саломатлик психологиясининг амалий жабҳалари

DOCX 11 pages 49.3 KB Free download

11 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 49.3 KB

File type DOCX

Pages 11

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 11

13-мавзу: саломатлик психологиясининг амалий жабҳалари режа: 2. саломатлик психологияси усуллари 3. саломатлик психологиянинг фанлар тизимидаги ўрни 4. руҳий саломатлик муаммоси 5. соғлиқни сақлаш психологияси психология (қад.юнон ψυχή — «руҳ, қалб, онг, характер» ва λόγος — «таълимот») — одам ва одамлардан иборат гуруҳларнинг психикаси ва психик фаолиятининг функцияси, ривожланиши ва юзага келиши қонуниятларини ўрганадиган фан. психология тушунчаси мураккаб бўлиб, у ўзида гуманитар ва табиий фанлар ёндашувларини бирлаштиради. психология фани қуйидаги бўлимларни ўз ичига олади: фундаментал психология — руҳий фаолиятнинг қонунлари, далиллар ва механизмларни аниқлайди; амалий психология — фундаментал психология маълумотларига таяниб ўрганади; амалиётли психология — психологик билимларни амалиётда қўллаш билан шуғулланади. психология тиббиётнинг руҳий бузилишларни аниқлаш ва даволаш билан шуғулланадиган психиатрия ва руҳият орқали организмга терапевтик таъсир ўтказиш ёрдамида кишиларни емоционал, шахсий ва ижтимоий табиатли муаммолардан халос етиш билан шуғулланадиган психотерапия бўлими билан чамбарчас боғланган. психология фанининг предмети тарих давомида ва турли хил психология йўналишлари нуқтаи назаридан турлича тушунилади. замонавий психология …

2 / 11

жудлиги муаммолари (гуманситик, жумладан, екзистенциал психология — абрахам маслоу, карл роджерс, виктор франкл, ролло мей, онтопсихология — антонио менегетти ва позитив психология — мартин селигман); «мия» ахборот тизими томонидан ахборотни қайта ишлаш жараёнлари, инсоннинг ўрганиш қобилиятлари (когнитив психология — жорж миллер, герберт саймон, аллен нюелл, ноам хомски, девид грин, жон сwиц ва бошқалар); · в. а. мазиловнинг фикрича, инсоннинг ички дунёсини илмий психология предмети деб ҳисоблаш мақсадга мувофиқ. психология фанининг объекти — турли руҳий феномен ташувчиларнинг жамланмаси бўлиб, уларнинг асосийлари хулқ-атвор, фаолият, катта ва кичик ижтимоий гуруҳлардаги одамлар ўртасидаги муносабатлари ҳисобланади. психологиянинг вазифалари психик ҳодисаларнинг моҳиятини тушунишни ўрганиш; уларни бошқаришни ўрганиш; олинган билимлардан амалиётнинг турли соҳалари самарадорлигини ошириш учун фойдаланиш; психологик хизмат амалиётининг назарий асоси бўлиш. психология усуллари (методлари) маълумот тўплаш усуллари (ўз-ўзини кузатиш, кузатиш, фаолият натижаларини ўрганиш, ҳужжатларни ўрганиш, сўровномалар усули, тестлар усули, тадқиқотлар, биографик усул); маълумотларга ишлов бериш усуллари (статистик таҳлил, бошқа математик усуллар); психологик таъсир кўрсатиш усуллари …

3 / 11

аниши учун асос бўлиб хизмат қиладиган базисдир. фундаментал тармоқлар одатда «умумий психология» деб аталади. умумий психология кўриб чиқадиган асосий тушунчалар қуйидагилардир: ўрганиш жараёнлари (ҳислар, туйғулар, еътибор, ғоялар, хотиралар, тасаввурлар, хотира, ҳаёл, идрок етиш, нутқ, ҳиссиётлар, еркинлик, рефлекслар); психик хусусиятлар (қобилиятлар, илҳомланиш, темперамент, характер); психик ҳолатлар. умумий психологиянинг фундаментал тармоқ сифатида пайдо бўлиши 1940-йилда «умумий психология асослари» номли фундаментал ишни яратган с. л. рубинштейн номи билан боғланади. психологиянинг амалий аҳамиятга ега бўлган тармоқлари амалий деб номланади. бундай тармоқларга, масалан, педагогик психология, ривожланиш психологияси, дифференциал психология, ижтимоий психология, клиник психология, ҳуқуқий психология, спорт психологияси ва бошқалар киради. психологийанинг фанлар тизимидаги ўрни психологиянинг ўрни икки хил анъаналар билан боғлиқ. биринчиси, табиий фан интизоми бўлиш, иккинчиси кундалик психология ўрнини егаллаш истаги. в в. петухов ва в в. столиннинг таъкидлашича, ҳар иккала мақсад ҳам еришиб бўлмайди. кундалик психология билан таққослаганда, илмий психология психик ҳаётни ўрганиш учун концептуал ва методик аппаратига ега махсус интизомни ифодалайди. шу …

