neft va gazni qayta ishlash texnologiyasi

DOCX 53 стр. 692,8 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 53
1. kirish.o’zbekistonda neft va gazni qayta ishlash texnologiyasining vijudga kelishi va rivojlanish. 1.1. neft va gazning dunyo miqyosidagi o‘rni. xozirgi zamon iqtisodiyotida energiya resurslari etakchi ro‘l o‘ynaydi. xar bir davlat ishlab chiqarish kuchlari rivojlanishi energomanbalarni ist'emol qilish darajasi bilan o‘lchanadi. butun dunyoda qazib olinayotgan foydali qazilmalarning 70% i energya manbalari xisoblanadi. energomanbalarning asosiy turlari: ko‘mir, neft, tabiiy gaz, gidro va yadro energyasidir. dunyo bo‘yicha energomanbalarni ishlab chiqarish quyidagichadir: 1-jadval mlrd, t, shartli 1940 1980 2008 2018 ko‘mir 1,88 2,09 2,45 3,3 neft 0,45 1,37 3,8 4,1 gaz 0,12 0,63 2,7 3,0 gidroenergiya 0,07 0,28 0,75 3,7 yadroenergiya 0,07 0,28 0,60 0,6 va boshqalar 0,60 0,67 0,60 0,6 neft va gazni qazib chiqarishning boshqa energiya manbalarga nisbatan arzonligi, ularni chiqindisiz qayta ishlash va xar xil maxsulotlarni olish neft va gazning asosiy afzalligidir. lekin neft va gaz resurslari cheklangandir, shunga qaramasdan ularni qazib chikarish boshqa yoqilg‘ilarni qazib chiqarishdan ko‘pdir. neftni bundan ko‘p …
2 / 53
0 1997 91 1985 4.baa 125 125 1997 59 1985 5.quvayt 116 145 1999 11 1991 6.nigeriya 109 134 1979 72 1989 7.liviya 81 121 1979 56 1987 8.iroq 80 202 1989 56 1987 9.indonezia 77 98 1987 67 1987 10.jazoir 49 67 1988 38 1987 11.qatar 42 29 1979 13 1987 opek 1476 1790 1977 870 1985 neft qazib chiqaruvchi rivojlanayotgan davlatlar birlashib, uzlarining eksport qiluvchi (organization of petroleum exporting countres, opec) opec tashkilotini tuzdilar. tashkilot rasman venesuella tashabbusi bilan tashkil etilgan. bu tashkilot neftni qazib olishni va a'zo mamlakatlarning neft eksporti siyosatini muvofiqlashtiradi xamda a'zo mamlakatlar manfaatlarini ximoya qiladi. opec tashkilotining nizomi karakas (venesuella) da 1961 yilda qabul qilingan va keyinchalik ko‘pgina o‘zgartirishlar kiritilgan. 3-jadval asosiy neft qazib oluvshi davlatlar davlat neftni qazib olish mln.t 1984y 1997y 2005y sobiq sssr 459 625 - aqsh 432 460 340 saudiya arabistoni 412 209.5 402.5 eron 301 112.5 181 venesuella 156 …
3 / 53
r xozirgi vaqtda 95,0 mlrd. tonnadan ziyodroqdir. neft konlari ishga tushirilgandan buyon (1850-yildan 1990-yilgacha) esa yer qa’ridan 50 mlrd. tonnadan ortik neft qazib chiqarildi. neft va tabiy gazning yirik zaxiralari o‘zbekiston xududida xam joylashgan: (qashkadaryo viloyati, farg‘ona voxasi) bu yerlarda o‘nlab million tonna neft va o‘nlab mlrd. m3 gaz bor. neftning umumiy miqdori bundan xam ko‘p bo‘lishi mumkin, lekin uning ko‘p zaxira konlari aniqlanmagan. sanoatda sarflanayotgan kapital mablag‘larning uchdan bir qismiga yaqini respublika energetika resurslarini rivojlantirishga ketmoqda. respublikada neftni qayta ishlash va neft maxsulotlariga bo‘lgan extiyojni qondirish borasida juda katta ishlar olib borilmoqda. neftni qayta ishlash va neft-kimyo sanoati respublika xalq xo‘jaligining etakchi tarmoqlari orasida birinchi o‘rinda turadi. neftni qayta ishlash sanoati yuzdan ziyod turdagi neft maxsulotlarini ishlab chiqaradi. aviatsiya va avtomobil benzinlari, reaktiv yonilg‘i, dizel yonilg‘isi, kerosin, moylash materiallari, parafin, bitum va boshqalar asosiy maxsulotlardir. neft kimyosi rivojlanishi tufayli assortiment ko‘paymoqda. xozirgi vaqtda neftni qayta ishlash va neft-kimyo sanoati …
4 / 53
sh maqsadida 1904-yilda markazy osiyoda birinchi vannovsk, xozirgi oltiariq neftni qayta ishlash zavodi qurilgan. respublikamizda qazib chiqarilgan neft yuqori sifatli bo‘lib, engil, parafinli, yuqori oktanli, benzinda oltingugurt miqdori kamdir. neftni qazib chiqarish sanoati tez sur’atlar bilan rivojlana bordi. farg‘ona vodiysida polvontosh, janubiy olamushuk, shaxrixon - xujaobod neft konlari ishga tushirildi. 1950-yilga kelib o‘zbekistonda neft chiqarish 1 mln. 342000 tonnaga yetdi. neft qazib chiqarishning ko‘payishi sanoat, transport va qishloq xo‘jaligining rivojlanishi neftni qayta ishlash sanoati oldiga quvvatini oshirish, neftni qayta ishlash jarayonini tezlashtirish, maxsulot xilini ko‘paytirish va sifatini yaxshilash talabini qo‘ydi. markazy osiyo respublikalari va janubiy qozog‘iston xalq xo‘jaligi uchun katta miqdorda moylash materiallari va yonilg‘i talab qilina boshlandi. bu extiyoj ozarbayjon va rossyadan maxsulot tashib keltirish evaziga kondirila boshlandi. bu yerda avtobenzin, dizel yoqilg‘isi, kerosin va mazut bilan bir qatorda, qurilish va yo‘l qurilishida ishlatiladigan bitum, yonilg‘i va elektrod koksi, erituvchi modda va parafin ishlab chikarish o‘zlashtirildi. (quvvati yiliga 60mln. …
5 / 53
ishlab chiqarish iste'mol xajmi darajasida ko‘payib bordi. xozirgi kunda farg‘ona va oltiariq neftni qayta ishlash zavodlarida yiliga 8,6 mln. tonna neft qayta ishlanmoqda. 1996-yilda buxoro nqiz ishga tushdi /5 mln. tonna/ va respublika o‘zining extiyojini to‘la qondira boshladi. yaqin yillar ishida farg‘ona nqiz mavjud quvvatlardan to‘la foydalanish xisobiga markazy osiyoni moylash materiallari bilan ta'minlaydi. neft bitum ishlab chiqarish 1,5 baravar, neftni qayta ishlashning umumiy xajmida ikkilamchi jarayonlar salmog‘i 1,5 baravar ortadi. xomashyoni katalitik krekinglash xajmi ikki baravar ko‘paydi. gidrokreking jarayonlari joriy etildi. neft kimyosi rivojlantirilmoqda. 2012-yilga kelib uzbekistonning asosiy shaharlari; toshkent, andijon, buxoro, farg‘ona va samarkanddagi avtomobillar etil eritmasi (to‘rt etil qurg‘oshin) qo‘shilmagan benzindan foydalanishadi, degan umiddamiz. 2014-yilgacha respublika shahar va qishloqlarining 78% i gazlashtirildi, kolganlari xam gazlashtirilmokda. sinov uchun savollar: 1. neftning energetikada tutgan o‘rni. 2. neft va gaz zaxirasi. 3. opec qanday tashkilot ? 4. respublikamizda neft sanoatining buguni va kelajagi. 5. gaz sanoatining istiqbollari 2. neftning paydo …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 53 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "neft va gazni qayta ishlash texnologiyasi"

