriylar davrida ilm-fan va vadaniyat rivoji. 4. yangi o‘zbekistonda ucnuncni renessans. mavzuning dolzarbligi mavzuning ahamiyati… boshqa fanlar bilan aloqadorligi mashg’ulot usullari… “renessans” tushunchasi… uygʻonish davri (renessans) - markaziy osiyo, eron, xitoy (9-12 va 15-asrlar) va gʻarbiy yevropada yuz bergan alohida madaniy va tafakkuriy taraqqiyot davri. „renessans“ atamasi dastlab italiyadagi madaniy - maʼnaviy yuksalish (14-16-asrlar)ga nisbatan qoʻllanilgan, uni oʻrta asrchilik turgʻunligidan yangi davrga oʻtish bosqichi deb baholaganlar. renessans davrlari… 1-uygonish davriga turtki bo’lgan omillar mustaqil markazlashgan davlatlarning tashkil topishi buyuk daho-larning etishib chiqqanligi mamlakatning tinch iqtisodiy taraqqiyoti “bayt ul-hikma” –bag’dodda viii asrning oxiri (rahbari al xorazmiy) “ma'mun akademiyasi” – 1010 …

2 / 71

тадан эчкемар, сув қўнғизи, пашша ўлдириши лозим саналган уйланиб яхши насл қолдирмаганлар занжирланган, тамғаланган, қопга солиб жазоланган. кўп болали оналар давлат муҳофазасига олинган зардуштийлик динининг муқаддас китоби “авесто”- билимлар манбаи қадимдан шакилланиб келган илмий билимлар қадимги давлатчилик асосларининг мавжудлиги, араб маданияти орқали кўҳна юнон –рим билимларини кириб келиш, илм-фан интеграцияси буюк ипак йўли ва халқаро алоқалар марказлашган давлатларнинг тараққий этиши ва уларда илм-фан равнақига имкон яратилиши ички ва ташқи савдо, хунармандчилик равнаки марифатпарвар шоҳларнинг олимларга ғамхўрлиги аниқ ва ижтимоий фан соҳаларининг уйғунлашуви, илмий ижодий сафарлар ўрта осиёда биринчи уйғониш даврининг келиб чиқиш омиллари iх-хii асрлар ix-xii асрларда ўрта осиёда илм-фан тараққиётининг ўзига хос хусусиятлари сомонийлар, ғазнавийлар, қорахонийлар, хоразмшоҳлар каби йирик салтанатларнинг юзага келиши билан илм-фаннинг равнақига мустаҳкам пойдевор яратилиши кўплаб олимларнинг араб тилида ижод этиши уларнинг дунё миқёсида билимларни эгаллашига муҳим таъсир кўрсатган араб халифалигида дунё илмларининг интеграциялашуви. араб тилининг маданиятлараро кўприк вазифасини бажариши ягона алоқа воситаси саналган буюк ипак …

3 / 71

ҳисоби») «китобат-тарих («тарих китоби»)» «китоб ал-амал бил устурлаб» («устурлоб билан ишлаш ҳақида китоб»). хоразмий номи эса математикада «алгоритм» атамаси шаклида ўз ифодасини топди. унинг «ал-жабр» асари асрлар давомида авлодлар қўлида ер ўлчаш, ариқ чиқариш, бино қуриш, меросни тақсимлаш ва бошқа турли ҳисоб ва ўлчов ишларида датуриламал бўлиб хизмат қилди. у алгебрани мустақил фан даражасига кўтарди абу наср муҳаммад ибн муҳаммад форобий 873-951 йиллар «аристотелнинг «метафизика» асари мақсадлари ҳақида» «тирик мавжудот аъзолари ҳақида» «мусиқа китоби» «бахт-саодатга эришув ҳақида» «сиёсат ал-маданият», («шаҳарлар устида сиёсат юргизиш») «фозил одамлар шаҳри» «масалалар моҳияти» «қонунлар ҳақида китоб» «тафаккур юргизиш мазмуни ҳақида» «мантиққа кириш ҳақида китоб» «фалсафанинг моҳияти ҳақида китоб» форобий донишмандлиги, аристотелни яхши билганлиги, қомусий ақли ва илм -фан тараққиётига қўшган катта ҳиссаси учун «ал-муаллим ас-соний –иккинчи муаллим», «шарқ аристотели» деган мўътабар унвон олди. форобийнинг риёзиёт, фалакиёт, табобат, мусиқа, фалсафа, тилшунослик ва адабиётга оид асарлари бутун оламга машҳур бўлди. у уд мусиқа асбобини ихтиро қилган. у …

