o'zbekistonda oila shakllanishining hududiy, demografik jihatlari

DOC 41,8 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (4 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1663228283.doc ўзбекистонда оила шаклланишининг ҳудудий, демографик жиҳатлари o`zbekistonda oila shakllanishining hududiy, demografik jihatlari oila shakllanishining hududiy xususiyatlari va tarkibini o`rganish aholi geografiyasining muhim vazifalaridan hisoblanadi. oilaning tashkil topishida esa, o`z navbatida, nikoh va ajralish jarayonlari muhim omildir. nikoh erkak bilan ayolning tarixan tarkib topgan, jamiyat tomonidan muayyan tartibga solib turadigan o`zaro hamda bolalariga nisbatan munosabatlari shaklidir. nikoh o`z evolyutsiyasiga, turlariga ega bo`lgan sotsial jarayondir. nikohlanish jarayoni turli xil mamlakatlarda o`ziga xos bo`lib, har bir millatning milliy qadriyatlarini aks ettiradi. u insoniyat ijtimoiy taraqqiyotining turli davrlarida har xil ko`rinishlarga ega bo`lib, o`sha davlatlarning qonunlari asosida asrlar davomida o`zgarib, takomillashib borgan. natijada, o`rtacha turmush qurish jahonning turli mamlakatlarida 12-14 yoshdan to 21-22 yoshgacha belgilangan, ba`zi davlatlar bundan mustasno. nikohni qayd etish va ro`yxatga olish fuqarolar tartibi qonun-qoidalar va diniy urf-odatlarga ko`ra amalga oshiriladi. masalan, katolik va budda ruhoniylariga uylanish ma`n etilgan. shuning uchun ham oldingi davrlarda mo`g`ilistonda, tibetda nikohlanish jarayoni boshqa davlatlarga …
2
bir o`zbek xonadonining bir umrlik orzusi, chunki mamlakatimizning eng oliyjanob milliy qadriyatlaridan biri, bu oila, farzandi, qolaversa nevara va chevaraga bo`lgan bo`lgan mehr-muhabbatdir. nikohlanuvchilarning soni avvalambor oilalarning soniga ta`sir qiladi. nikohlanuvchilarning soni bo`yicha respublikamizda farg`ona-18 ming, surxondaryo-17 ming, toshkent-16,3 ming ko`rsatkich bilan bu viloyatlar oldingi o`rinlarda kelmoqda. har ming kishiga to`g`ri keladigan nikohlar soni 1989 yili 10 kishini tashkil etgan bo`lsa, keyingi yillarda bu ko`rsatkich biroz pasayib, 2006 yili 8-9 kishini tashkil etdi. bu ko`rsatkich bo`yicha buxoro_9,4 %, xorazm 9 %, jizzax 8-9 % viloyatlari oldingi o`rinda turadi. nikohlanuvchilarning soni keyingi yillarda birmuncha pasaygan bo`lsa ham, o`zbekistonda har 1000 aholiga to`g`ri keladigan nikohlar soni bo`yicha jahonda oldingi o`rinlardan birini egallaydi. bu ko`rsatkich, masalan, buyuk britaniyada –7,1%, fransiyada –5,8%, shvetsiyada-4,4%, janubiy koreyada –5,2 %, yaponiyada –6%dir. nikohlanuvchilarning soni o`z navbatida tug`ilish darajasiga ijobiy ta`sir ko`rsatadi. nikohlanish darajasi har 1000 kishiga mustaqillik yillarida o`rtacha 7,8% (2000-2006 yillar) atrofida barqarorlashdi yoki har yili …
3
hkil qiladi. ko`rinib turibdiki, umuman olganda, respublikamizda ajralish past darajada ekanligi bilan ajralib turadi. ajralish yoshida ham qandaydir qonuniyat kuzatiladi. chunonchi, eng ko`p ajralganlar 20-24 yoshlarga to`g`ri kelsa, ular jami ajrashganlarning 53% ini, 25-30 yoshdagilar esa 32% ini, 30-34 yoshdagilar esa 8,2 % ini tashkil etadi. o`zbekiston jahondagi ajralishlar eng kam bo`lgan mamlakatlar qatoriga kiradi. bu ko`rsatkich shaharlarda 0,7-0,8%, qishloqlarda atigi 0,2-0,5 % ga teng. angliyada mazkur bu ko`rsatkich 12 %, germaniyada 14 %, fransiya va daniyada 13-14 % ni tashkil qiladi. yunisefning 2003 yilgi ma`lumotlariga ko`ra, o`zbekistonda ajralish koeffitsiyenti chexiya, belorussiyaga qaraganda 6 marta, rossiyaga nisbatan 7,5 marta. qozog`istonga qaraganda 3 marta, turkmaniston va qozog`istonga nisbatan 2 marta kamdir. viloyatlar bo`yicha ham ajralish ko`rsatkichlari har xil. masalan, qoraqalpog`istonda atigi 0,1 %, xorazmda 0,2 % bo`lgani holda, aholisi turli millat vakillaridan iborat navoiyda va toshkent viloyatlarida 1,0 %, toshkent shahrida 2,0 ni tashkil qiladi. nikoh oila munosabatlaridagi har qanday holat, …
4
o'zbekistonda oila shakllanishining hududiy, demografik jihatlari - Page 4

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "o'zbekistonda oila shakllanishining hududiy, demografik jihatlari"

1663228283.doc ўзбекистонда оила шаклланишининг ҳудудий, демографик жиҳатлари o`zbekistonda oila shakllanishining hududiy, demografik jihatlari oila shakllanishining hududiy xususiyatlari va tarkibini o`rganish aholi geografiyasining muhim vazifalaridan hisoblanadi. oilaning tashkil topishida esa, o`z navbatida, nikoh va ajralish jarayonlari muhim omildir. nikoh erkak bilan ayolning tarixan tarkib topgan, jamiyat tomonidan muayyan tartibga solib turadigan o`zaro hamda bolalariga nisbatan munosabatlari shaklidir. nikoh o`z evolyutsiyasiga, turlariga ega bo`lgan sotsial jarayondir. nikohlanish jarayoni turli xil mamlakatlarda o`ziga xos bo`lib, har bir millatning milliy qadriyatlarini aks ettiradi. u insoniyat ijtimoiy taraqqiyotining turli davrlarida har xil ko`rinishlarga ega bo`lib, o`sha...

Формат DOC, 41,8 КБ. Чтобы скачать "o'zbekistonda oila shakllanishining hududiy, demografik jihatlari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: o'zbekistonda oila shakllanishi… DOC Бесплатная загрузка Telegram