o’rta asr sharq allomalarining iqtisodiy qarashlari

PPTX 16 стр. 3,8 МБ Бесплатная загрузка

16 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 3,8 МБ

Тип файла PPTX

Страницы 16

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 16

assalomu alaykum assalomu alaykum o’rta asr sharq allomalarining iqtisodiy qarashlari 1. «buyuk ipak yo'li»ning markaziy osiyoda iqtisodiy munosabatlar rivojlanishidagi o'rni. 2. o’rta osiyodagi iqtisodiy g’oyalar 3. forobiyning mulkchilik to’g’risidagi qarashlari.. 4. shoxruh mirzo va mirzo ulug'bek davridagi iqtisodiy islohotlar 5. alisher navoiy iqtisodiy t’limoti. 6. zahiriddin muhammad bobur va boburiylar davri o'rta osiyoning buyuk ipak yo'li o'rni va eksport potensialiga e'tiborni qaratsak. markaziy osiyoga, xususan, hozirgi o'zbekiston hududiga qiziqish avvaldan ma'lum va bu har tomonlama (siyosiy, iqtisodiy jihatdan) ahamiyatli bo'lgan. tarixiy va hozirgi ma'lumotlarga ko'ra, bu hudud, er, suv, iqlim, tabiati, geografik o'rni, qazilma boyliklari, hayvonot dunyosi jihatidan ajralib turgan. aholining mehnatsevarligi, mirishkorligi, bunyodkorligi, kasb-hunarga mehr qo'yganligi va ijodkorligi muhim ahamiyatga ega. bu o'lka eksport potensialida oltin, kumush va undan qilingan zebu- ziynatlar, zargarlik buyumlari, sifatli po'lat olish va undan yasalgan asbob- uskunalar, ayniqsa, qilich, qalqon va boshqa harbiy asbob-anjomlar, ipakdan to'qilgan xon atlas va boshqa nafis matolar, ajoyib ko'rinishli …

2 / 16

o'rta er dengiz mamlakatlari o'rtasidagi savdo-sotiq va madaniy aloqalarning rivojida muhim rol o'ynagan. manbalarga qaraganda, sariq dengiz qirg'oqlaridan xuanxe daryosidagi sian shahridan boshlangan dastlabki yo'l lanchjou orqali dunxuanga kelgan (xutan), u erda ikkiga ajralib ,biri shimoli-g'arbga ikkinchisi janubi-sharqqa yo'nalgan. karvon yo'lining umumiy uzunligi 12 ming chaqirim atrofida bo'lgan. nemis muarrixi k.rixtgofen 1887 yil ushbu yo'nalishga ilk bor «buyuk ipak yo'li» degan nisbat beradi va bu ibora muammola (istofoda) ga kiritiladi. shimoliy yo'l turfon orqali tarim vohasiga va bu erdan qashg'ar, dovon (farg'ona vodiysi) ga borgan. u yerdan so'g'dning markazi samarqand va marg'iyona (marv) ga yo'nalgan. ipak yo'li farg'ona vodiysida yana juft tarmoqqa bo'lingan. janubiy qismi o'zgandan o'sh, quva, marg'ilon, qo'qon orqali xo'jand, samarqand, buxoro sari uzaygan. keyingisi axsi (andijon) va qamchiq o’rta asr iqtisodiy qarashlari agar bizga ipak etishtirish xitoydan kirib kelgan bo'lsa, xitoyliklar bizdan zotli otlar sotib olgan, uzum va beda etishtirishni o'rganishgan. vatanimiz hududida qorako'l teri beradigan qo'ylar …