4 / 71

м маъмун академияси умум-башарий цивилизация ривожидаги ўрни ва аҳамияти жиҳатидан қадимий афинадаги платон академияси, мисрдаги александрия кутубхонаси, шарқ оламида "байтул-ҳикма" номи билан шуҳрат қозонган бағдод академияси каби машҳур илмий марказлар билан бир қаторда туриб, шарқ мусулмон ренессанси – уйғониш даврининг ёрқин намоёни сифатида тарихимизнинг зарҳал саҳифаларини ташкил этади. и. а. каримов хоразмшоҳ маъмун ибн маъмун академияси («мажлиси уламо») да фаолият юритган олимлар: абу райҳон беруний, абу али ибн сино, абу сахл масихий, абу наср ибн ироқ, абу саид ибн аҳмад ибн муҳаммад ибн мискавайх, абу мансур ас-саолибий, аҳмад муҳаммад ас-сахрий, зайнуддин журжоний, абулкарим зирғалий, абу абдуллоҳ ал-вазир, абул хасан маъмун, абу муҳаммад хоразмий, абдуаввал ибн абдусамадий, абу азоқ ибн бахном, ал-косий, абу абдуллоҳ илоқий, абу абдулла ан-найсабурий ал-хоразмий, ал-хамдакий, ихмад масъурий, абу муҳаммад раккоший, абу абдуллоҳ хоразмий, абубакр муҳаммад хоразмий, аҳмад ибн муҳаммад ас-сухайл ал-хоразмий ва бошқа олимлар математика, астрономия, астрология, руҳиёт, мантиқ, тиббиёт, фалсафа, тарих, тилшунослик, таълим-тарбия, кимё, адабиёт, …

5 / 71

машҳур асарлари: “осор –ул боқия”, “ҳиндистон”, “масьуд қонуни”, геодезия”, “сайдана” “(фарма-когнозия)”, “минерало-гия”, таҳфим” “астурлоб-лар” “солиштирма оғирликлар” ва бошқалар геометрия, арифметика, астрономия, география, астрологик астрономия, хронология, устурлоблар, астрология, табобат, кимё соҳаларида катта илмий янгиликлар яратган. “солиштирма оғирликлар” асарида ўзи ясаган махсус асбоб ёрдамида 50 та модда, жумладан: 9 та металл, 18 суюқлик, 3 та маьдан ва бошқаларнинг солиштирма оғирлигини аниқлик билан ўлчаган. “минералогия” асарида ўрта осиёдаги конлар ва маьданларни ажратиб олиш, улардан фойдаланиш, хусусиятлари ҳақида маьлумотлар келтирган. “сайдана”да 1116 хил дорини 30 хил тилдаги номларда келтирган ва уларнинг доривор хусусиятларини таҳлил этган. биринчи глобусни яратган. “ат-таҳфим” асарида ўрта денгиз, болтиқ денгизи, каспий денгизи, қизил денгиз, форс қўлтиғи, арабистон, ҳиндистон, ҳиндихитой, ярим ороллари, миср, шом, макка, ироқ, форс, хуросон, ҳиндистон, хитой каби жойларнинг географик ўрнини аниқлик билан белгилаган. “америка” қитьасининг мавжудлиги тўғрисидаги фаразни “ҳиндистон” асарида келтириб ўтган. хоразм маъмун академиясининг таянч устунларидан бўлмиш, шарқ оламида “шайхур-раис”, яъни алломаларнинг алломаси деб эътироф этилган …

Want to read more?

Download all 71 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o‘zbekiston tarixida renessans davrlari"

марказий осиё халқларининг ix-xii асрлар даври маданияти mavz: o‘zbekiston tarixida renessans davrlari. ( * reja: 1. “renessans” tushunchasi va unung mazmun-mohiyati. markaziy osiyoda ilk uyg’onish davri, uning vujudga kelish sharoitlari va omillari. 2. ix-xii asrlarda o’lkamizda ilm-fan, madaniyat, adabiyot, san’atning yuksalishi. islom madaniyatining tarkib topishi. 3. xiv-xv asrlardagi ikkinchi renessans davri. temuriylar davrida ilm-fan va vadaniyat rivoji. 4. yangi o‘zbekistonda ucnuncni renessans. mavzuning dolzarbligi mavzuning ahamiyati… boshqa fanlar bilan aloqadorligi mashg’ulot usullari… “renessans” tushunchasi… uygʻonish davri (renessans) - markaziy osiyo, eron, xitoy (9-12 va 15-asrlar) va gʻarbiy yevropada yuz bergan alohida madaniy va tafakkuriy taraqqiyot davri. „renessans“...

This file contains 71 pages in PPT format (23.0 MB). To download "o‘zbekiston tarixida renessans davrlari", click the Telegram button on the left.

Tags: o‘zbekiston tarixida renessans … PPT 71 pages Free download Telegram