kompyuter arxitekturasining rivojlanish bosqichlari va kompyuterning turlari hamda tashkil etilish tamoyillari

PPTX 31 pages 1.9 MB Free download

31 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.9 MB

File type PPTX

Pages 31

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 31

презентация powerpoint 1-ma’ruza mavzu: kompyuter arxitekturasining rivojlanish bosqichlari, kompyuterning turlari va tashkil etilishi tamoyillari reja: 1. raqamli hisoblash texnikasining vujudga kelishi va evolyutsiyasi. 2. hisoblash mashinalari strukturalarini bo’laklash darajasi. 3. hisoblashni avtomatlashtirish vositalarining evolyutsiyasi. biz axborot asrida yashayapmiz: yunesko hujjatlarining guvohlik berishicha, bugungi kunda rivojlangan davlatlar aholisining yarmidan ko’pi axborot sohasida mehnat qilmoqda. zamonaviy axborot texnologiyalarining asosi, ularning bazisi, kompyuter texnologiyalarining apparat vositalari tashkil etadi. zamonaviy hisoblash mashinalari (hm) va tizimlari (ht) ilmiy va muhandislik tafakkurning muhim yutuqlaridan biri hisoblanadi, ularning inson faoliyatining barcha sohalariga ta’sirini baholash juda qiyin. kompyuter xozirgi kunda … raqamli elektron qurilmalar raqamli hisoblash texnikasining vujudga kelishi va evolyutsiyasi har qanday savolni o’rganish atama bo’yicha kelishuv bilan boshlanadi. bu yerda hisoblash mashinasi (hm) va hisoblash tizimi (ht) tushunchalarni aniqlash kerak. qaralayotgan predmetlarda raqamli mashina va tizimlardan tashqari diskred kattaliklarda ishlaydigan qurilmalar ham mavjud. adabiyotlarda “hisoblash mashinalari” va “hisoblash tizimlari” atamasini aniqlaydigan juda ko’p turli ta’riflar keltirilgan. …

2 / 31

da, hisoblash tizimini (ht) iso/iec 2382/1-93 standarti, ma’lumotlarni qayta ishlashni amalga oshiradigan bitta yoki bir nechta kompyuterlar, periferik qurilmalar va dasturiy ta’minot sifatida aniqlaydi. hm va ht o’rtasidagi farq hisoblash vositalari sonida ifodalanadi. ushbu vositalarning to’plami ht da parallel qayta ishlashni amalga oshirishga imkon beradi. boshqa tomondan, zamonaviy hisoblash mashinalari ham hisoblash jarayonlarini parallelashtirish uchun ma’lum imkoniyatlarga ega. boshqacha qilib aytganda, hm va ht o’rtasidagi chegara juda noaniq bo’lib, bu hm va htlarining tatbiq etilishidan biri sifatida ko’rib chiqishga asosdir. ht tizimlari odatda an’anaviy hmlardan va ularning qismlaridan qurilgan, shuning uchun hmlarga tegishli ko’plab qoidalar htlariga ham o’rinli bo’lishi mumkin. “tashkil etish” va “arxitektura” tushunchalarini aniqlash aniq hisoblash mashinasi uchun, va ixtiyoriy murakkab tizimlar uchun, tashkil etishni aniqlash o’ziga xosdir. “tashkil etish” atamasi lotincha organizo (kelishgan ko’rinishi haqida xabar beraman, tashkil etaman) dan kelib chiqqan va ikkita ma’noga ega: butun qismlarning ichki tartiblanganligi, o’zaro mosligi, o’zaro munosabati; butun qismlar o’rtasida …

3 / 31

arning ehtiyojlarini qondirish uchun ishlab chiqilgan funksional imkoniyatlar va xizmatlar to’plamining abstract modelidir. ushbu xususiyatlar va xizmatlar foydalanuvchining barcha harakatlar ketma-ketligini ta’minlaydi: dastlabki ma’lumotlarni kodlashtirish, dasturlash, dastur va ma’lumotlarni kiritish, ma’lumotlarni qayta ishlash jarayonlarini boshqarish, natijalarni chiqarish va ularni hujjatlashtirish. ishlab chiqaruvchi haqiqiy fizik vositalar: elementlar, tugunlar, bloklar va qurilmalarga asoslanib hisoblash tizimining abstract modelida qaralgan funksiyalarning texnik bajarilishini yaratishi kerak. hm sini strukturali tashkil etish – bu mashinaning asosiy funksional qismlari tarkibini, tartibini va o’zaro munosabati tamoillarini belgilovchi fizik model. strukturali tashkil etishning grafik tasvirlanishi strukturali sxema hisoblanadi. muhandislik amaliyotida strukturali sxemasiga mos keladigan ancha qisqa atama – struktura qabul qilingan. shunday qilib, funksional tashkil etish hm sini abstract “portretini” olish imkoniyatini beradi – bu mashinaning funksional imkoniyatlarini fiksirlaydi, ammo bu imkoniyatlar material jihatdan (jismoniy usullar bilan) qo’llab-quvvatlanmaydi. strukturali tashkil etish hmning funksional tashkil etishni moddiylashtirishni ta’minlaydi. birinchi marta “hisoblash mashinasi arxitekturasi” (computer architecture) atamasi ibm firmasi tomonidan ibm …

