o‘zgarmas tok xabarchilarini tushunish

DOCX 10 pages 2.0 MB Free download

10 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 2.0 MB

File type DOCX

Pages 10

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 10

o‘zbekiston respublikasi 10 maruza o‘zgarmas va o’zgaruvchan tok xabarchilari. reja: 1. o‘zgarmas tok xabarchilarining asosiy sxemalari, strukturalari va ishlash printsiplari. 2. o’zgaruvchan tok xabarchilarining asosiy sxemalari, strukturalari va ishlash printsiplari. 1. o‘zgarmas tok xabarchilarining asosiy sxemalari, strukturalari va ishlash printsiplari. avvalo, datchik nimaligini bilib olaylik. datchik ─ bu sezuvchi element, xabarchi ham deyiladi. datchikning tavsifi ─ avtomatik tizimning jarayonini xarakterlovchi fizik kattalikning o’zgarishini sezuvchi va bu kattalikni keyingi elementlarning ishlashi uchun qulay bo’lgan boshqa kattalikka o’zgartirib beruvchi birlamchi elementi. datchikning statik xarakteristikasi ─ chiqish xarakteristikasining kirish xarakteristikasiga bog’liqlik funktsiyasidir. datchikning sezgirligi yoki uning kuchaytirish koeffitsienti tikligi deyiladi (ruschasiga ─ krutizna). o’zgarmas tok datchiklari ─ o’zgarmas tok parametrlarining o’zgarishini, ya’ni tok kuchi, kuchlanish kattaliklarini o’lchash va uni uzatish uchun ishlatiladi. shunt. shunt ─ bu o’zgarmas tok datchiklari orasida eng ko’p tarqalgan datchiklardan (kombinatsiyalangan termostabillashtirilgan qarshilik). 1-rasm. shuntning grafik ko’rinishi 1-rasm a)da rs ─ shuntning sxemalarda shartli belgilanishi. 1-rasm b)ga muvofiq shuntning …

2 / 10

ing kontaktlari kommutatsiyalanadi va bu kontaktlar dvigatelni boshqarish sxemasida tegishli almashlab ulashni amalga oshiradi. bunday tipdagi tok datchiklari sifatida minimal va maksimal tok relelari qo’llaniladi. dvigatelь tokiga proportsional bo’lgan signal shunt yordamida ham olinishi mumkin. bunda o’lchanayotgan tok zanjiriga ulangan shunt ─ kichik qarshilikka ega bo’lgan kalibrlangan rezistordir. bu rezistordagi kuchlanish tushuvi shu shuntdan oqayotgan tokka to’g’ri proportsional bo’ladi. aksariyat ko’pchilik hollarda o’zgarmas tok va kuchlanishni o’lchash magnitoelektrik ampermetr va volьtmetrlar vositasida amalga oshiriladi. xuddi shu maqsadlar uchun elektromagnitli elektrodinamik, ferrodinamik va elektrostatik priborlar hamda o’zgarmas tok potentsiometrlari qo’llaniladi. vaqtning qisqa oraliqlari (sekundning ulushlari)da oqadigan elektr miqdorlarini o’lchash uchun asosan ballistik galьvanometrlar qo’llaniladi. katta vaqt oralig’idagi elektrning katta miqdorlari (masalan, bir necha soat)ni o’lchash uchun esa kulonmetrlardan foydalaniladi. magnitoelektrik ampermetr va volьtmetrlar. magnitoelektrik ampermetr va volьtmetrlarning o’lchash mexanizmlari printsipial farqlanmaydi. priborning nimaga mo’ljallaganganiga qarab (tok yoki kuchlanishni o’lchash uchun) 3-rasm. magnit kuchaytirgich uning o’lchash zanjiri o’zgaradi. ampermetrlarda o’lchov mexanizmi zanjirga …

3 / 10

zida qurilgan tok datchigi. 5-rasm o’zgarmas tok kuchaytirgichi bilan shunt negizida qurilgan tok datchigining sxemasi 5-rasmda a) ifodalangan. o’tk ─ o’zgarmas tok kuchaytirgichi. o’zgarmas tok kuchaytirgichi galьvanik ajratilishni ta’minlovchi kuchaytirgich (ajratuvchi transformator)dan tuzilgan. o’z navbatida o’tkning tarkibiy qismlari: ● modulyator. modulyator o’zgarmas kirish signalini o’zgaruvchan tokka aylantirib beradi. ● demodulyator. modulyator bilan sinfaza holatida (bir vaqtda, sinxron) ishlab, demodulyator kuchaytirilgan signalni to’g’rilaydi va unga tegishli ishorani beradi (50 gts 1 kgts). 6-rasm tok datchigining uzatish funktsiyasi , bunda ksh ─ shunt koeffitsienti; kudt ─ tok datchigining kuchaytirish koeffitsienti; kdt ─ tok datchigining koeffitsienti; tok datchigining volьtamper xarakteristikasi 5-rasm b)-da va amplituda-chastotali xarakteristikasi 6-rasm a)-da keltirilgan. volьtamper xarakteristikaning to’yinishi yo kuchaytirgich hisobiga yoxud transformatordan amalga oshiriladi. tok datchigining kuchaytirish koeffitsienti bunda udt max = 10 v, imax= (22,5)in. ishn = idn bo’lganida esa shunt ampermetrga ulash uchun foydalaniladi (6-rasm b). ampermetr ─ bu aslida 75 mv shkalali millivolьtmetr, lekin shkalada toklarni …

