din geografiyasi

PPTX 11.7 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1705906878.pptx /docprops/thumbnail.jpeg din geografiyasi mavzu:din geografiyasi 60530400 –geografiya taʼlim yo‘nalishi sotsial geografiya reja: dinni ijtimoiy hodisa sifatida geografik jihatdan o'rganishning ahamiyati. din geografiyasining shakllanishi va rivojlanishi. uni geografiya fanlari tizimida tutgan o'rni. urug'-qabila dinlarva ularning mazmuni dinlarning turlari va kelib chiqishining hududiy jihatlari. dinlarning ko'lami. din geografiyasi din - so'zi arab tilidan olingan bo'lib, uning lug'aviy ma'nosi «ishonch, e'tiqod»dir. istilohiy ma'nosi lotin tilidagi «religion» so'zi bilan mos keladi. din - tabiat, jamiyat, inson va uning ongi, yashashdan maqsadi hamda taqdiri insoniyatning bevosita qurshab olgan atrof- muhitdan tashqarida bo'lgan, uni yaratgan, ayni zamonda insonlarga to'g'ri, haqiqiy, odil hayot yo'lini ko'rsatadigan va o'rgatadigan ilohiy qudratga ishonch va ishonishni ifoda etadigan maslak, qarash, ta'limotdir. turli dinlarning e'tiqod simvollari dinlarning yirik tipologiyasi i. tarixiy-geografik tasnif ii. etnik tasnif orta yer dengizi havzasi dinlari rim dinlari, yunon dinlari urug - qabila dinlari totemizm, shamanizm, fetishizm, magiyalik qadimiy yaqin va orta sharq dinlari misr dinlari, shumer …
2
toizm, dunyodagi dinlar klassifikatsiyasi jahondagi asosiy dinlarning ramzlari jahon aholisining diniy tarkibi ham juda xilma-xil. dinlarning tarqalish hududlari tarixan o'z xususiyatlariga ega. masalan, xristianlikning dunyo bo'ylab tarqalishining sababi bu nasroniy davlatlar uyushtirgan buyuk geografik kashfiyotlar va o'sha hududlarga uyushtirilgan migratsiya bo'lsa, shimoliy afrika va osiyoning katta hududi, qisman, yevropada tarqalgani arablar istilosi va dinni yoyish jarayonlari bilan bog'liq. ayrim dinlar esa paydo bo'lgandan beri boshqa etnoslar tomonidan qabul qilinmagan. masalan, iudaizm (yahudiylik), induizm, sintoizm kabi. aholi nisbatan siyrak tog', o'rmon ichkarisi va chakalakzorlarda hali ham ibtidoiy dinlar saqlanib qolgan. ular primitiv (sodda) dinlar deb ataladi. jumladan: totemizm. «totem» so'zi shimoliy amerikada yashaydigan ojibva qabilasi tilida «o'zining urug'i» ma'nosini anglatadi va mohiyatan «odamning hayvonot yoki o'simlikning muayyan turlariga qarindoshlik aloqasi bor», deb e'tiqod qilishlik ehtimol, ma'lum bir jamoaning avvalda asosiy ozuqa manbaini tashkil qilgan hayvon yoki o'simlikka nisbatan e'tibor keyinchalik vujudga kelgan qabilaning diniy tasavvurlarining asosiy shakllaridan biriga aylangan bo'lishi mumkin. …
3
nga ko'ra uning vositasida kishilar o'z totemlari, ota-bobolarining ruhlari bilan xayolan bog'lanishni amalga oshirib kelganlar. shamanizm qadim o'tmishda paydo bo'lib, minglab yillar davomida saqlanib kelgan va tabiiyki, muntazam rivojlanib borgan. odatda, afsungarlik urf- odatlari bilan maxsus odamlar - shamanlar, afsungarlar shug'ullanganlar. ular orasida, ayniqsa, ayollar ko'p o'rinni egallaganlar. shaman marosim o'tkazmoqa fetishizm (fransuzcha, fetiche - «but», «sanam», «tumor» ma'nosidagi so'zni anglatadi) - tabiatdagi jonsiz predmetlarga sig'inishdir (28-rasm). unga ko'ra, alohida buyumlar kishini o'z maqsadiga erishtirish, ma'lum voqea- hodisalarni o'zgartirish kuchiga ega. fetish ham ijobiy, ham salbiy ta'sir etish kuchiga ega. fetishizm yog'och, loy va boshqa materiallardan yasalgan buyumlarning paydo bo'lishi bilan bir paytda shakllangan. totem. muqaddas taqinchoq № mahalliy dinlar e'tiqod qiluvchilarning asosiy qismi tarqalgan mintaqalar 1 induizm hindiston, nepal, shri-lanka 2 sikxizm hindiston (panjob shtati) 3 konfutsiylik xitoy 4 sintoizm yaponiya 5 iudaizm (yahudiylik) isroil, aqsh mahalliy dinlarning tarqalish mintaqalari jahonda shunday dinlar borki, ularga faqat o'sha din tarixiy …
