жамиятнинг фалсафасий таҳлили

PPT 11 pages 332.5 KB Free download

11 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 332.5 KB

File type PPT

Pages 11

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 11

19 – мавзу жамиятнинг фалсафий таҳлили 5-мавзу: жамиятнинг фалсафасий таҳлили жамият тушунчаси жамият фанга маълум тизимлар орасида энг мураккаби бўлиб, уни ўрганиш жиддий қийинчиликлар туғдиради. жамият ҳаёти жуда фаол бўлиб, ҳар бир халқ ўзининг алоҳида, бетакрор тарихига эга. жамият ҳаётининг барча жараёнлари бир-бири билан шу даражада узвий боғлиқки, баъзан турли вазиятларда белгиловчи ва белгиланувчи жараёнлар ўрин алмашади. тарихий жараёнда тасодифлар ва субъектив омил айниқса муҳим рол ўйнайди маданий-тарихий типлар ғояси xix асрда маданий-тарихий типлар назарияси вужудга келди. маданий-тарихий типлар тушунчаси социологияга н.я.данилевский томонидан киритилган бўлиб, у тарихни «ўзига хос цивилизациялар»нинг ўзаро муносабатлари сифатида тасаввур қилган. бу цивилизацияларнинг ривожланиши этник гуруҳларнинг тил жиҳатидан бирлиги ва цивилизацияни ташкил этадиган халқларнинг сиёсий мустақиллиги; (улар бир типнинг асосларини бошқа типга ўтказмайдилар, лекин бошқа ўтмишдаги ва ҳозирги цивилизациялар таъсирини ҳис қиладилар); барча цивилизация- ларнинг этник жиҳатдан ранг-баранглиги ва ривожланиш жараёни- нинг бирлиги (улар ўсиш, қисқа муддат равнақ топиш ва таназзул босқичларини бошдан кечиради) каби қонунлар …

2 / 11

муҳим ғоялари уйғун бирликда жамланган ва ифодаланган. жамият тушунчаси жамият- нинг вужудга келишига доир қарашлар жамиятнинг вужудга келиши ҳақида аждодларимиз ҳаётининг археологлар топган ва одамларнинг кўплаб авлодлари босиб ўтган мураккаб ва фожиаларга тўла тарихий йўлдан далолат берадиган изларга қараб хулоса чиқариш мумкин. шунга қарамай инсон ва жамият келиб чиқишининг тўлиқ манзараси фанда ҳанузгача яратилмаган.жамият келиб чиқишининг диний талқини ҳам (у ўз мифологиясини ҳақиқат деб тан олишни талаб қилади), идеалистик концепция (ўзининг спекулятивлиги туфайли) ва материализм (илмий далиллар етарли эмаслиги боис) ҳам асосли эътирозлар уйғотади. кант материализмдан инсон руҳининг табиатини тушунтирувчи тамойил сифатида фойдаланиш ҳеч қачон мумкин эмас, деганида, маълум маънода ҳақ эди. аммо, далилий маълумотлар озлигига қарамай, биз жамиятнинг вужудга келиш манзарасини анча аниқ яратиш имконини берадиган илмий далилларга ишонч билан қараш лозим деб ҳисоблаймиз жамиятнинг келиб чиқишини илмий тавсифлаш борасидаги қарашлар бундай қарашлар меҳнат ва меҳнат қуроллари марксча назарияси доира- сида амалга оширилган. бу назарияга кўра меҳнат, сўнгра бурро …

