xotira

PPTX 41 pages 1.4 MB Free download

41 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.4 MB

File type PPTX

Pages 41

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 41

слайд 1 mavzu: xotira reja: 1-reja xotira haqida tushuncha va uning tavsifi 2-reja xotira turlari 3-reja xotira jarayonlari va mexanizmlari 4-reja xotiradagi individual farqlar va uning rivojlanishi xotira biz ilgari idrok qilgan, boshdan kechirgan va bajargan ishlarimizni yodda saqlash, keyinchalik ularni eslash yoki xotirlash jarayonidir. professor e.g‘oziev xotira- atrof-muhitdagi voqelik (narsa)ni bevosita va bilvosita, ixtiyoriy va ixtiyorsiz ravishda, passiv va faol holda, reproduktiv va produktiv tarzda, verbal va noverbal shaklda, mantiqiy va mexanik yo‘l bilan aks ettiruvchi esda olib qolish, esda saqlash, qayta esga tushirish, unutish hamda tanish hissidan iborat psixik jarayon xotiraning nerv fiziologik asosini assotsiatsiyalar tashkil qiladi. assotsiatsiya bizning xotiramizda mustahkamlangan va ongimizda qayd qilingan ayrim voqea hodisalarning o'zaro bog'lanishidir. biror buyumni esda olib qolish, boshqa buyumlar bilan bog'lash orqali amalga oshiriladi. «muvaqqat nerv bog'lanishlari – deb yozadi i.p. pavlov hayvonot olamida va bizning o'zimizda ham bo'ladigan eng umumiy fiziologik hodisadir. shu bilan birga u psixik hodisa hamdir, …

2 / 41

yerdan biz qisqa muddatli xotiraga o’tamiz, qaytarish orqali xotiraga saqlaymiz nihoyat axborot keyinchalik qayta esga tushishi uchun uzoq muddatli xotiraga o’tadi. psixologiyada xotira 5 ta muhim mezonga muvofiq ravishda turlarga, ajratiladi: 1. ruhiy faoliyatning faolligiga ko’ra xotira turlari harakat yoki motor harakat xotirasi; obrazli xotira; his-tuyg’u yoki hissiyot xotirasi; so’z-mantiq xotira 2. ruhiy faoliyatning maqsadiga binoan xotira turlari ixtiyorsiz; ixtiyoriy; mexanik 3. ruhiy faoliyatning davomiyligiga ko’ra xotira turlari qisqa muddatli xotira; uzoq muddatli; operativ (tezkor) xotira 4. ruhiy faoliyat qo’zg’atuvchisining sifatiga ko’ra xotira turlari musiqiy; eshitish xotirasi 5. ruhiy faoliyatning inson yo’nalishiga qarab xotira turlari fenomenal; kasbiy xotira turlari a.v.petrovskiy tahriri ostida chiqqan "umumiy psixologiya" darsligida quyidagi klassifikasiya uchraydi faoliyatda ko’proq sezilib turadigan psixik faollikning xususiyatiga qarab: harakat, emosional, obrazli va so’z mantiq xotira. faoliyatning maqsadlariga ko’ra: ixtiyorsiz va ixtiyoriy xotira. materialni qancha vaqt esda olib qolish va esda saqlash muddatiga ko’ra: qisqa muddatli, uzoq muddatli va operativ xotira. xotira …

3 / 41

) xotira. e.g‘oziev tahriri ostida chiqqan «umumiy psixologiya» o‘quv qo‘llanmasida xotira turlari quyidagicha klassifikatsiya qilingan ruhiy faoliyat qo‘zg‘atuvchisining sifatiga ko‘ra musiqiy eshitish xotirasi ruhiy faoliyatning inson yo‘nalishiga qarab fenomenal kasbiy harakat xotirasi – inson faoliyatining har bir turida ruhiy faollikning u yoki bu ko‘rinishlarini ustunlik qilishida kuzatiladi. his-tuyg‘u yoki hissiyot xotirasi –bu xotira his-tuyg‘ular, ruhiy kechinmalar, hissiyotlar, ehtiyojlarimiz va qiziqishlarimiz qanday qondirilayotganligidan, atrofimizdagi narsa va hodisalarning xususiyatiga nisbatan munosabatimiz qay tarzda amalga oshirilayotganligidan doimo xabar berib turish imkoniyatiga ega. obrazli xotira – yaqqol mazmunni, binobarin, narsa, hodisa-larning aniq obrazlarini, ularning xususiyatlari va bog‘lanishlarini esda qoldirish, ongda mustahkamlash hamda zaruriyat tug‘ilganida esga tushirishdan iborat xotira turiga aytiladi. so‘z-mantiq xotirasi mazmunini fikr va mulohazalar, aniq hukm hamda xulosa chiqarishlar tashkil etadi. ixtiyoriy xotira deganda ma’lum maqsadni ro‘yobga chiqarish uchun muayyan davrlarda aqliy harakatlarga suyangan holda amalga oshirilishidan iborat xotira jarayoni tushuniladi. ixtiyorsiz xotiraning turmushda va faoliyatda katta o‘rin egallashini har kim o‘z …

