"najot – ta’li̇mda, najot – tarbiyada, najot – bi̇li̇mda" g‘oyasining mohiyati

DOCX 20 pages 642.1 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 20
mavzu: “najot – ta’li̇mda, najot – tarbi̇yada, najot – bi̇li̇mda” g‘oyasining mohiyati rеjа: 1. najot – ta’limda 2. najot – tarbiyada 3. najot – bilimda 4. “o‘zbekiston – 2030” strategiyasi najot – ta’limda, najot – tarbiyada, najot – bilimda. sh. mirziyoyev 1. najot – ta’limda ta’lim, bugungi kuhda millatning taraqqiyotida muhim ahamiyatga ega. ayniqsa, bugungi texnologik taraqqiyot asrimizda ta'limning ahamiyati beqiyosigi shak-shubhasizdir. keling, ta’lim so’zining lug’aviy ma’nosiga to‘xtalaylik. o‘zbekiston milliy entsiklopediyasida, “ta’lim—bilim berish, malaka va ko‘nikmalar hosil qilish jarayoni, kishini hayotga va mehnatga tayyorlashning asosiy vositasi. ta’lim jarayo-nida maʼlumot olinadi va tarbiya amalga oshiriladi. ta’lim tor maʼnoda o‘qitish tushunchasini anglatadi. lekin u faqat turli tipdagi o‘quv yurtlarida o‘qitish jarayonini emas, oila, ishlab chiqarish va boshqa sohalarda maʼlumot berish jarayonini ham bildiradi”- deb tavsiflanadi. jadidchilik yoki jadidizm (arabcha: جديد jadīd — yangi) – xix asr oxiri xx asr boshida turkiston, kavkaz, qrim, tatariston hayotida muhim ahamiyat kasb etgan ijtimoiy-siyosiy, maʼrifiy harakat[footnoteref:1]. …
2 / 20
ikka “burjua-liberal, millatchilik harakati” deb taʼrif berilgan[footnoteref:3]. bu davrda asosan tanqid qilingan jadidchilik namoyandalari nomi ssr parchalanib ketganidan keyin qayta tiklandi. [3: "jadidizm". oʻzbek sovet ensiklopediyasi. 4. toshkent: oʻzbek sovet ensiklopediyasi bosh redaksiyasi. 1973. 278-279 b.] jadidchilik dastlab xix asrning 80-yillarida qrimda ismoil gaspirali rahbarligida qrim tatarlar oʻrtasida vujudga kelgan. jadidchilik harakati namoyandalari koʻpincha oʻzlarini taraqqiyparvarlar, keyinchalik jadidlar deb atashgan. oʻsha davrning ilgʻor taraqqiyparvar kuchlari, birinchi navbatda, ziyolilar mahalliy aholining umumjahon taraqqiyotidan orqada qolayotganligini his etib, jamiyatni isloh qilish zaruriyatini tushunib yetgandilar. jadidchilik mohiyat eʼtibori bilan avvalo siyosiy harakat edi. uning shakllanish va magʻlubiyatga uchrash davrlari boʻlib, ularni shartli ravishda toʻrtga boʻlish mumkin. turkiston, buxoro va xiva hududida bu davrlar 1895–1905; 1906–1916; 1917–1920; 1921–1929-yillarni oʻz ichiga oladi. birinchi davrda turkistonda podsho rossiyasining mustahkam oʻrnashib olishi kuzatiladi. u oʻz siyosiy agentlari (vakillari) yordamida mahalliy xon va amir vakolatlarini cheklabgina qolmay, ularni qoʻgʻirchoqqa aylantirib, rus va gʻarb sarmoyadorlarining ishlashi va yashashi uchun …
3 / 20
shi bayon qilgan. millat istiqbolini oʻylovchi taraqqiyparvar kuchlar xalqning deyarli barcha tabaqalari—hunarmand,dehqon,savdogar, mulkdor, ulamolar orasida mavjud edi. ziyolilar dastlab chorizmga qarshi kurashni xalqni asriy qoloqlikdan uygʻotish – siyosiy-maʼrifiy jabhadan boshlashga qaror qildilar. jadidchilik harakati ana shunday tarixiy bir sharoitdaturkiston mintaqasida rivojlanish uchun oʻziga qulay zamin topdi. jadidlar orasidan yetuk olimlar, sanoat va ziroatchilik sohalarining zamonaviy bilimdon mutaxassislari, madaniyat arboblari yetishib chiqib, yurtni obod va oʻz vatanlarini mustaqil koʻrishni orzu qildilar va shu yoʻlda kurashdilar. jadidlarning turkiston mustaqilligi uchun kurashida asosan quyidagi yoʻnalishlar ustuvor edi:yangi usul maktablari tarmogʻini kengaytirish; qobiliyatli yoshlarni chet elga oʻqishga yuborish; turli maʼrifiy jamiyatlar va teatr truppalari tuzish; gazeta va jurnallar chop qilish, xalqning ijtimoiy-siyosiy ongini yuksaltirish bilan turkistonda milliy demokratik davlat qurish. jadid ziyolilarining kuchli partiyasi tashkil qilingan taqdirdagina bu ishlarni amalga oshirish mumkin edi. jadidchilikning asosiy gʻoya va maqsadlari quyidagilar edi: · turkistonni oʻrta asrlarga xos qoloqlik va diniy xurofotdan ozod etish · shariatni isloh …
4 / 20
didlari bilan buxoro va xiva jadidlari oʻrtasida bir muncha tafovut bor. turkiston oʻlkasidagi jadidchilikning ijtimoiy asosini ziyolilar tashkil qildi. ular chor rossiyasi mustamlakachiligiga qarshi kurashning oldingi saflarida turib, chorizmning xomashyo manbaiga aylantirilgan turkistonning dastlab muxtor, soʻng mustaqil davlat boʻlishini yoqlab chiqdilar. buxorodagi jadidchilik turkistondagiga nisbatan ogʻir ijtimoiy-siyosiy sharoitda yuzaga keldi. uning tarkibi asosan buxorodagi shahar aholisining taraqqiyparvar qismi: ziyolilar, mullalar, mayda doʻkondorlar va maʼmurlar, hunarmandlar, savdogarlardan iborat edi. jadidlarning dehqonlar va askarlar oʻrtasida nufuzi avvaliga past boʻlgan. jadidlar iqtisod va boshqaruv sohasida bir qator talablar, chunonchi, soliqlarni kamaytirish talabi bilan chiqishdi. ular dastlab buxorodagi amirlik tuzumi doirasida islohotlar joriy qilmoqchi boʻlishdi. buxoroda vobkentlik dehqon joʻraboy ilk yangi usul maktabini ochgan edi. 20-asr boshlarida xivada shakllangan jadidchilik bir qadar boshqacharoq tarixiy shart-sharoitda vujudga keldi. u bu yerda asosan ikkita oqimdan iborat edi. uning oʻng oqimi xonlikda rivojlanayotgan savdo-sanoat korxonalari egalari hamda yirik boylarning vakillarini oʻziga birlashtirgan edi. bu oqimga xiva xoni …
5 / 20
, bu mexanizm yashovchan va u hamon o‘z kuchini saqlab qolgan bo‘lishi mumkin. o‘zbekistonda qatag‘onlik davri bir necha bosqichlarda davom etgan bo‘lsa, har bir bosqichda ko‘plab ziyolilar yo qamalishgan, yoki surgun etilgan va yoxud qatl etilgan. 1938 yili bir kunda o‘nlab ziyolilar otib tashlanganini aytarkan, men o‘zbek xalqining mustamlakachilik davridagi tarixini hasratli tarix deb atagim keladi, deydi olim naim karimov. qatag‘on qurbonlarini oqlash jarayoni 1956 yildan boshlandi. 1956–57-yillarda juda ko‘pchilik, xususan, fayzulla xo‘jayev, akmal ikromov, abdulla qodiriy, abdulhamid cho‘lpon kabi ko‘plab juda mashhur millat farzandlari oqlanadi. shu bilan birga, o‘sha paytda ham yaqin farzandlari borlargina tashabbus ko‘rsatib, qatag‘onga uchragan ota-onalari, bobo-momolarining nomini oqlab olishdi. biroq farzandlari yoki oqlash to‘g‘risida iltimosnoma yoki talabnoma kelib tushmagan aksariyat qatag‘on qurbonlarining nomi oqlanmay qolib ketgan. qatag‘on davrida jinoiy javobgarlikka tortilgan o‘zbekistonliklarning oqlanganlik bo‘yicha ko‘rsatkichlari sobiq ittifoqdagi boshqa respublikalar bilan solishtirganda, eng past. 50-yillarda jadal boshlangan oqlash jarayoni 60-yillarga kelib birdan to‘xtadi. va 70–80-yillarda bir-ikki …