3 / 11

икни, муайян ижтимоий динамикани (яъни соф ишлаб чиқаришни) ўз ичига олади. кўрсатилган омилларнинг бирлиги, бир томондан, анъана, ижтимоий меросга, бошқа томондан эса, амалий ва маънавий тажрибанинг ошиши ва тўпланишига асос- ланади. ижтимоий динамика, жамиятнинг ривожланиши ишлаб чиқаришда ва одамлар хулқ-атворини бошқаришда тўпланган тажрибани сақлаш ва келгуси авлодларга қолдириш усулларини такомиллаш- тириш билан таъминланади. тажрибани баҳам кўришнинг муҳим воситалари – тил, намойиш этиш, ўрнак кўрсатиш ва энг муҳими – таж- рибани ўзлаштираётган одам қайси халқ вориси бўлса, шу халқнинг ижтимоий бойлиги ва маданий мулки ҳисобланади. моддий ишлаб чиқариш иқтисодий кичик тизим ишлаб чиқариш фаолияти ва кишиларнинг бу жараёндаги муносабат- лари шаклларининг маж-муидир. ҳар бир жамият ўз мавжудлиги ва ривожланиши учун зарур табиий бойликларга эга. аммо ижтимоий бойлик инсон меҳнати билан яратилади. аждодлар яратиб қолдирган бойликларни сақлаш ва улардан фойдаланиш ҳамда жамиятнинг ишлаб чиқариш кучларини ривожлантириш ижтимоий бойликнинг ўсишига олиб келади. бунинг натижасида мулк институти ижтимоий ишлаб чиқаришнинг муҳим воситаси ва рағбатлантирувчи …

4 / 11

осабатлар юзага келади. уларнинг орасида ташкилий-иқтисодий, ишлаб чиқариш-технологик ва ижтимоий-иқтисодий муносабатлар айниқса муҳим аҳамият касб этади. ишлаб чиқариш-технологик муносабатлар техника ва ишлаб чиқариш технологиясининг хусусияти ривожланиш даражасига кўп жиҳатдан боғлиқ бўлса, ташкилий-иқтисодий ва айниқса ижтимоий-иқтисодий муносабатлар асосан ишлаб чиқариш воситаларига бўлган мулк шакллари билан белгиланади. ижтимоий ишлаб чиқариш ва ижтимоий иқтисодий муносабталар маънавий кичик тизим одамларнинг маънавий фаолияти жамият мавжудлигининг зарурий шартидир. одамлар онгли мавжудотлар бўлиб, улар ўз тафаккури билан ижтимоийликнинг барча кўринишларини англаб етади. бу жараёнда олимлар, рассомлар, журналистлар, турли партиялар ва ҳаракатларнинг мафкурачилари ва шу кабиларнинг ихтисослашган касбий маънавий фаолияти муҳим рол ўйнайди. уларнинг нисбатан мустақил касбий фаолияти ижтимоий ҳаётнинг турли жабҳаларига хизмат кўрсатади. маънавий ишлаб чиқаришда иқтисодий кичик тизим қонуниятлари, яъни жамиятнинг хўжалик жараёнлари ўртасидаги такрорланувчи муҳим-зарурий боғланишлар ўзига хос тарзда намоён бўлади. уларнинг қаторига эҳтиёжларнинг юксалиш қонуни, ижтимоий такрор ишлаб чиқариш қонунлари, қиймат қонунини киритиш мумкин. хулоса маданият инсон фаолияти билан узвийдир. унинг тараққиёти мада- ний-тарихий …

5 / 11

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "жамиятнинг фалсафасий таҳлили"

19 – мавзу жамиятнинг фалсафий таҳлили 5-мавзу: жамиятнинг фалсафасий таҳлили жамият тушунчаси жамият фанга маълум тизимлар орасида энг мураккаби бўлиб, уни ўрганиш жиддий қийинчиликлар туғдиради. жамият ҳаёти жуда фаол бўлиб, ҳар бир халқ ўзининг алоҳида, бетакрор тарихига эга. жамият ҳаётининг барча жараёнлари бир-бири билан шу даражада узвий боғлиқки, баъзан турли вазиятларда белгиловчи ва белгиланувчи жараёнлар ўрин алмашади. тарихий жараёнда тасодифлар ва субъектив омил айниқса муҳим рол ўйнайди маданий-тарихий типлар ғояси xix асрда маданий-тарихий типлар назарияси вужудга келди. маданий-тарихий типлар тушунчаси социологияга н.я.данилевский томонидан киритилган бўлиб, у тарихни «ўзига хос цивилизациялар»нинг ўзаро муносабатлари сифатида тасаввур қилган. бу цивилизацияларнинг ривожлан...

This file contains 11 pages in PPT format (332.5 KB). To download "жамиятнинг фалсафасий таҳлили", click the Telegram button on the left.

Tags: жамиятнинг фалсафасий таҳлили PPT 11 pages Free download Telegram