4 / 41

iq esda qoldirish va esga tushirishga qaratilgan nodir qobiliyat. xotira jarayonlari quyidagilardan iborat: esda olib qolish esda saqlash esga tushirish va unitish xotira jarayonlari esda olib qolish o’zining faolligi jihatidan ikkiga bo’linadi: ixtiyorsiz esda qoldirish ixtiyoriy esda qoldirish esda olib qolish idrok qilingan narsa va hodisalarni miya po‘stida iz hosil qilishdir. uning fiziologik asosi miya po‘stida muvaqqat nerv bog‘lanishining vujudga kelishidir. ixtiyorsiz esda qoldirish- oldindan maqsad quyilmaydi, mavzu tanlanmaydi va iroda kuchi sarflanmaydi ixtiyoriy esda qoldirish- oldindan maqsad qo‘yib mavzu belgilanadi esda olib qolish jarayoni deganda sezgi, idrok, tafakkur, ichki kechinmalarni xotirada saqlanish xususiyati tushuniladi. ixtiyoriy esda qoldirishda quyidagi turli usullardan foydalaniladi: - maqsad qo'yish, masalan, institutga kirish oldidagi maqsad; - o'quv materiallarini tushunib esda qoldirish; - esda qoldirishning ratsional usullaridan foydalanish, masalan, esga tushirish yo'li bilan esda qoldirish. psixologiya fanida esda olib qolishning quyidagi turlari mavjud: ma’lumot, xabar, taassurot, axborot va materiallarni eshitish orqali idrok qilish hamda esda olib …

5 / 41

ayonida qatnashtirishga harakat qilishi kerak deb yozgan edi psixolog k.d. ushinskiy. oʻquvchilar bilan qilingan tajribalarda bir- biri bilan bogʻlanmagan soʻzlarni uch xil usulda yodlash buyurilgan: xotirada qolgan 5 minutdan keyin 7 kundan keyin 1 58 % 26.6 % 2 75% 34.3 % 3 80% 41 % 1. faqat ichida oʻqib yodlash; 2. koʻrib va ovoz chiqarib oʻqish; 3. koʻrib, ovoz chiqarib oʻqish va yozib olish; esda olib qolish jarayoni deganda sezgi, idrok, tafakkur, ichki kechinmalarni xotirada saqlanish xususiyati tushuniladi. esga tushirish - o‘tmishda idrok qilingan narsalar, his-tuyg‘u, fikr va ish-harakatlarning ongimizda qaytadan tiklanishiga aytiladi. esga tushirishning nerv-fiziologik asoslari bosh miya po‘stida ilgari hosil bo‘lgan nerv bog‘lanishlarning qo‘zg‘alishidir. esga tushirishning quyidagi turlari mavjud: tanish- ilgari idrok qilingan narsa va hodisalarni takror idrok qilish natijasida u yoki bu hodisani esga tushirishdir eslash- narsa va hodisalarni, uni ayni paytda idrok qilmay esga tushirishdir. bevosita eslash- tushirish materialni idrok qilish ketidanoq esga tushirishdan iborat. …

Want to read more?

Download all 41 pages for free via Telegram.

Download full file

About "xotira"

слайд 1 mavzu: xotira reja: 1-reja xotira haqida tushuncha va uning tavsifi 2-reja xotira turlari 3-reja xotira jarayonlari va mexanizmlari 4-reja xotiradagi individual farqlar va uning rivojlanishi xotira biz ilgari idrok qilgan, boshdan kechirgan va bajargan ishlarimizni yodda saqlash, keyinchalik ularni eslash yoki xotirlash jarayonidir. professor e.g‘oziev xotira- atrof-muhitdagi voqelik (narsa)ni bevosita va bilvosita, ixtiyoriy va ixtiyorsiz ravishda, passiv va faol holda, reproduktiv va produktiv tarzda, verbal va noverbal shaklda, mantiqiy va mexanik yo‘l bilan aks ettiruvchi esda olib qolish, esda saqlash, qayta esga tushirish, unutish hamda tanish hissidan iborat psixik jarayon xotiraning nerv fiziologik asosini assotsiatsiyalar tashkil qiladi. assotsiatsiya bizning xotiramizda m...

This file contains 41 pages in PPTX format (1.4 MB). To download "xotira", click the Telegram button on the left.

Tags: xotira PPTX 41 pages Free download Telegram