dunyo xalqlari klassifikatsiyasi

PPT 184.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1479988399_64630.ppt dunyo xalqlari kassifikatsiyasi dunyo xalqlari kassifikatsiyasi dunyo xalqlari kassifikatsiyasi odatda xalqlar muayyan hududda joylashadilar. ammo tili yoki maishiy-madaniy jihatdan yaqinligi bilan ajralib turgan ayrim elatlarning o’zaro milliy aralashish jarayoni doimo sodir bo’lib turgan, etnik jihatdan chegaradosh xalqlar orasida esa bu jarayon ayniqsa ko’p bo’lgan. hozir jahon aholisi o’z ijtimoiy - iqtisodiy va siyosiy tuzimiga qarab, turli tipdagi etnoslardan millat, xalq, qabilaviy birikma yoki ayrim qabilalardan iboratdir. tarixiy jihatdan eng ilk etnos tipi ibtidoiy jamoa qabilasi bo’lib, u dastlab bir necha qarindosh-urug’lardan tashkil tolgan edi. hozirgi davrdagi qabilalar o’z ijtimoiy iqtisodiy va madaniy darajasi bilan ulardan tubdan ajralib turadilar. bu qabilalar bir necha yuz kishidan milliongacha yetadigan holidan iborat bo’lib, ularda ibtidoiy tuzum elementlari sarqit sifatida saqlangan. qabilaviy munosabatlar asosan ko’chmanchi va yarim ko’chmanchi xalqlarda ko’proq saqlanib qolgan. jahondagi etnik jarayon nihoyatda murakkab bo’lib, fanda qabul qilingan an’anaviy qabila, elat, xalq, millat kabi tarixiy birliklar doirasida cheklanib qolmaydi. hozirgi davrda …

hkil qilganlar. jaxonda ikki tilli etnoslar ham kam emas, masalan, bir irqdagi belgiya va shveytsariya axolisi ikki yoki uch tilda gaplashadi. ilgari mustamlaka bo’lgan osiyo va afrika mamlakatlarining. deyarli hammasida ikki tip - mahalliy va rasmiy davllat tillari mavjud. hindistonda rasmiy hind tili bilan birga yuzlab boshqa tillar ham bor, pokistonda urdu, indoniziyada - baxsa-indonisiya, filippinda — tagalog, afrika mamlakatlarining ayrimlarida rasmiy ingliz yoki fransuz tillari bilan bir qatorda mahalliy xalq so’zlashadi. tillarning geografik chegaralari doimo o’zgarib turgan. agar arab tili paydo bo’lgan vaqtda (vii asrdan oldin) undan faqat arab yarim orolining janubidagina yashovchi qabilalar foydalangan bo’lsa, hozir bu tilda shimoliy afrika va janubiy-sharqiy osiyoda joylashgan juda ko’p xalqlar so’zlashadi. yoki ingliz tilini olsak, unda dastlab faqat britaniya orolidagi ahali so’zlashgan bo’lsa hozir yevropa va shimoliy amerika aholisining beshdan bir qismi avstraliya va yangi zellandiya xalqlari asosan shu tilda so’zlashadilar. kichkina pireniy yarim orolida paydo bo’lgan ispan tili hozir butun …

ojiklar va asetinlar, mustakt turkum hisoblangan armanlar, roman turkumiga moldovanlar, xindoriy turkumiga lo’lilar kiradi. slavyan tilidan keyingi o’rinda eng katta turkum - turkiy tilda so’zlaishadigan asosan hozirgi joylashgan - territoriyada uzoq davr davomida shakllangan oltoy oilasiga (o’zbeklar, qozoqlar, tatarlar, boshqirdlar, ozarbayjonlar, turkmanlar, qirg’izlar, chuvaitar, yokutlar, qoraqolpoqlar va hokazalar) xalqlaridir. ayniqsa, kavkaz til oilasini tashkil etadigan kartvele turkumi (gruzinlar) adigey-abxaz (kabardin, cherkas, adigey, abxaz), naxs (chechen-ingugalar) va ko’p millatli dog’iston tsh turkumlari eng qadimiy murakkab elat va xalqlar tilidir. shaqkda o’rnashgan buryatlar va qallmoqlar mo’g’ul til turkumiga, sibir va uzoq sharqdagi evenklar, evenlar, nanaylar, udegeylar, orochilar, tunguslar esa manchjur turkumiga kiradilar. sibir atrofida paleosiyo til turkumiga oid chukchi, koryak, itellen, yukagir, nivxa eng qadimgi tiplardan suzlashuvchi elatlar yagshshdi. vir zamonlar yenisey soxgtlarida joylagigan kvtlar keng tarqalgan, ammo ular hozirgacha o’rganilgan eng qadimiy poleosiyo til turkumi vakillaridir. kam sonli eskimoslar va aleutlar chukotka yarim oroli va komandor orollarida yashaydilar. chet el yevropasining …