4 / 10

ydalaniladi. kuchlanish va tok transformatorlari yuqori kuchlanishli taqsimlovchi va uzatish podstantsiyalarida qo’llaniladi. avtomatika sxemalarida tokni o’lchashda rogovskiy g’altagi keng tarqalgan. rogovskiy g’altagi ishlash printsipi bo’yicha tok transformatorining o’zi, faqat o’zaksiz va o’lchov datchigi bilan komplektlanadi. fan va texnikaning rivojlanishi o’lchov va datchiklar sohasiga ham tegishli. oxirgi vaqtda faradey effektiga asoslangan optik nur tolali tok datchiklari, pokkelьs effektiga asoslangan optik nur tolali kuchlanish datchiklari yaratilgan. bu uskunalarning potentsial imkoniyatlari katta, an’anaviy tok va kuchlanish transformatorlariga solishtirilganida yuqori kuchlanishli va o’lchov qismlari tabiiy ravishda bir biridan ajratiladi, massagabarit ko’rsatkichlari pasayadi, xavfsizlik ortadi va montaj va ekspluatatsiya sarflari keskin kamayadi. o’zgaruvchan kuchlanish va tok parametrlarini o’lchashda xoll effektiga asoslangan priborlar, induktsion datchiklar qo’llaniladi. o’zgaruvchan tok datchiklarining asosiy sxemalari, strukturalari va ishlash printsiplari. 1-rasm. kuchlanish va tok o’lchov transformatorlari kuchlanish datchigi. kuchlanishni o’lchashda bir necha usullardan foydalaniladi. o’lchanayotgan nuqtada kuchlanish katta bo’lganida o’lchov asbobiga moslashtirish uchun kuchlanish taqsimlagich (2-rasm)dan, kuchlanish transformatori (3-rasm)dan foydalaniladi. 2-rasm …

5 / 10

lgi sxemalarning kamchiliklaridan butunlay xoli, amalda u mukammal qurilma ─ ichida kuchlanish taqsimlagich ham, operatsion kuchaytirgich ham, galьvanik ajratuvchi blok ham, hatto izolyatsiyalangan oziqlantirish sxemasi ham bor. 4-rasm. izolyatsiyalangan elektron datchikning struktura sxemasi izolyatsiyalangan elektron datchikning afzalliklari: ● galьvanik ajratilish; ● yuqori aniqlik; ● kuchlanish va chastotaning keng diapazoni; ● o’zgarmas kuchlanishni ham, o’zgaruvchan kuchlanishni ham o’lchaydi. kamchiliklari: ● qimmat; ● murakkab sxemotexnika. tok datchigi. o’lchov shunti. tok kuchini o’lchashning eng sodda va aniq usuli. ma’lumki, aktiv qarshilik orqali tok oqayotganida unda kuchlanish tushuvi yuz beradi, kuchlanish tushuvi o’lchanayotgan tok qiymatiga proportsional bo’ladi. rezistor rshni olib, uni zanjirning orasiga ulaymiz (6-rasm), ush ─ rezistordagi kuchlanish tushuvi. mazkur rezistor rsh ─ shunt deb aytiladi. shuntdagi kuchlanish tushuvi o’tkazilayotgan tokka proportsional: ush = iyursh (06) 5-rasm 6-rasm. shunt shuntlarning ko’pchiligi 75 mv-ga kalibrlangan holda ishlab chiqariladi, bu priborning aniqligi oshirilishini ta’minlaydi. bunday shuntlar bilan tokni o’lchash uchun (o’rtacha kuchaytirish koeffitsienti ─ 20-40 …

Want to read more?

Download all 10 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o‘zgarmas tok xabarchilarini tushunish"

o‘zbekiston respublikasi 10 maruza o‘zgarmas va o’zgaruvchan tok xabarchilari. reja: 1. o‘zgarmas tok xabarchilarining asosiy sxemalari, strukturalari va ishlash printsiplari. 2. o’zgaruvchan tok xabarchilarining asosiy sxemalari, strukturalari va ishlash printsiplari. 1. o‘zgarmas tok xabarchilarining asosiy sxemalari, strukturalari va ishlash printsiplari. avvalo, datchik nimaligini bilib olaylik. datchik ─ bu sezuvchi element, xabarchi ham deyiladi. datchikning tavsifi ─ avtomatik tizimning jarayonini xarakterlovchi fizik kattalikning o’zgarishini sezuvchi va bu kattalikni keyingi elementlarning ishlashi uchun qulay bo’lgan boshqa kattalikka o’zgartirib beruvchi birlamchi elementi. datchikning statik xarakteristikasi ─ chiqish xarakteristikasining kirish xarakteristikasiga bog’liqlik fu...

This file contains 10 pages in DOCX format (2.0 MB). To download "o‘zgarmas tok xabarchilarini tushunish", click the Telegram button on the left.

Tags: o‘zgarmas tok xabarchilarini tu… DOCX 10 pages Free download Telegram