4 / 11

рефлексиядан фойдаланиш талаби. руҳий ва соматик саломатликнинг ўзаро бир-бирига таъсири ҳақида аниқ маълумотлар мавжуд. руҳий ҳолат физиологик ҳолатга таъсир кўрсатади. психиканинг ўзига хос хусусиятлари муайян касалликларнинг ривожланишига ҳисса қўшиши мумкин (масалан, психосоматик). қайта боғлиқлиги еса кўпгина касалликлар ақлий ҳолатга таъсир кўрсатиши билан тушунтирилади. психология айниқса неврология ва психиатрия билан яқиндан боғлиқ. психологияга катта ҳисса қўшган олимлар аксарияти асл мутахассислиги бўйича невролог ва психиатрлар еди. айнан асаб тизими ва руҳий касалликларни ўрганиш психиканинг тузилиши ва фаолиятининг асосий хусусиятларини ва нормал ҳолатида яширин қоладиган ёки аниқлаш қийин бўлган асаб тизимининг тузилиши ва фаолияти билан алоқаларини аниқлашга ёрдам берди. психиатрия билан кесишадиган муаммоларни ўрганиш учун психологиянинг қуйидаги тармоқлари ажратилади: патопсихология; клиник психология; психосоматика; аномал ривожланиш психологияси. нейробиология, мараказий асаб тизими физиология ва анатомияси билан кесишадиган муаммолар учун: нейропсихология; психофизиология. нейропсихологийа психологияда ҳақиқий революцияни ҳам пассив (фмрт), ҳам фаол (транскраниал магнит стиумляция) ноинвазив тадқиқ усуллари пайдо бўлиши бошлаб берди. ушбу усуллар ёрдамида психологлар биринчи …

5 / 11

психологияси; дефектология — махсус психология мавжудлиги билан; тилшунослик психология билан ўзаро таъсирлашиб, психолингвистикани яратади; ҳуқуқшунослик билан боғлиқлиги психологиянинг суд, жабрланувчи, жинойлатларни тергов қилиш психологияси, криминал психология, патопсихология, тармоқларида яққол сезилади. руҳий саломатлик муаммоси илм-фан ва амалиётнинг турли соҳаларидаги кўплаб тадқиқотчиларни жалб қилди ва еътиборини жалб қилди: шифокорлар, психологлар, ўқитувчилар, файласуфлар, социологлар ва бошқалар ушбу муаммони тушуниш ва ҳал қилишда кўплаб ёндашувлар мавжуд. “руҳий саломатлик” атамаси жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилоти (жсст) томонидан жсст експерт қўмитасининг руҳий саломатлик ва болаларнинг психологик-ижтимоий ривожланиши бўйича ҳисоботида (1979) киритилган руҳий саломатликнинг бузилиши ҳам бадандаги касалликлар ёки жисмоний ривожланишдаги нуқсонлар билан, ҳам психикага таъсир етувчи ҳамда ижтимоий шароитлар билан боғлиқ турли хил салбий омиллар ва стресслар билан боғлиқ деб айтилади. аввало, бу икки фанни ва амалиётнинг иккита йўналишини - тиббий ва психологик алоқаларни бирлаштиради. сўнгги ўн йилликларда тиббиёт ва психология чорраҳасида иккита саноат пайдо бўлди. биринчиси, психосоматик тиббиёт, бу ҳар қандай соматик бузилиш ҳар доим ҳам …

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "саломатлик психологиясининг амалий жабҳалари"

13-мавзу: саломатлик психологиясининг амалий жабҳалари режа: 2. саломатлик психологияси усуллари 3. саломатлик психологиянинг фанлар тизимидаги ўрни 4. руҳий саломатлик муаммоси 5. соғлиқни сақлаш психологияси психология (қад.юнон ψυχή — «руҳ, қалб, онг, характер» ва λόγος — «таълимот») — одам ва одамлардан иборат гуруҳларнинг психикаси ва психик фаолиятининг функцияси, ривожланиши ва юзага келиши қонуниятларини ўрганадиган фан. психология тушунчаси мураккаб бўлиб, у ўзида гуманитар ва табиий фанлар ёндашувларини бирлаштиради. психология фани қуйидаги бўлимларни ўз ичига олади: фундаментал психология — руҳий фаолиятнинг қонунлари, далиллар ва механизмларни аниқлайди; амалий психология — фундаментал психология маълумотларига таяниб ўрганади; амалиётли психология — психологик билимларн...

This file contains 11 pages in DOCX format (49.3 KB). To download "саломатлик психологиясининг амалий жабҳалари", click the Telegram button on the left.

Tags: саломатлик психологиясининг ама… DOCX 11 pages Free download Telegram