ma’lumotlar bazasi

PPTX 20 pages 839.5 KB Free download

20 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 839.5 KB

File type PPTX

Pages 20

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 20

маълумотлар базаси ma’lumotlar bazasi reja: ma’lumotlar bazasi. ma’lumotlar bazasi modellari. ma’lumotlar bazasining asosiy ob’ektlari. ""axborot texnologiyalari" kafedrasi ma’lumotni qayta ishlash "axborot texnologiyalari" kafedrasi inson ma’lumotni kamida uch xil yo’l bilan qayta ishlaydi va unga o’z munosabatini bildiradi. 1. fiziologik -jismoniy yo’l bilan qayta ishlash. 2. ongli ravishda qayta ishlash. 3. ongli ravishda qayta ishlash. "axborot texnologiyalari" kafedrasi ma’lumotlar bazasi – bu o’zaro bog’langan va tartiblangan ma’lumotlar majmuasi bo’lib, u ko’rilayotgan ob’ektlarning xususiyatini, holatini va ob’ektlar o’rtasidagi munosobatni ma’lum sohada tavsiflaydi. mbda saqlanayotgan ma’lumotlar real, haqiqiy dunyodagi ob’ektlarning tavsiflarini beradi. shu sababli, ma’lumotlarning tuzilishi ob’ektlar va ularning tavsiflari o’rtasidagi mavjud aniq munosabatlar va mantiqiy aloqalarni aks ettirishi zarur. mbning ish qobiliyati va samaradorligi aksariyat hollarda ma’lumotlar tuzilishi qanchalik to’g’ri tashkil etilganligi va u kompyuter xotirasida qanday aks ettirilganligi bilan belgilanadi. mb ga qo’yiladigan talablar "axborot texnologiyalari" kafedrasi ma’lumotlarning ortiqcha takrorlanmasligi (eng kam ortiqchalik). dolzarblashtirish imkoniyati. ma’lumotlarnin butunligin ta’minlash turli foydalanuvchilarning har …

2 / 20

va tovush effektlariga ega bo’lgan axborotlardir. "axborot texnologiyalari" kafedrasi mb ni boshqarishda keng miqyosda ishlatilishi quyidagi faktorlar bilan aniqlangan: operativligi (ma’lumotlarga tez va operativ kirish imkoniyati bilan); qulayligi (istalgan talabga javob ola olishligi, ma’lumotlarni takomillashtirish va o’zgartiruvchi effektiv usullarning mavjudligi); himoyalanganligi va yaxlitligi (ma’lumotlarga ruxsatsiz kirish mumkin emasligi hamda kompyuter texnik vositalarining nosozligidan himoyalanganligi). ma’lumotlar bazasi modellari "axborot texnologiyalari" kafedrasi relyastion modelgacha relyastion model relyastion modeldan keyin. ma’lumotlarning ierarxik modellari "axborot texnologiyalari" kafedrasi ma’lumotlarning to’r (tarmoqlangan) modellari. "axborot texnologiyalari" kafedrasi ma’lumotlarning relyastion modellari. ierarxik va tarmoqli modellarning kamchiliklarini bartaraf etish ustida izlanishlar olib borildi. natijada, 1970 yil ibm firmasining xodimi e.f. kodd tomonidan munosabatlarning matematik nazariyasi asosida relyastion model g’oyasi ishlab chiqildi va u hozirgi paytda eng ko’p tarqalgan model hisoblanadi. relyastion (lotin tilidagi relatio-munosabat so’zidan olingan) modelda ma’lumotlarni saqlash, uni tashkil etuvchi qismlari orasidagi munosabatlarga asoslangan. ma’lumotlarning jadval ko’rinishida berilishi ma’lumotlarning relyastion modeli deyiladi. ma’lumotlarning relyastion modeli oddiy ikki …