1. kirish.o’zbekistonda neft va gazni qayta ishlash texnologiyasining vijudga kelishi va rivojlanish. 1.1. neft va gazning dunyo miqyosidagi o‘rni. xozirgi zamon iqtisodiyotida energiya resurslari etakchi ro‘l o‘ynaydi. xar bir davlat ishlab chiqarish kuchlari rivojlanishi energomanbalarni ist'emol qilish darajasi bilan o‘lchanadi. butun dunyoda qazib olinayotgan foydali qazilmalarning 70% i energya manbalari xisoblanadi. energomanbalarning asosiy turlari: ko‘mir, neft, tabiiy gaz, gidro va yadro energyasidir. dunyo bo‘yicha energomanbalarni ishlab chiqarish quyidagichadir: 1-jadval mlrd, t, shartli 1940 1980 2008 2018 ko‘mir 1,88 2,09 2,45 3,3 neft 0,45 1,37 3,8 4,1 gaz 0,12 0,63 2,7 3,0 gidroenergiya 0,07 0,28 0,75 3,7 yadroenergiya 0,07 0,28 0,60 0,6 va boshqalar 0,60 0,67 0,60 0,6 neft...

Этот файл содержит 53 стр. в формате DOCX (692,8 КБ). Чтобы скачать "neft va gazni qayta ishlash texnologiyasi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: neft va gazni qayta ishlash tex… DOCX 53 стр. Бесплатная загрузка Telegram