3 / 16

davlat arboblari etishib chiqdi. ularning asarlarida iqtisodiy fikrlar ham o’z aksini topgan. biz ularni quyida ko’rib chiqamiz. a.forobiyning iqtisodiy fikrlari. o’rta asr davrida ilg’or iqtisodiy fikrlarni ilgari surgan buyuk mutafakkirlardan biri, aristotelning izdoshi, uning asarlarini tahlil qilgan «ikkinchi muallim» abu nasr farobiy (870–950) hisoblanadi. u ko’p qirrali olim bo’lib, o’z bilimini oshirish yo’lida tinmay mehnat qilgan, qaysi yurtda mashhur olim borligini eshitishi bilan, suhbatlashib undan saboq olish uchun yo’lga chiqqan. u 70dan ko’p tilni bilgan. forobiyning mulkchilik to’g’risidagi qarashlari. abu nasr forobiy mulkchilik haqida fikr yuritib, mulkka egalik qilish, undan maqsadga muvofiq foydalanish, o’ziga to’q yashash to’g’risidagi ilg’or fikrlarni ilgari suradi. u odamlarga, avlodlarga zarar keltirmaydigan mol-mulk orttirish foydali ish ekanligi, boshqalar uchun zarar keltiradigan boylik to’plash, mol-mulk orttirish esa yomon odat ekanligini aytib o’tadi. forobiyning mulkchilik to’g’risidagi iqtisodiy fikrlarining to’g’ri ekanligini hayotning o’zi ko’rsatib berdi. mamlakatimizda mulkdorlar sinfining shakllanib, ularning soni ko’payib, iqtisodiyotni rivojlantirishda roli ortib borayotgan hozirgi davrda …

4 / 16

ini ham ehtiyoj tufayli deb o'ylagan. eng muhim g'oya shuki, barcha qimmatli narsalar inson mehnati bilan yaratiladi va insonning qadr-qimmati uning avlod-ajdodlarining kim bo'lganligi emas, balki uning mehnati, aqliy va jismoniy mahorati bilan belgilanadi. har bir davrning urf-odatlari o'ziga xos bladi va inson ahli ularga rioya qilmog'i darkordir, aks holda nizom va bir xillik yo'qolsa, tartib ham yo'q bo'ladi, deb uqtiradi buyuk donishmand. olimning fikrlariga tayanib shunday muhim qisqacha xulosalar chiqarish mumkinki, inson erdagi bunyodkor va yaratuvchi kuchdir. inson avvalo halol mehnati bilan ulug'lanadi, kishilik jamiyatining asl ibtidosi ham mehnatdandir. beruniy qayd etishicha, bilimlarni egallamoq va hunar o'rganmoq uchun mehnat qilish zarur, bu esa doim davom etadigan va takomillashib boradigan jarayondir. u mehnatni turlarga ajratib, ularning har qaysisi alohida talab va ehtiyojlar asosida vujudga kelishini ko'rsatib berdi. binokor, ko'mir qazuvchi, hunarmand, fan sohiblari mehnatini og'ir mehnat deb biladi. ilm, ma'rifat zag'matkashlari mehnatiga ta'rif berish, ilm olish, o'qish eng kerakli mehnat …

5 / 16

o’rta asr sharq allomalarining iqtisodiy qarashlari - Page 5

Хотите читать дальше?

Скачайте все 16 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "o’rta asr sharq allomalarining iqtisodiy qarashlari"

assalomu alaykum assalomu alaykum o’rta asr sharq allomalarining iqtisodiy qarashlari 1. «buyuk ipak yo'li»ning markaziy osiyoda iqtisodiy munosabatlar rivojlanishidagi o'rni. 2. o’rta osiyodagi iqtisodiy g’oyalar 3. forobiyning mulkchilik to’g’risidagi qarashlari.. 4. shoxruh mirzo va mirzo ulug'bek davridagi iqtisodiy islohotlar 5. alisher navoiy iqtisodiy t’limoti. 6. zahiriddin muhammad bobur va boburiylar davri o'rta osiyoning buyuk ipak yo'li o'rni va eksport potensialiga e'tiborni qaratsak. markaziy osiyoga, xususan, hozirgi o'zbekiston hududiga qiziqish avvaldan ma'lum va bu har tomonlama (siyosiy, iqtisodiy jihatdan) ahamiyatli bo'lgan. tarixiy va hozirgi ma'lumotlarga ko'ra, bu hudud, er, suv, iqlim, tabiati, geografik o'rni, qazilma boyliklari, hayvonot dunyosi jihatidan ajralib...

Этот файл содержит 16 стр. в формате PPTX (3,8 МБ). Чтобы скачать "o’rta asr sharq allomalarining iqtisodiy qarashlari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: o’rta asr sharq allomalarining … PPTX 16 стр. Бесплатная загрузка Telegram