4 / 31

adan uning apparat va dasturiy komponentlari o’rtasidagi o’zaro bog’liqlik hamdir. hisoblash mashinalari strukturalarini bo’laklash darajasi hisoblash mashinasi tugalangan obyekt sifatida inson bilimlarining turli sohalari mutaxassislarining sa’y-harakatlari samarasidir. har bir mutaxassis hisoblash mashinasini o’z oldida turgan masala nuqtai nazaridan, mavjud bo’lmagandan abstract holda, uning fikriga ko’ra bo’larlarni ko’rib chiqadi. 1-jadvalda hmni yaratishda ishtirok etadigan mutaxassislar va ularning vakolatiga kiradigan masalalar ro’yxati keltirilgan. bu ma’ruzada muhokama qilingan masalalar doirasi, aksariyat hollarda tizim arxitekturasining vakolatiga kiradi va hm va htning turli darajadagi detallarini qamrab oladi. aslida, bunday darajalar juda ko’p bo’lishi mumkin, lekin belgilangan amaliyot ularning sonini to’rt darajagacha cheklaydi (1-rasm). mutaxassis masalalar doirasi yarimo’tkazgich materiallarini ishlab chiqaruvchisi integral mikrosxemalar uchun material (kremniy qotishmasi, kremniy dioksidi va boshqalar) elektron sxemalar ishlab chiquvchisi hm tugunlarining elektron sxemalari (ishlab chiqish va tahlil qilish) integral mikrosxemalar ishlab chiquvchisi o’ta katta integral mikrosxemalar (elektron komponentlarning sxemalari, ularni kristalga joylashtirish) tizim arxitektori hisoblash mashinasining arxitekturasi va tashkil etilishi …

5 / 31

rilmasining arxitektura darajasi birinchi darajadagi hisoblash mashinasi ma’lumotlarni saqlash va qayta ishlashga, xamda tashqi dunyo bilan ma’lumotlarni almashishga qodir bo’lgan qurilma sifatida qaraladi (1-rasm, a). hm aloqa tarmog’iga ulanishi mumkin bo’lgan va o’z navbatida periferiya qurilmalarini ulash mumkin bo’lgan “qora quti” sifatida ifodalandi. umumiy arxitektura darajasi (1-rasm, b) hm ni to’rtta tashkil etuvchi shaklida tasvirlashni o’z ichiga oladi: markaziy protsessor (mp), asosiy xotira (ax), kiritish/chiqarish qurilmasi (kchq) va tizim shinasi. uchinchi darajada, ikkinchi darajadagi har bir qurilmalar yanada bo’laklangan. misol uchun markaziy protsessor olingan (1-rasm, d). oddiy shaklda uni quyidagicha ajratish mumkin: - butun sonlarni qayta ishlashni ta’minlaydigan arifmetik mantiqiy qurilma (amq); - quzg’aluvchan nuqtali shakldagi sonlarni qayta ishlash bloki (nqb); - buyruqlar, ma’lumotlar va adreslarni qisqa muddatli saqlash uchun ishlatiladigan protsessor registrlari; - hm qurilmalarining birgalikda ishlashini ta’minlaydigan boshqarish qurilmasi (bq); - ichki shinalar. to’rtinchi darajada uchinchi darajadagi elementlar batafsil bayon etilgan. shunday qilib, 1-rasmdagi e qismda boshqaruv qurilmasining …

Want to read more?

Download all 31 pages for free via Telegram.

Download full file

About "kompyuter arxitekturasining rivojlanish bosqichlari va kompyuterning turlari hamda tashkil etilish tamoyillari"

презентация powerpoint 1-ma’ruza mavzu: kompyuter arxitekturasining rivojlanish bosqichlari, kompyuterning turlari va tashkil etilishi tamoyillari reja: 1. raqamli hisoblash texnikasining vujudga kelishi va evolyutsiyasi. 2. hisoblash mashinalari strukturalarini bo’laklash darajasi. 3. hisoblashni avtomatlashtirish vositalarining evolyutsiyasi. biz axborot asrida yashayapmiz: yunesko hujjatlarining guvohlik berishicha, bugungi kunda rivojlangan davlatlar aholisining yarmidan ko’pi axborot sohasida mehnat qilmoqda. zamonaviy axborot texnologiyalarining asosi, ularning bazisi, kompyuter texnologiyalarining apparat vositalari tashkil etadi. zamonaviy hisoblash mashinalari (hm) va tizimlari (ht) ilmiy va muhandislik tafakkurning muhim yutuqlaridan biri hisoblanadi, ularning inson faoliyatining...

This file contains 31 pages in PPTX format (1.9 MB). To download "kompyuter arxitekturasining rivojlanish bosqichlari va kompyuterning turlari hamda tashkil etilish tamoyillari", click the Telegram button on the left.

Tags: kompyuter arxitekturasining riv… PPTX 31 pages Free download Telegram