4
asidagi kurashni ifodalovchi hinduizm edi. bu din, asosan, hindistonda tarqalgan bo'lib, mamlakat aholisining 83%, ya'ni 1,137 mlrd kishi shu dinga e'tiqod qiladi. hinduizm e'tiqod qiluvchilar soni jihatidan jahonda uchinchi o'rinda turadi. hindlardan iborat yirik jamoalar bangladeshda (12 mln.), indoneziyada (3,6 mln.), shri- lankada (3 mln.), pokistonda (1,5 mln.), malayziyada (1 mln.), aqshda (0,5 mln.), butanda (0,3 mln.) mavjud. hindulik diniy ramzi braxma vishnu shiva hinduizm oliy xudolari: iudaizm - dunyoda keng tarqalib ketgan yahudiylarning milliy dinidir. shu kunda isroilda 4,7 mln. (aholining 80 %), aqshda 6 mln. (40 % nyu- yorkda), rossiyada 1,5 mln., g'arbiy yevropa davlatlaridan fransiyada 0,6 mln., buyuk britaniyada 0,4 mln. va boshqa mamlakatlarda yashaydilar. yahudiylik miloddan avvalgi 2000-yillarning oxirlarida falastinda vujudga kelgan, yakkaxudolik g'oyasini targ'ib qilgan dindir. yahudiylik millat dini bo'lib, faqatgina yahudiy xalqiga xos. yahudiy so'zining kelib chiqishi haqida turli fikrlar mavjud. abu rayhon beruniy o'zining «qadimgi xalqlardan qolgan yodgorliklar» kitobida yozishicha, yahudiylar bu so'zni …
5
va tartib mezoni boshqaradi va ularni osmon ruhi nazorat qiladi, deb ta'kidlagan. sintoizm dini qadimgi yaponiyada vujudga kelgan (sinto - «xudolar yo'li»). bu dinning vujudga kelishiga oid aniq ma'lumotlar yo'q. biroq, u yaponiyada xitoy ta'siridan xoli bir sharoitda paydo bo'lgan va rivojlangan. yaponlar sintoizmning mohiyati va kelib chiqishini bir-biri bilan aralashtirmaslikka harakat qiladilar. sintoizm ular uchun ham tarix, ham an'ana, ham butun hayot demakdir. № jahon dinlari e'tiqod qiluvchilarning asosiy qismi tarqalgan mintaqalar 1 buddizm sharqiy va janubi-sharqiy osiyo 2 xristianlik yevropa, shimoliy osiyo, amerika, avstraliya, tropik afrika katolik g‘arbiy va janubiy yevropa, janubiy amerika, tropik afrika protestantlik shimoliy yevropa, shimoliy amerika, avstraliya pravoslav sharqiy va janubiy yevropa, shimoliy osiyo 3 islom janubi-g‘arbiy, janubiy, janubi-sharqiy va markaziyosiyo, shimoliy afrika sunniylik ko‘pchilik musulmon davlatlar shialik eron, ozarbayjon, iroq, bahrayn jahon dinlarining tarqalish mintaqalari buddizm - eng qadimiy jahon dini bo'lib, u mil. avv. vi asrda hindistonda vujudga kelgan. bu dinga e'tiqod …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "din geografiyasi"

1705906878.pptx /docprops/thumbnail.jpeg din geografiyasi mavzu:din geografiyasi 60530400 –geografiya taʼlim yo‘nalishi sotsial geografiya reja: dinni ijtimoiy hodisa sifatida geografik jihatdan o'rganishning ahamiyati. din geografiyasining shakllanishi va rivojlanishi. uni geografiya fanlari tizimida tutgan o'rni. urug'-qabila dinlarva ularning mazmuni dinlarning turlari va kelib chiqishining hududiy jihatlari. dinlarning ko'lami. din geografiyasi din - so'zi arab tilidan olingan bo'lib, uning lug'aviy ma'nosi «ishonch, e'tiqod»dir. istilohiy ma'nosi lotin tilidagi «religion» so'zi bilan mos keladi. din - tabiat, jamiyat, inson va uning ongi, yashashdan maqsadi hamda taqdiri insoniyatning bevosita qurshab olgan atrof- muhitdan tashqarida bo'lgan, uni yaratgan, ayni zamonda insonlarga to'g...

PPTX format, 11.7 MB. To download "din geografiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: din geografiyasi PPTX Free download Telegram