ifodali o'qishning ruhiy-grammatik asoslari

PPTX 19 стр. 796,5 КБ Бесплатная загрузка

19 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 796,5 КБ

Тип файла PPTX

Страницы 19

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 19

презентация powerpoint ifodali o’qishning ruhiy-grammatik asoslari reja: ifodali o‘qishning maqsad va vazifasi. intonatsiya, temp va ritm ifodali o’qishning asosiy vositalari. ifodali o’qishning ruhiy-grammatik asoslari. ifodali o‘qish san’ati o ‘tmish zamonlarda og’zaki ijodda qanday ahamiyat kasb etgan bo‘lsa, yozma adabiyotda ham shu qadar muhim o ‘rin tutadi. zero, badiiy adabiyotning estetik ta’sir kuchi ifodali o’qish jarayonida yanada yorqinroq namoyon bo‘ladi. ifodali o‘qish, ayniqsa, asaming g‘oyaviy mazmunini chuqur tushunishda, badiiy xususiyatlarini aniqlashda katta ahamiyatga ega. to‘g‘ri, g‘oyaviy-badiiy jihatdan mukammal yaratilgan har qanday asar og‘zaki ifodali nutqsiz, ovoz chiqarmasdan mustaqil o ‘qilganda ham o ‘zining axloqiy-estetik jihatdan ta’sir kuchini yo‘qotmaydi, insonni tarbiyalash vazifasi kamayib qolmaydi. lekin ifodali o ‘qish jarayonidagi maftunkor ohang, xilma-xil ovoz tovlanishlari, jozibador intonatsiya kabi vositalar badiiy asaming emotsional ta’sir kuchini yanada oshiradi, eshituvchiga beqiyos zavq-shavq bag‘ishlaydi. qadimgi dunyoning mashhur so‘z ustasi mark tulliy sitseron nutq jarayonida ohang eng muhim va eng ta’sirchan vosita ekanligini ta’kidlab bunday deydi: shunday nutq …

2 / 19

va radiflardan hosil bo‘ladi. temp. temp lotincha (tempus) so‘zidan olingan bo‘lib, sur’at, daraja, vaqt, tezlik degan m a’nolami bildiradi. demak, o‘qish tempi deganda o‘qish sur’ati, o‘qish tezligi tushuniladi. “bunday tezlik gap tarkibidagi tovushlar talaffuziga sarflangan vaqt bilan belgilanadi. bunday vaqt gap bo’laklari, ulaming o‘mi, gapning turi, situatsiya kabi omillar ta’sirida har xil bo‘ladi. ifodali o`qishning ruhiy-grammatik asoslari sur’at nutqning muayyan tezlikda matn mazmuniga mos ravishda aytilishi sur’at deyiladi. sur’at uch turga ajratiladi: a) o`rtacha; b) tezlanuvchan; c) pasayuvchi sur’at (o`qituvchi she’riy va nasriy asarlardagi sur’at turlariga amal qilib ifodali o`qib izohlaydi). to`xtam to`xtam (pauza) ovozning vaqtincha to`xtatish (to`xtab qolish, dam olish, oraliq) bo`lib, bu davrda nutq a’zolari artukulyatsiyadan to`xtaydi va nutq oqimi uziladi. to`xtam davrida nafas olinadi va nutqning navbatdagi qismini talaffuz etishga hozirlik ko`riladi. to`xtamdan turli maqsadlarda foydalaniladi. shunga ko`ra u quyidagi turlarga bo`linadi: nafasni rostlash to`xtami. nutqning bir nafas tugaguncha aytilgan qismidan so`ng yangi nafas olish uchun qilingan …

3 / 19

adi. normal to`xtam nutqning hajm va ohang jihatidan bi- biriga teng qismlari orasidagi to`xtalishdir. normal to`xtam she’riy nutqda ko`zlagan mazmunni ohangni yuzaga chiqarishda muhim ahamiyatga ega. tobe to`xtam tobe to`xtam sintaktik tobelik munosabatini ifodalaydi. odatda, ergash gaplar tobelik to`xtami orqali bosh gapdan ajratiladi: kimning aravasiga o`tirsang, o`shaning qo`shig`ini ayt. ogohlantiruvchi to`xtam. o`zidan keyin nutqqa yangi qism kiritilishini ko`rsatish uchun xizmat qiladigan to`xtam ogohlantiruvchi to`xtam deb yuritiladi. yozuvda bunday to`xtamni ko`rsatish uchun ikki nuqta qo`yiladi: bir qaraysan: bog`u ko`lda qayiqlar suzar, qayrag`ochlar soyalarin suvlarga cho`zar. ajratuvchi to`xtam. nutqda ishtirok etuvchi sintaktik birliklarni bir-biridan farqlashni ifodalaydigan pauza ajratuvchi to`xtam deyiladi. bu to`xtam ikki xil. 1. sintaktik birliklarni ajratuvchi to`xtam. 2. gaplarni ajratuvchi to`xtam (misollar she’riy yoki nasriy asarlar yordamida keltiriladi). kesim to`xtami predikativlik aloqasini ifodalovchi to`xtam kesim to`xtam deyiladi: uning otasi – tadbirkor. birlashtiruvchi to`xtam. o`rnida biriktiruvchi bog`lovchilarni qo`shish mumkin bo`lgan to`xtam birlashtiruvchi to`xtam deyiladi. image1.jpg image2.jpg image3.jpg image4.jpg image5.jpg image6.jpg image7.jpg …

4 / 19

ifodali o'qishning ruhiy-grammatik asoslari - Page 4

5 / 19

ifodali o'qishning ruhiy-grammatik asoslari - Page 5

Хотите читать дальше?

Скачайте все 19 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "ifodali o'qishning ruhiy-grammatik asoslari"

презентация powerpoint ifodali o’qishning ruhiy-grammatik asoslari reja: ifodali o‘qishning maqsad va vazifasi. intonatsiya, temp va ritm ifodali o’qishning asosiy vositalari. ifodali o’qishning ruhiy-grammatik asoslari. ifodali o‘qish san’ati o ‘tmish zamonlarda og’zaki ijodda qanday ahamiyat kasb etgan bo‘lsa, yozma adabiyotda ham shu qadar muhim o ‘rin tutadi. zero, badiiy adabiyotning estetik ta’sir kuchi ifodali o’qish jarayonida yanada yorqinroq namoyon bo‘ladi. ifodali o‘qish, ayniqsa, asaming g‘oyaviy mazmunini chuqur tushunishda, badiiy xususiyatlarini aniqlashda katta ahamiyatga ega. to‘g‘ri, g‘oyaviy-badiiy jihatdan mukammal yaratilgan har qanday asar og‘zaki ifodali nutqsiz, ovoz chiqarmasdan mustaqil o ‘qilganda ham o ‘zining axloqiy-estetik jihatdan ta’sir kuchini yo‘qotmaydi...

Этот файл содержит 19 стр. в формате PPTX (796,5 КБ). Чтобы скачать "ifodali o'qishning ruhiy-grammatik asoslari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: ifodali o'qishning ruhiy-gramma… PPTX 19 стр. Бесплатная загрузка Telegram