машғулот фотосинтез процесси

DOC 92,5 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1476125780_65293.doc × = 2 1 1 1 м люмен люкс мин см кал × 2 1 2 4 10 0 , 7 - - × × × мин см кал лк машғулот режа: 1. фотосинтез процесси. 2. импульсли концентрланган қуёш ёруғлигини ўсимлик уруғига таъсири. 3. инфрақизил ва ультрабинафша нурларнинг ўсимликка таъсири. маълумки, тўғри қуёш радиацияси ва сочилган қуёш радиацияси биргаликда ерда табиий ёритилганликни вужудга келтиради. қишлоқ хўжалигида қуёш энергиясидан фойдаланишда табиий ёритилганликнинг сутка ва йил давомида ўзгаришини билиш керак, чунки ёритилганликнинг ўзгариши ҳам ўсимлик ўсиши ва ривожланишига таъсир қилади. кундузги ёритилганликни қуёш радиациясининг бир қисми, яъни кўринадиган нурларгина рўёбга чиқаради. қуёш радиацияси ерга тушаётган қуёш нурларини энергетик жихатдан характерлайди. ёритилганлик эса қуёш нурининг фотомертик характеристикаси бўлиб, қуёш радиациясидан фарқли равишда ёруғлик бирликларида ўлчанади. ёритилганликнинг си даги ўлчов бирлиги -люкс бўлиб, қуйидагига тенг: қуёш радиацияси ва ёритилганликнинг ўзаро муносабатини ўрнатиш учун уларни бир вақтда ўлчаш, бошқача айтганда, қуёш радиациясининг ёруғлик эквивалентини …

6 29049 82360 98640 65320 9920 шундай қилиб, қуёшнинг горизонтдан баландлигини билган ҳолда йиғинди қуёш радиациясининг қийматини ёруғлик эквивалентига кўпайтириб ёритилганликни аниқлаш мумкин. модомики, ёруғлик таъсирида яшил ўсимликларда фотосинтез процесси амалга ошар экан, ёритилганлик интенсивлиги фотосинтез жараёнига таъсир қилади. ёруғлик интенсивлигининг ошиши фотосинтезда аввало ассимиляция қилинаётган карбонат ангидрит миқдорининг чизиқли ошишига олиб келади. аммо ёритилганлик ошган сари фотосинтез жараёнининг тезлиги камая бошлайди ва ниҳоят, ёруғлик оқими интенсивлигининг бирор қийматида «ёруғликка тўйиниш» рўй беради. интенсивликнинг бундан кейин янада оширилиши фотосинтезни тезлаштирмай қўяди. тажрибалар кўрсатадики, фотосинтез бошланиши мумкин бўлган ёритилганликнинг минимал интенсивлиги жуда оз. масалан, керосин лампаси ёруғида ҳам фотосинтез процесси бўлиб ўтади. фотосинтезнинг жадал бориши учун ёритилганликнинг зарур максимал интенсивлиги турли ўсимликларда турличадир. шундай қилиб, қишлоқ хўжалиги экинларининг ҳосилдорлигини ошириш, агротехника қоидалари билан бир қаторда, ўсимлик учун оптимал ёруғлик режимини яратишга ҳам боғлиқдир. атоқли рус олими к.а. тимирязев қишлоқ хўжалигида ёруғликнинг аҳамиятига тўхталиб, шундай фикрларни айтган: «кишлоқ хўжалиги офтобли жойни қидириш, …

гига таъсири муҳимлигини кўрсатмоқда. бошқача айтганда, фотосинтез процесснинг ролини пасайтирмасдан туриб, уни қуёш энергиясининг яккаю-ягона истеъмолчиси эмаслигини таъкидлаб ўтамиз. олиб борилган текширишлар, ўсимликнинг ҳаётига қуёш энергиясининг таъсирини тўла равишда тушуниш учун ўсимликка, тўлқин узунлиги 0,4 –0,76 мк оралиқдаги ёруғлик нурларигина таъсир қилади деб чегаралаб қўймасдан, балки инфрақизил ва ультрабинафша нурларнинг ҳам ўсимликка таъсирини ўрганиш кераклигини кўрсатмоқда. инфрақизил ва ультрабинафша нурлар ҳам ўсимликка бевосита таъсир қилади. ультрабинафша нурларнинг бактерияга таъсирига оид қуйидаги мисолни келтирамиз: ультрабинафша нурларнинг инфузорийга таъсири текширилганда аниқланадики, инфузорий фақат ультрабинафша нурлар таъсирида ҳалок бўлади. аммо ультрабинафша нурларни кўринадиган нурлар билан аралаштириб инфузорийни нурлантирилса, улар таъсирида бу бактерия кўпая олади. олимларимизнинг теширишлари кўрсатадики, биологик объектга электромагнит майдон узлуксиз таъсир эттирилганга қараганда, узиб-узиб(узлукли) таъсир қилдирилса, унинг биологик объектга таъсири кўпроқ фойдали бўлади. интенсив ёруғлик оқими билан уруғ, тугунак ва ўсимликни импульсли режимда нурлантирилса, ўтказилган тажрибалар яхши натижалар беради. биологик объектларда қуёш энергиясидан фойдаланишдаги бу янги методнинг моҳияти қуйидагича: бирор типдаги …

