tuproqning mehanik tarkibi va klassifikatsiyasi

PPTX 30 pages 214.0 KB Free download

30 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 214.0 KB

File type PPTX

Pages 30

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 30

слайд 1 sharof rashidov nomidagi samarqand davlat universiteti agrobiotexnologiyalar va oziq-ovqat xavfsizligi instituti samarqand мавзу:тупроқнинг механик таркиби ва классификацияси режа: тупроқ механик таркиби тупроқларнинг механик таркиби классификацияси. тупроқни механик таркибининг аҳамияти. тупроқнинг пайдо бўлиши - бу энг олдин нураш қобиғининг устки қисмида ётувчи она жинснинг мураккаб жараёнли (механик, кимёвий ва биологик нурашлар) маҳсули ҳисобланади. бундай жараёнлар натижасида ҳосил бўлган тупроқ қаттиқ қисмининг ҳар хил катта – кичикликдаги ва ҳар хил шаклдаги минералва тоғ жинслари бўлакчаларидан тортиб коллоидлар деб аталган энг майда заррачаларни ўз ичига олади. нураш туфайли ҳосил бўлган тоғ жинслари ҳамда минераллар, уларнинг айрим заррачалари механик элементлар дейилади. механик элементлар нураш кобиғидаги жинс ва минералларнинг ҳар хил катталикда ва шаклдаги ўзаро кимёвий боғлиқликка эга бўлган бўлак ва бўлакчалар, шунингдек аморф бирикмалардир. табиий шароитда механик элементлар ҳамма вақт ўзгаришда бўлади, яъни улар тупроқда мавжуд бўлган ҳар хил органик кислоталар, оҳак моддаси таъсирида ѐки механик мавжуд юза тортилиш энергиясига ҳамда вандер …

2 / 30

териялар таъсирига учрайди. бунда физик ва нисбатан кам миқдорда биологик нураш устунлик қилади. бу босқичда нуралган жинслар ҳар хил катта-кичикликдаги бўлакчалардан иборат бўлади. бошқача қилиб айтганда, механик нураш жараѐнида ҳар хил катталикдаги ҳарсангтош, чағиртош, шағал, йирик қумлар пайдо бўлади. тупроқнинг механик таркибига кўра классификацияси. тупроқнинг механик таркибини ўрганишдан асосий мақсад, фақатгина ҳар-хил катта-кичикликдаги механик элементларнинг миқдорини аниқлаш эмас, балки унинг механик таркибига кўра классификациясини ишлаб чиқиш ҳисобланади. ҳозирги вақтда тупроқ физикаси фанида бир қанча муаллифлар (аттерберг, земятченский, охотин, сибирцев, захаров, качинский ва бошқалар) нинг классификацияси мавжуд. бу муаллифлар ўз классификацияларида албатта механик элементларнинг хусусият ва хоссаларини инобатга олиб, ишлаб чиқариш ва илмий мақсадларда тупроқларни уларнинг механик таркибига кўра маълум гуруҳларга ажратганлар. қуйидаги дастлабки классификацияларнинг айримларига тўхталиб ўтамиз. н.м.сибирцев классификацияси. россияда агрономик мақсадлар учун н.м. сибирцев таклиф қилган тупроқнинг механик таркибига кўра 2 бўлакли классификацияси кенг тарқалган. муаллиф ўз классификацияси асосида е. шене усули ёрдамида олинган маълумотларни асос қилиб олади. бунда …

