aholi geografiyasi (iqtisodiy va ijtimoiy geografiya)

DOCX 48.6 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1670931783.docx aholi geografiyasi (iqtisodiy va ijtimoiy geografiya) referat aholi geografiyasi (iqtisodiy va ijtimoiy geografiya) reja: 1. aholi geografiyasi iqtisodiy geografiyaning muhim va alohida tarmog’i ekanligi. 2. aholi geografiyasining tuzilishi. 3. aholi geografiyasining muhim tushunchalari. 4. aholi dinamikasi. aholi takror barpo bo’lishining an’anaviy tipi. 5. demografik portlash fenomeni. 6. aholi takror barpo bo’lishining zamonaviy tipi. aholi‖ tushunchasi ko’proq aholi geografiyasi, iqtisodiyot, tibbiyot kabi ijtimoiy (gumanitar) sohalarda qo’llanilib, u ma’lum bir hududda yashovchi kishilarning birligini anglatadi. masalan, uychi tumani aholisi, namangan aholisi, o’zbekiston aholisi, dunyo aholisi va h.k. ko’rinib turibdiki, bu yerda nisbatan kattaroq hudud nazarda tutilmoqda, kichik hududlarda yashovchi kishilarning birligini, hududiy umumiyligini ―sotsium‖ tushunchasi ifodalaydi va u sotsiologiya fani uchun xos (o’zbek tilida bu jamoa, mahalla ahli ma’nosiga mos keladi). sotsiologiya esa ma’lum yoshdagi shaxs, millat, kasb egalarini, odatda, kichik hududlar doirasida tadqiq qiladi. tarix va etnografiyada ―xalq‖ tushunchasi qo’llaniladi, muayyan bir ma’muriy hudud iqtisodiyoti ―xalq xo’jaligi‖ atamasi bilan tavsiflanadi. …
2
soslari: 1. demografiya inson populatsiyasini o’rganadi. 2. geograflar aholining hududiy tarqalishi va ularning ko’chishlarini o’rganishda demografik tahlillardan foydalanishadi. 3. mamlakat aholisining yosh tarkibi, ijtimoiy va etnik tarkibi hamda o’sish sur’ati uning sog’lom bo’lishiga ta’sir ko’rsatadi. b) aholining hududiy joylashuvi: 1. aholining hududiy joylashuvi aholining yer yuzasi bo’ylab taqsimlanishida o’ziga xos shakllarni hosil qilgan. 2. insoniyat tarixi davomida aholi notekis taqsimlangan. 3. aholi ko’pincha suv havzalari va haydaladigan yerlar kabi hayot bilan ta’minlaydigan resurslar atrofida to’planadi. kam o’zlashtirilgan hududlarda, misol uchun sahrolarda aholi kam yashaydi: · jami aholining deyarli 75 foizi yer yuzasining faqat 5 foizida yashaydi; · yer shari aholisining taxminan 50 foizi shaharlarda va qolgan yarmi qishloqlarda yashaydi; · aholi joylashuvidagi hududiy farqlar insoniyat tarixining ko’p davrida, asosan, shahar joylarda emas, balki qishloqlarda yashaganligini aks ettiradi. c) global aholi taqsimlanishi: 1. dunyo aholisining deyarli 80 foizi lotin amerikasi, afrika va osiyodagi rivojlanayotgan davlatlarda yashaydi. 2. 1 mlrd kishidan ko’proq …
3
ganayotganda uch narsaga e’tibor berishimiz kerak: 1. aholi moddiy boylik ishlab chiqaruvchi kuch, barcha moddiy ne’matlarning yaratuvchisi. 2. aholi ishlab chiqarilgan ijtimoiy mahsulotlar ma’lum qismining iste’molchisi. 3. aholi butun ijtimoiy takror ishlab chiqarish jarayonining asosiy qismi bo’lib, o’zi ham takror barpo qilinishi zarur. har qanday iqtisodiy geografik muammolarni hal qilishda aholiga xos bo’lgan ana shu xususiyatni o’rganish zarur. shuning uchun ham aholi geografiyasi iqtisodiy geografiyaning tarkibiy qismidir. aholi geografiyasi iqtisodiy geografiyaning bir tarmog’i bo’lishi bilan birga, boshqa tarmoqlar: sanoat geografiyasi, transport geografiyasi, qishloq xo’jaligi geografiyasi orasida alohida o’rin tutadi. aholi geografiyasi aholining tarkibi, dinamikasi va joylashuvidagi shunday hududiy farqlarki, bu farqlarni vujudga keltiradigan qonuniyatlarni, aholi punktlarining hududiy tizimlarini va ularning rivojlanish qonuniyatlarini o’rganadi. shuningdek, aholi geografiyasi aholining yer shari bo’yicha, ayrim davlatlar hamda rayonlar bo’yicha harakatini o’rganadi. aholi geografiyasining muhim tushunchalaridan biri – aholining hududiy joylashish shakllaridir. aholi geografiyasining yana bir muhim tushunchasi – aholining funksional guruhlarga bo’linishi. aholi uchta …
4
taqsimlanishi va ularning harakatini o’rganish. 4. aholi punktlari va ularning hududiy tizimini o’rganish. 5. aholining madaniyati va turmush sharoitidagi farqlar va ularning sababini o’rganish. 6. tarixiy aholi geografiyasi. o’tgan tarixiy davrlardagi aholi geografiyasini o’rganish. 7. aholini kartaga tushirish. aholi geografiyasining o’z tadqiqotlari jarayonida aloqa qiladigan, bevosita bog’liq holda tadqiqot olib boradigan fanlarni ikki guruhga bo’lish mumkin: 1. geografiya fanlari tizimi. aholi geografiyasi xo’jalik tarmoqlarini joylashtirish qonuniyatlarini ishlab chiqishda bevosita tabiiy geografiya bilan, aholi salomatligi ishlab chiqarish kuchlarining to’g’ri joylashtirishda, aholi tibbiy xizmatini tashkil etishda tibbiyot geografiyasi bilan, shuningdek, xizmat doirasi geografiyasi, turizm geografiyasi, iste’mol geografiyasi, tarixiy geografiya va kartografiya yo’nalishlari bilan uzviy aloqada rivojlanadi. 2. demografiya va etnografiya. bu fanlar aholi geografiyasi bilan chambarchas va har tomonlama bog’liq bo’lgan fanlar hisoblanadi. chunki bu fanlar ham bevosita aholi geografiyasi singari aholini o’rganadi. lekin, ushbu fanlar aholini o’z nuqtai nazaridan kelib chiqqan holda o’rganadi. masalan, demografiya aholining soni, takror barpo bo’lish qonuniyatlari …
5
lashish xususiyatlarini o’rganishda esa iqtisod fani bilan bog’lanadi. aholini dastlabki ro’yxatga olish, qadimgi gretsiya, vavilon, mesopatamiya, rim, xitoy, yaponiya va misrda o’tkazilgan. lekin bu aholi ro’yxatlarini o’tkazishdan maqsad aholidan soliq yig’ish, ya’ni boj olish hamda harbiy yurishlar uchun erkaklar sonini aniqlash bo’lgan. shuning uchun ham faqat erkaklar ro’yxatga olingan. chunki u paytlarda oilada, jamiyatda erkakning iqtisodiy o’rni yuqori bo’lgan va soliq to’lashda faqat erkaklar qatnashgan, xolos. eng qadimgi aholi ro’yxatlari (senzi) eramizdan oldingi vi asrda qadimgi rimda imperator servi davrida o’tkazilgan. bu aholi ro’yxatlari 510 yillardan boshlab, har 5 yilda muntazam o’tkazilib turgan. unda oila boshliqlari o’zi haqida, shu bilan birga, oila a’zolari va mol-mulklari haqida ma’lumot berganlar. feodalizm davrida esa kichik-kichik davlatlar paydo bo’lishi, ularning parchalanishi natijasida aholining muntazam ro’yxati o’tkazilmagan. faqat alohida sharoitlarda, ba’zan, yoppasiga tarqalgan epidemiyalardan, urushlardan keyin qancha aholi qolganligini bilish maqsadida aholi ro’yxatga olingan. xviii asrning o’rtalarida milliy davlatlarning paydo bo’lishi, kapitalistik munosabatlarning rivojlanishi bilan …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "aholi geografiyasi (iqtisodiy va ijtimoiy geografiya)"