фацетлар, унчалик катта бўлмаган алюминийдан қилинган ялтиратилган параболоид ёки плёнкали концентраторлар ишлатилмоқда. уларнинг концентрация даражаси, одатда 10-50 атрофида бўлади. концентратор фокусида жойлаштирилган биологик объект импульси концентрланган қуёш ёруғлиги таъсирида қизиб кетмаслиги учун биологик объект солинган идиш тебрантириб ёки айлантириб турилади. шундай қилиб, бу методда ёруғликка хос дискрет порциялар билан тарқаладиган ёруғлик оқимининг биологик объектга таъсирини эмас, балки тўпланган кучли ёруғлик чақнашлари–фотоимпульсларнинг биологик объектга таъсирини ўрганилади. ҳар қайси фотоимпульс орасидаги вақтда биологик объектни тўғридан-тўғри тушувчи қуёш нурлари ёритади, бошқача айтганда кетма-кет фотоимпульслар орасидаги ёруғлик паузалари бўлади. кетма-кет фотоимпульслар орасида қоронғилик эмас, балки ёруғлик паузалари келишидан биологик мақсадда фойдаланиш янги методнинг принципиал фарқли белгисидир. ўтказилган кўп йиллик тажрибалар кўрсатадики, ўсимликни импульсли концентрланган қуёш ёруғлиги билан нурлантириш фотосинтез процессининг интенсивроқ ўтишини юзага чиқаради. масалан, ўзбекистон фанлар академиясининг ботаника институтида олиб борилган текширишлар натижасида тўғри қуёш радиациясидан 10 марта ортиқ бўлган импульсли концентрланган қуёш ёруғлиги билан яшил сув ўти – хлореллани 10 ва 20 …

а. бу уруғларни, тугунакларни экиш олдидан импульсли концентрланган қуёш ёруғлиги билан нурлантиришдир. шу мақсадда мамлакати-мизнинг турли жойларида кўплаб тажрибалар ўтказилди ва ўтказилмоқда. қишлоқ хўжалиги экинларининг ҳосилдорлигини гелиотехник усулда ошириш йўлида а. а. шахов, г. т. каплина, м. з. юсупов, с. а. станко, н. в. коцур ва бошқа олимлар илмий тадқиқот ишлари олиб бормоқдалар. олимларимизнинг тинмай изланишлари самарасида ҳозирги вақтда бу метод тажриба босқичидан ўтмоқда. м. з. юсупов ва г. т. каплинанинг олмаота вилояти тоғ этаги зонасида сабзавот ва полиз экинларининг уруғларини экиш олдидан импульсли концентрланган қуёш ёруғлиги билан нурлантириш бўйича ўтказилган тажрибаларида қуйидагилар аниқланди: уруғларни экиш олдидан нурлантирилганда эртаги бодринг навларининг умумий ҳосили 16-40 % гача ошган; помидорда умумий ҳосил 17-18 % гача, эрта пишадиганида эса ( 1 августгача ) ҳосилнинг миқдори 30 % гача ошган. картошка ҳосили тоғ этаги зонасида 5-8 %, тоғ зонасида эса 25% ошганлиги аниқланган. юқорида кўрсатилган экинларда ҳосилнинг ошуви маҳсулотлар сифатининг яхшиланиши билан биргаликда помидор …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"машғулот фотосинтез процесси" haqida

1476125780_65293.doc × = 2 1 1 1 м люмен люкс мин см кал × 2 1 2 4 10 0 , 7 - - × × × мин см кал лк машғулот режа: 1. фотосинтез процесси. 2. импульсли концентрланган қуёш ёруғлигини ўсимлик уруғига таъсири. 3. инфрақизил ва ультрабинафша нурларнинг ўсимликка таъсири. маълумки, тўғри қуёш радиацияси ва сочилган қуёш радиацияси биргаликда ерда табиий ёритилганликни вужудга келтиради. қишлоқ хўжалигида қуёш энергиясидан фойдаланишда табиий ёритилганликнинг сутка ва йил давомида ўзгаришини билиш керак, чунки ёритилганликнинг ўзгариши ҳам ўсимлик ўсиши ва ривожланишига таъсир қилади. кундузги ёритилганликни қуёш радиациясининг бир қисми, яъни кўринадиган нурларгина рўёбга чиқаради. қуёш радиацияси ерга тушаётган қуёш нурларини энергетик жихатдан характерлайди. ёритилганлик эса қуёш нурининг фо...

DOC format, 92,5 KB. "машғулот фотосинтез процесси"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: машғулот фотосинтез процесси DOC Bepul yuklash Telegram