neft va gazni komponentlarga ajratish usullari

PDF 10 стр. 338,5 КБ Бесплатная загрузка

10 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 338,5 КБ

Тип файла PDF

Страницы 10

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 10

4- ma’ruza neft va gazni komponentlarga ajratish usullari. ajratish usullarini klasifikatsiyalanishi.neftni haydash va rektifikatsiya neft mahsulotlarini ekstraksiya usuli bilan tozalash va ajratish. neft va gazni absorbsiya va adsorbsiya usullarida tozalash. tayanch so‘z va iboralar:haydash, ekstraksiya, kristallizatsiya, absorbsiya, adsorbsiya, rektifikatsiya, voronka, filtrlash, vakuum, g‘ovak, sorbent, seolit. neft va gaz mahsulotlarini tahlinini engillashtirish maqsadida har xil usullar qo‘llaniladi. ulardan kimyoviy tarkibi va molekulyar massasi bo‘yicha ajratishdir. neftni ajratish va uning tarkibidan turli uglevodorod guruhlari va geteroatomli komponentlarni ajratish uchun kimyoviy va fizikaviy usullardan qo‘lllaniladi. bu usullar quyidagi-lardir. 1. neftni haydash usullari. 2. rektifikatsiya usullari. 3. ekstraksiya usullari. 4. absorbsiya. 5. adsorbsiya usuli ularning turlari. 6. kristallizatsiya usuli. keyingi vaqtlarda neft va gaz mahsulotlarini komponentlarga ajratish va ularni tozalashda kristallash, sublimatlash, ekstraksiya va haydash usullardan foydalaniladi. shuningdek neftning kimyoviy tarkibini tekshirish, uning murakkab tuzilishiga ega ekanligi, hamda har xil haroratlarda ularning har bir komponentining alohida qaynash harorati mavjud ekanligi ma’lum bo‘lib qoldi. neft …

2 / 10

120–130 0s qaynaydigan moddalarni tozalashda yoki bir– biridan ajratishda suv sovutkichlardan shiddat bilan o‘tkaziladi, 130 0s dan yuqori haroratda qaynaydigan moddalarni tozalash va ajaratishda suv sovutgichidan suvni sekinlik bilan o‘tkazamiz. aks holda harorat farqi kattaligi natijasida moddalarni ajratishda va esa, havo sovutkichlardan – oddiy shisha naylardan foydalaniladi. moddalarni qaynash harorati orasidagi farqi katta bo‘lsa, ularni oddiy haydash usuli bilan ajratib olinadi. avval past haroratda qaynaydigan modda ajratib, keyin yuqori haroratda qaynaydigan modda haydashda yoki qattiq modda ajralib kristallanib qoladi. moddalarning qaynash haroratidagi farq unchalik katta bo‘lmaganda, avval past haroratda qaynaydigan i modda haydaladi. bu birinchi fraksiya deyiladi va uni alohida ajratib olinadi. harorat ko‘tarila boshlag‘ich yiggich kolbani almashtiramiz, bunda harorat asta ko‘tarilib, yuqori haroratda qaynaydigan (ii modda) ham qo‘shilib haydala boshlaydi bu ii fraksiya deyiladi. huddi shunday uchinchi marta harorat ko‘tarilishi bilan yig‘gich kolba almashtiriladi va toza ikkinchi modda ajraladi bu iii fraksiyadir. demak bunda avval i modda haydaladi, ya’ni …

3 / 10

ki tomoni kavsharlangan shisha kapilyarlardan) foydalaniladi. oddiy haydash usulida ba’zi bir moddalar, ayniqsa qaynash harorati yuqori bo‘lgan moddalar haydalanilayotganda qisman parchalanadi. shuning uchun bunday moddalarni vakuum ostida haydab olinadi. bosimni ikki marta kamaytirish moddalarning qaynash haroratini 14–20 0s ga, bosimni 10–20 mm. simob ustuniga kamaytirish esa moddaning qaynash haroratini atmosfera bosimidagiga qaraganda 80–120 0s ga kamaytirishga olib keladi. masalan: modda normal atmosfera bosimida 220 0s da qaynasa, 380 mm simob ustinida 200–205 0s da, 10–20 mm. simob ustunida 200–205 0s da 190 mm simob ustunida 185– 190 0s da, 10–20 mm.simob ustunida esa 100– 120 0s da qaynaydi. vakuum hosil qilish uchun suv nasoslari (10–25 mm. simob ustunigacha) va maxsus mos nasoslari (1–2mm simob ustunigacha) dan foydalaniladi. suv bug‘i haydash usulida tozalash. suv bug‘i, bilan haydash suv va unda erimaydigan (aralashmaydigan) suyuqlik aralashmasi ustidagi bug‘ning umumiy bosimi suv bug‘i (rs) va shu suyuqlik bug‘i (rh) bosimlarning yig‘indisiga tengligiga asoslangan: r …