inlar kiradi. sharqiy va janubiy-sharqiy yevropada slavyan tillarida so’zlashuvchi chexlar, slavaklar, polyaklar, lujichanlar, bolgarlar, chernogorliklar, xorvatlar, makedoniyaliklar, bosniyaliklar yashaydi. german tilida so’zlashadigan avstrayaliklar, nemislar, gollandlar, flamandlar, shvedlar, norveglar, daniyaliklar, ispanlar, inglizlar, lyuksemburgliklar, elzasliklar va qisman shvetsariyaliklar markaziy g’arbiy va shimoliy yevropada yashovchilar. jahon aholisining yarmiga yaqini osiyoda joilashgan bo’lib, mingdan ortiq etnik tuzilishi, tili, madaniy iqtisodiy darajasi va maiishiy turmushi bilan bir biridan farq qiladigan turli elat va xaqklar yashaydi. osiyoning ko’p qismi odamning vatani (ya’ni antropogenez) dir. bu yerda juda ko’p dastlabki qadimiy tilllar, asosiy irqlar shakllangan, qadimgi madaniyat markazi, jahon dinlari (xristianlik, buddizm va islom,) paydo bo’lgan. yaponiya, koreya, bangladesh va ko’pgina arab mamlakatlari milliy birlik jihatdan ajralib turadi (asosiy xalq 95 foizni tashkil qiladi). birma, vetnam, iroq, kampuchiya, suriya, turkiya, xitoy, shri lanka aholisining 75 foizi yagona xalqdan iborat. afganistan, eron, hindiston, pokisgpon, indoneziya, filippin murakkab ko’p millatli mamlakatlarga kiradi. ayrim xalq va elatlar (kurdlar, balujiylar, panjoblar) …

yerda yevropeoid, mongoloid, negroid va hatto veddoavstroloid irqlarintg xam vakillari mavjud. evropa qit’asidan uch xissa katta territoriyaga ega bo’lgan afrikaning etnik qiyofasi tabiati singari boy va rang-barangdir. chet el olimlari uni ilgari «qora qit’a» deb atab, etnik tuzilishi o’zaro bog’lik bo’lmagan turli qabialardan iborat deb noto’g’ri tariflaganlar. albatta mustamlakachilikning asosiy ob’ekti bo’lgan, vatandan mahrum etilgan yuz minglab negrlarni qul qilib sotgan afrika qit’asi bir necha asrlar davomida taraqqiyotdan chekkada qolgan edi. lekin bu yerda bir necha millionli (misrliklar, jazoirliklar, marokashliklar, amxaraliklar) hozirgi millatlar, yirik xalq va elatlar (nigeriyadagi xausa va fulba) bilan bir qatorda hozirgi kunda ham daydilik, sargardonlik va ovchilik bilan shug’g’ilanib kelayotgan urug’chilik tuzumida yashayotgan etnografik guruhlar ham uchraydi. demak, nihoyatda xilma - xil va rang-barang, katta va kichik turli etnoslar jahonda mavjud. ular o’zlarining tabiiy geografik sharoiti, tarixiy shakllanib kelgan tili va milliy xususiyatlari, joylaniishi va turar joylari, milliy arxitektura va uy ro’zg’or buyumlari, toamlari va iste’mol …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "dunyo xalqlari klassifikatsiyasi"

1479988399_64630.ppt dunyo xalqlari kassifikatsiyasi dunyo xalqlari kassifikatsiyasi dunyo xalqlari kassifikatsiyasi odatda xalqlar muayyan hududda joylashadilar. ammo tili yoki maishiy-madaniy jihatdan yaqinligi bilan ajralib turgan ayrim elatlarning o’zaro milliy aralashish jarayoni doimo sodir bo’lib turgan, etnik jihatdan chegaradosh xalqlar orasida esa bu jarayon ayniqsa ko’p bo’lgan. hozir jahon aholisi o’z ijtimoiy - iqtisodiy va siyosiy tuzimiga qarab, turli tipdagi etnoslardan millat, xalq, qabilaviy birikma yoki ayrim qabilalardan iboratdir. tarixiy jihatdan eng ilk etnos tipi ibtidoiy jamoa qabilasi bo’lib, u dastlab bir necha qarindosh-urug’lardan tashkil tolgan edi. hozirgi davrdagi qabilalar o’z ijtimoiy iqtisodiy va madaniy darajasi bilan ulardan tubdan ajralib turadilar. bu...

PPT format, 184.5 KB. To download "dunyo xalqlari klassifikatsiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: dunyo xalqlari klassifikatsiyasi PPT Free download Telegram