chorvachilik tarmoqlari iqtisodiyoti

DOCX 8 pages 34.5 KB Free download

8 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 34.5 KB

File type DOCX

Pages 8

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 8

6 – mavzu. chorvachilik (qoramolchilik, qo‘ychffik, echkichilik) tarmoqlari iqtisodiyoti o‘quv maqsadi: chorvachilik tarmoqlarining tarkibi va rivojlanishini tahlil qilish, chorvachilik mahsulotiga bo‘lgan talabni aniqlash, iqtisodiy samaradorlik darajasini ifodalovchi ko‘rsatkichlarni, chorvachilik tarmoqlari bo‘yicha iqtisodini va uni rivojlantirish masalalarini o‘rgatishdan iborat. tayanch iboralar: chorvachilik, mahsulotga bo‘lgan talab, iqtisodiy samaradorlik, qo‘ychilik, qoramolchilik, parrandachilik, echkichilik iqtisodi. 17.1. chorvachilik tarmoqlarining ahamiyati chorvachilik - qishloq xo‘jaligining muhim tarmoqlaridan biridir. u muhim ozuqa mahsulotlarini - sut, go‘sht, tuxum, baliq kabi chorvachilikdan olinadigan oqsil moddasi manbasi, sanoat ishlab chiqarishi, qayta ishlovchi sanoat uchun xom-ashyo (sut, pishloq, qatiq, go‘sht, kolbasa, teri va b.) bo‘lib xizmat qiladi. chorvachilik sohasida olib borilgan islohotlar natijasida 2004 yilda qoramollar bosh soni 5 mln 878,8 mingboshdan 2009 yilda 8 mln. 510,8 ming boshga yoki 144,8 foizga, shundan sigirlar soni mos ravishda 2 mln. 556,7 ming boshdan 3 mln 535,6 ming boshga yoki 138,3 foizga, qo‘y va echkilar soni 9 mln. 928,6 ming boshdan 14 mln …

2 / 8

tlari soni 2 ming 443 taga yetkazildi. 17.1-jadval 0‘zbekiston respublikasi barcha toifadagi xo‘jaliklarda asosiy turdagi chorvachilik mahsulotlari ishlab chiqarish mahsulot turi 0‘lchov birligi 2000 u 2005 u 2006 u 2007y 2008 u 2009 u 2009yilda 2000 yilga nisbatan,% go‘sht (tirik vaznda) mingt 841,8 1061,2 1139,4 1208,6 1287,9 1367,7 162,5 sut mingt 3632,5 4554,9 4855,6 5097,4 5426,3 5779.0 159,1 tuxum mln. dona 1254,4 1966,7 2128,1 2220,4 2429,0 2715,9 216,5 jun toirna 15849,0 20081,0 21436,0 22483 23779 24980 157,6 karakul terisi ming dona 747,6 688,8 726,6 781,0 896,8 897,9 120,1 pilla mingt 16,5 16,2 20,2 21,5 23,5 24,0 145,5 keyingi 5 yilda zoovetpunktlar orqali pullik xizmat ko‘rsatish 6 barovarga osliib, 2009 yilning o‘zida 6 mlrd. 300 mln so‘mni tashkil etdi. shu davr ichida sigir va tanalami sun’iy urug‘lantirish 10 barobarga oshib, 1 mln. boshni tashkil etdi. chorvachilik o‘simlikchilik bilan chambarchas bog‘liq, chunki tarmoq faoliyatining samarasi ozuqa bazasining holati bilan belgilanadi. chorvachilikda dalachilik …

3 / 8

rvachilik sutchilik va go‘sht chorvachiligi, parrandachilik, cho‘chqachilik, qo‘ychilik, baliqchilik, asalarichilik, yilqichilik, mo‘ynali hayvonlar va boshqa tarmoqlami qamrab oladi. chorvachilik mamlakatimiz hududida har yoqqa tarqalib ketgan. tabiat va iqtisodiy sharoitlaming turli-tumanligi har turli chorva mollari tarkibida va nisbatida har xil turlami farqlash imkonini beradi. chorvachilik tizimini tanlab olishga qishloq xo‘jaligi korxonasining joylashgan o‘mi, ozuqa ekinlarining tarkibi va nisbati, ishchi kuchi bilan ta’minlanganlik, ishlami mexanizatsiyalash darajasi, chorvachilik mahsuloti bozorlarining ahvoli kabi qator omillar ta’sir qiladi. chorvachilik tarmoqlarining rivojlanishi va joylashishi aholini chorvachilik mahsulotlariga talabini qondirish, ishlab chiqarish resurslaridan, ayniqsa, ozuqalar va mehnatdan oqilona foydalanishga mo‘ljallangan bo‘lishi kerak. chorvachilik mahsulotlarini ishlab chiqarish butun mamlakat mintaqalari bo‘yicha intensifikatsiya, hayvonlar mahsuldorligini oshirish asosida rivojlanishi kerak. chorvachilikning yetakchi tarmog‘i chorva mollari tarmog‘idir. uning xalq xo‘jaligidagi ahamiyati eng awal mahsulotlaming yuqori to‘yimliligi xossalari bilan belgilanadi. bu mahsulotlar orasida ozuqaliligi yuqoriligi bilan sut birinchi o‘rinda turadi. u yangi holicha ham, qayta ishlanib ham keng qo‘llaniladi. yirik shoxli qoramol …