1670931783.docx aholi geografiyasi (iqtisodiy va ijtimoiy geografiya) referat aholi geografiyasi (iqtisodiy va ijtimoiy geografiya) reja: 1. aholi geografiyasi iqtisodiy geografiyaning muhim va alohida tarmog’i ekanligi. 2. aholi geografiyasining tuzilishi. 3. aholi geografiyasining muhim tushunchalari. 4. aholi dinamikasi. aholi takror barpo bo’lishining an’anaviy tipi. 5. demografik portlash fenomeni. 6. aholi takror barpo bo’lishining zamonaviy tipi. aholi‖ tushunchasi ko’proq aholi geografiyasi, iqtisodiyot, tibbiyot kabi ijtimoiy (gumanitar) sohalarda qo’llanilib, u ma’lum bir hududda yashovchi kishilarning birligini anglatadi. masalan, uychi tumani aholisi, namangan aholisi, o’zbekiston aholisi, dunyo aholisi va h.k. ko’rinib turibdiki, bu yerda nisbatan kattaroq hudud nazarda tutilm...

DOCX format, 48.6 KB. To download "aholi geografiyasi (iqtisodiy va ijtimoiy geografiya)", click the Telegram button on the left.

Tags: aholi geografiyasi (iqtisodiy v… DOCX Free download Telegram