4 / 10

sul juda unumsiz, ko‘p mablag‘ sarflanadi va uglevodorodlarni molekulyar massasiga mos holda fraksiyalarga aniq ajratib berolmaydi. neftni uzluksiz ishlaydigan naysimon asboblarda haydash usulida haydaladi. qurilma ikkita asosiy qurilmadan – neft qizdiriladigan naysimon pech va dektifikatsiyalash kolannasidan iborat; bu kolonnada neft fraksiyalarga (distillyatlarga) – qaynash haroratlariga qarab, ayrim uglevodorodlar aralashmasiga benzin, ligroin, kerosin va boshqalarga ajraladi. naysimon pechning ichida u shaklidagi uzun turboprovod joylashgan. pech mazut yoki gaz yoqib qizdiriladi. turboprovoddan neft to‘xtovsiz o‘tab turadi. turboprovodda neft 320– 350 0s ga gacha isib, bug‘ va suyuqlik aralashmasi holida rektifikatsiyalash kollonasiga tushadi. neftni haydash natijasida olinadigan asosiy fraksiyalar fraksiyalar fraksiyalarning qaynash chegarasi 0s uglevodorodlardagi uglerod atomlarining soni benzin 20 – 200 4 –12 kerosin 175 – 275 9 –16 gazoyl 200 – 400 15 – 25 surkov moylari 300 dan yukori (vakuumda haydaladi) 20 – 70 rektifikatsiya usuli: haydash ajralib chiqqan bug‘ kondensatsiya jarayoniga uchraydi, hosil bo‘lgan kondensat distilyat yoki rektifikat deb …

5 / 10

a bo‘lishi kerak, chunki unda bug‘larning flegmalar bilan o‘zaro to‘qnashuvi sodir bo‘ladi. agar nasadkaning sifati qanchalik yaxshi bo‘lsa, bitta nazariy hisoblangan tarelkaning balandligi shunchalik kam bo‘ladi, buning hisobiga kolonnaning balandligi ham kamayadi. flegma sonini xam to‘g‘ri tanlab olish o‘ta muhim hisoblanadi. flegma soni–flegma xajmining bir vaqt oralig‘ida olingan xajmning nisbatiga aytiladi. rektifikatsiyalashning aniqligi bundan tashqari yana kolonna diametriga xamda boshqa konstruktiv xarakteristikalariga xam bog‘liq. boshqacha qilib aytganda, issiqlikdan izolyasiyalanganligiga ham bog‘liq. laboratoriya kolonnasining ish sharoitida effektivligini nazariy tarelkalar soni bilan baholash qabul qilingan. amaliyotda foydalaniladigan komponentlarning tarkibiga qaprab, ya’ni aralashmalarga qarab tarelkalar soni 20 dan to 150 tagacha bo‘lish mumkin. aralashma komponentlarining uchuvchanligi o‘rtasidagi farq ancha katta bo‘lsa, bunda oddiy haydash usulidan foydalaniladi. oddiy haydash paytida suyuqlikning bir marta qisman bug‘lanishi yuz beradi. odatda bu usul suyuq aralashmalarni birlamchi ajratish hamda murakkab aralashmalarni keraksiz qo‘shimchalardan tozalash uchun ishlatiladi. suyuq aralashmalarni komponentlarga to‘la ajratish uchun rektifikatsiya usulidan foydaniladi, ya’ni rektifikatsiya usuli …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 10 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "neft va gazni komponentlarga ajratish usullari"

4- ma’ruza neft va gazni komponentlarga ajratish usullari. ajratish usullarini klasifikatsiyalanishi.neftni haydash va rektifikatsiya neft mahsulotlarini ekstraksiya usuli bilan tozalash va ajratish. neft va gazni absorbsiya va adsorbsiya usullarida tozalash. tayanch so‘z va iboralar:haydash, ekstraksiya, kristallizatsiya, absorbsiya, adsorbsiya, rektifikatsiya, voronka, filtrlash, vakuum, g‘ovak, sorbent, seolit. neft va gaz mahsulotlarini tahlinini engillashtirish maqsadida har xil usullar qo‘llaniladi. ulardan kimyoviy tarkibi va molekulyar massasi bo‘yicha ajratishdir. neftni ajratish va uning tarkibidan turli uglevodorod guruhlari va geteroatomli komponentlarni ajratish uchun kimyoviy va fizikaviy usullardan qo‘lllaniladi. bu usullar quyidagi-lardir. 1. neftni haydash usullari. 2. rek...

Этот файл содержит 10 стр. в формате PDF (338,5 КБ). Чтобы скачать "neft va gazni komponentlarga ajratish usullari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: neft va gazni komponentlarga aj… PDF 10 стр. Бесплатная загрузка Telegram