3 / 20

o’linmasdir. har bir yacheyka qiymatlarning faqat bir qismini olishi mumkin. bu xossa ko’pincha ma’lumotning bo’linmaslik prinsipi ham deyiladi; bir atribut (ustun) qiymatlari bir tipga ega; har bir yozuv (qator, satr) takrorlanmasdir; atributlar (ustunlar) ixtiyoriy tartibda joylashtiriladi; yozuvlar (qatorlar, satrlar) jadvalga ixtiyoriy tartibda joylashtiriladi; atributlar (ustunlar) takrorlanmas nomga ega. "axborot texnologiyalari" kafedrasi ta’lim muassasida o’qiydigan biror guruh talabalari to’g’risidagi ma’lumotlar bu misolda 4 ta yozuv bo’lib, ularning har biri 6 ta maydondan iborat. mazkur maydonlarning har biri mos ravishda «familiyasi», «ismi», «tug’ilgan sanasi», «guruhi», «turar joyi» va «telefoni» deb nomlangan. jadvalda har bir yozuv o’zining bosh kalitiga ega bo’lishi lozim. bizning misolimizda bosh kalit tartib raqamidir. № familiyasi ismi tug’il.sanasi guruhi turar joyi telefoni 1 ochilov alisher 2.05.1978 5-m a.somiy,4 2 qobulov farhod 2.12.1982 6-e i.sino,1 3 aminov san’at 3.6.1980 5-m 6 mkr-2,12 4 tolipov jasur 24.5.1979 6-e beruniy,2 "axborot texnologiyalari" kafedrasi agar а va б mohiyatlar berilgan bo’lsa, ular orasidagi …

4 / 20

. ‘xodim’ jadvalida ‘lavozim’, ‘bo’lim’ ‘bo’lim’ jadvalida ‘yuk’ ‘pasport’ jadvalida ‘id’ "axborot texnologiyalari" kafedrasi bog’lanishlar: ‘lavozim’ jadvalining birlamchi kaliti ‘id’ va ‘xodim’ jadvalining ikkilamchi kaliti ‘lavozim’ ‘birga-ko’p’ bog’langan. ‘bo’lim’ jadvalining birlamchi kaliti ‘id’ va ‘xodim’ jadvalining ikkilamchi kaliti ‘bo’lim’ ‘birga-ko’p’ bog’langan. ‘xodim’ jadvalining birlamchi kaliti ‘id’ va ‘pasport’ jadvalining ikkilamchi kaliti ‘id’ ‘birga-bir’ bog’langan. "axborot texnologiyalari" kafedrasi "axborot texnologiyalari" kafedrasi image7.png image8.png image9.png image10.png image11.png image12.png image13.emf image14.png 1 : 1 (бирга бир) 1 : n (бирга кўп) a b a b m : n (кўпга кўп) a b а ва б объектлар тўплами орасида мослик турлари /docprops/thumbnail.jpeg

5 / 20

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ma’lumotlar bazasi"

маълумотлар базаси ma’lumotlar bazasi reja: ma’lumotlar bazasi. ma’lumotlar bazasi modellari. ma’lumotlar bazasining asosiy ob’ektlari. ""axborot texnologiyalari" kafedrasi ma’lumotni qayta ishlash "axborot texnologiyalari" kafedrasi inson ma’lumotni kamida uch xil yo’l bilan qayta ishlaydi va unga o’z munosabatini bildiradi. 1. fiziologik -jismoniy yo’l bilan qayta ishlash. 2. ongli ravishda qayta ishlash. 3. ongli ravishda qayta ishlash. "axborot texnologiyalari" kafedrasi ma’lumotlar bazasi – bu o’zaro bog’langan va tartiblangan ma’lumotlar majmuasi bo’lib, u ko’rilayotgan ob’ektlarning xususiyatini, holatini va ob’ektlar o’rtasidagi munosobatni ma’lum sohada tavsiflaydi. mbda saqlanayotgan ma’lumotlar real, haqiqiy dunyodagi ob’ektlarning tavsiflarini beradi. shu sababli, ma’lumotlarni...

This file contains 20 pages in PPTX format (839.5 KB). To download "ma’lumotlar bazasi", click the Telegram button on the left.

Tags: ma’lumotlar bazasi PPTX 20 pages Free download Telegram