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About ""najot – ta’li̇mda, najot – tarbiyada, najot – bi̇li̇mda" g‘oyasining mohiyati"

mavzu: “najot – ta’li̇mda, najot – tarbi̇yada, najot – bi̇li̇mda” g‘oyasining mohiyati rеjа: 1. najot – ta’limda 2. najot – tarbiyada 3. najot – bilimda 4. “o‘zbekiston – 2030” strategiyasi najot – ta’limda, najot – tarbiyada, najot – bilimda. sh. mirziyoyev 1. najot – ta’limda ta’lim, bugungi kuhda millatning taraqqiyotida muhim ahamiyatga ega. ayniqsa, bugungi texnologik taraqqiyot asrimizda ta'limning ahamiyati beqiyosigi shak-shubhasizdir. keling, ta’lim so’zining lug’aviy ma’nosiga to‘xtalaylik. o‘zbekiston milliy entsiklopediyasida, “ta’lim—bilim berish, malaka va ko‘nikmalar hosil qilish jarayoni, kishini hayotga va mehnatga tayyorlashning asosiy vositasi. ta’lim jarayo-nida maʼlumot olinadi va tarbiya amalga oshiriladi. ta’lim tor maʼnoda o‘qitish tushunchasini anglatadi. lekin u f...

This file contains 20 pages in DOCX format (642.1 KB). To download ""najot – ta’li̇mda, najot – tarbiyada, najot – bi̇li̇mda" g‘oyasining mohiyati", click the Telegram button on the left.

Tags: "najot – ta’li̇mda, najot – tarb… DOCX 20 pages Free download Telegram