4 / 8

arajasi va samaradorligi chorvachilikni joylashtirishda mehnat resurslarining mavjudiligi, fermani mexanizatsiya bilan ta’minlash kabilar ham hisobga olinadi. sutchilikka ixtisoslashgan chorvachilik bu sohaning eng sermehnat tarmoqlaridan hisoblanadi va nisbatan ko‘p mehnat sarfi talab qiladi. sigirlami sog‘ib olish uchun mehnat sarfi yiliga bir bosh sigirga 40-50 kishi/soat, ya’ni sigirlarga xizmat qilishdagi umumiy mehnat sarfining 32% gacha tashkil etadi. bu sohada mehnat sarfini faqat taraqqiy etgan texnologiyani joriy etish bilangina pasaytirish mumkin. sut ishlab chiqarishning iqtisodiy samaradoriigi quyidagi ko‘rsatkichlar bilan aniqlanadi: 0‘rtacha bir yilda bir sigirdan sut sog‘ib olish, 11 sut uchun qilingan ozuqa sarfi, 11 sut tannarxi, 11 sut va ishlab chiqarishning yillik hajmi hisobiga sof foyda va rentabellik. qishloq xo‘jaligi va boshqa mahsulotlarni ishlab chiqarish hamda realizatsiyasi moddiy-pul resurslari va jonli mehnat sarflari (mehnatga haq to‘lash shaklida hisobga olinadigan) bilan bog‘liq. bu xarajatlaming yig‘indisi ishlab chiqarish xarajatlari degan nom bilan yuritiladi. ishlab chiqarish xarajatlari individual (alohida tashkilotlar) va ijtimoiy (mamlakat miqyosida, umuman, …

5 / 8

t tannarxi. u ishlab chiqarish tannarxi va mahsulot realizatsiyasiga qilingan sarflardan iborat. ishlab chiqarish sarflari va mahsulot tannaxxidagi xarajatlar o‘z tarkibi, iqtisodiy vazifasi va ishlab chiqarishdagi roliga ko‘ra bir xil emas. hisob- kitob va hisobotlami yuritishni soddalashtirish uchun xarajatlar klassifikatsiyalanadi. xarajatlar klassifikatsiyasi ulami elementlar va moddalar bo‘yicha bo‘lishni ko‘zda tutadi. xarajatlaming iqtisodiy elementlari - bu xarajatlaming eng past, dastlabki hisobga olish shakli. ular turlicha tarkibiy qismlarga, masalan, urug‘lik va ekish materiallari, ozuqa, yoqilg‘i-moylash materiallari kabilarga ajralmaydi. mahsulot tannarxini hisoblashda (klassifikatsiyalanganda) xarajat elementlari xarajat moddalariga qo‘shiladi, masalan, o‘simliklami, hayvonlami himoyalash vositalari, asosiy vositalami saqlash uchun xarajatlar va b. xarajatlaming ayrim moddalari bir xil elementlardan iborat, shu bois ular o‘z nomlari bilan xarajat elementlaridan farqlanmaydi. masalan, ijtimoiy ehtiyojlarga ajratmalar bilan mehnatga haq toiash, ozuqa, urug‘lik va ekish materiallari, mineral va organik o‘g‘itlar. bu - xarajatlaming oddiy moddalari. undan tashqari, xarajatlaming kompleks bandlari ham mavjud. u bir xil bo‘lmagan elementlardan tashkil topgan. ularga …

Want to read more?

Download all 8 pages for free via Telegram.

Download full file

About "chorvachilik tarmoqlari iqtisodiyoti"

6 – mavzu. chorvachilik (qoramolchilik, qo‘ychffik, echkichilik) tarmoqlari iqtisodiyoti o‘quv maqsadi: chorvachilik tarmoqlarining tarkibi va rivojlanishini tahlil qilish, chorvachilik mahsulotiga bo‘lgan talabni aniqlash, iqtisodiy samaradorlik darajasini ifodalovchi ko‘rsatkichlarni, chorvachilik tarmoqlari bo‘yicha iqtisodini va uni rivojlantirish masalalarini o‘rgatishdan iborat. tayanch iboralar: chorvachilik, mahsulotga bo‘lgan talab, iqtisodiy samaradorlik, qo‘ychilik, qoramolchilik, parrandachilik, echkichilik iqtisodi. 17.1. chorvachilik tarmoqlarining ahamiyati chorvachilik - qishloq xo‘jaligining muhim tarmoqlaridan biridir. u muhim ozuqa mahsulotlarini - sut, go‘sht, tuxum, baliq kabi chorvachilikdan olinadigan oqsil moddasi manbasi, sanoat ishlab chiqarishi, qayta ishlovchi s...

This file contains 8 pages in DOCX format (34.5 KB). To download "chorvachilik tarmoqlari iqtisodiyoti", click the Telegram button on the left.

Tags: chorvachilik tarmoqlari iqtisod… DOCX 8 pages Free download Telegram