3 / 30

лар айрим хатоликлардан ҳоли бўлмайди. г.м.тумин ва с.а.захаровлар, н.м.сибирцев классификациясини табақалаштиришни мақсад қилиб, ўзларининг уч асосли классификациясини таклиф қилади, қуйидаги механик заррачаларнинг нисбатини оладилар: - физик лойқа ( 3 3-1 тош шағал тош қисми 1-0,5 0,5-0,25 0,25-0,05 қум: йирик ўрта майда «физик қум» 0,05-0,01 0,01-0,005 0,005-0,001 тўзон (чанг): йирик ўрта майда «физик лой» 0,001-0,0005 0,0005-0,0001 0,01 мм), % механик таркиби бўйича номлаш подзол- лашган чўл минтақаси даги қизил ва сариқ шўртоб лар ва кучли шўрҳок подзол лашган чўл минтақа сидаги қизил ва сариқ шўртоб лар ва кучли шўрҳок 0-5 0-5 0-5 100-95 100-95 100-95 сочилма қум 5-10 5-10 5-10 95-90 95-90 95-90 ёпишқоқ қум 10-20 10-20 10-15 90-80 90-80 90-85 қумлоқ 20-30 20-30 15-20 80-70 80-70 85-80 енгил қумоқ 30-40 30-45 20-30 70-60 70-55 80-70 ўрта қумоқ 40-50 45-60 30-40 60-50 55-40 70-60 оғир қумоқ 50-65 60-75 40-50 50-35 40-25 60-50 енгил лой 65-80 75-85 50-65 35-20 25-15 50-35 ўртача …

4 / 30

дойсимон (ў.б) йирик буғдойсимон (й.б) майда буғдойли-шағалсимон (м.б-ш.) ўртача буғдойли-шағалсимон (ў.б-ш.) йирик буғдойсимон (й.б) тупроқларнинг гранулометрик таркибига кўра классификациясининг қўшимча шкаласи механик таркиб тупроқ учун (унинг ҳосил бўлиш шароитига боғлиқ равишда) узоқ муддатда ўзгармас кўрсаткич ҳисобланади. у тупроқнинг бутун хусусият ва хоссаларига ўз таъсирини кўрсатади. биз булардан баъзиларига тўхталиб ўтамиз. даставвал, механик таркиб тупроқларни тавсифлайдиган асосий кўрсаткич, бу кўрсаткич асосида тузиладиган тупроқ хариталарида алоҳида тупроқ турчалари ажратилади. тупроқ механик таркиби (унинг ҳосил бўлиш шароитига боғлик равишда) узоқ муддатда ўзгармайдиган физик кўрсатгич ҳисобланади. унда тупроқ ҳосил бўлиш жараёнининг бутун даврига ҳамда тупроқларнинг барча хосса-хусусиятлари, тартиботлари ўз ифодасини топади. республика туманларида тарқалган ва суғориш билан банд бўлган тупроқлар механик таркиб жиҳатидан турли-туманлиги билан фарқланади. буни қуйидаги 15-жадвал маълумотларидан билиш мумкин. республика туман ва хўжаликларда суғориладиган тупроқлар механик таркиб жиҳатидан хилма-хил бўлганликлари сабабли, ўтказиладиган агротехник (ҳайдаш, суғориш, ишлов бериш, ўғитлаш ва ҳакозо), мелиоратив (шўр ювиш, коллектор-зовурлар тизимини ташкил қилиш, сизот сувлари чуқурлигини белгилаш …

5 / 30

ом хато ҳисобланади. туманлар номи механик таркиби соз оғир ўрта енгил қум-лоқли қумли жами самарқанд вилояти 1. оқдарё 0 5268 10511 5538 421 0 21738 2.булунғур 0 3195 14976 6385 0 0 24556 3.гўзалкент 0 689 12359 7421 0 0 20469 4.жомбой 0 5057 15825 3731 285 0 24898 5.иштихон 0 11495 11133 2326 0 0 24954 6.каттақўрғон 0 3929 21933 3296 52 0 29210 7.қўшрабод 0 0 2160 656 0 0 2816 8.нарпай 288 1381 16153 4510 318 0 22650 9.нуробод 0 0 1488 3616 47 0 5151 10.пойариқ 0 3774 12659 1223 0 0 17656 11.пастдарғом 0 1631 12992 9983 57 0 24663 12.пахтачи 0 900 11296 7239 0 0 19435 13.самарқанд 0 3495 9391 1222 94 0 14202 14.тойлоқ 130 3809 7266 2089 390 0 13684 15.ургут 0 3703 15089 4279 15 0 23086 16.челек 0 12313 2981 1677 0 0 16971 вилоят бўйича 418 60639 178212 …

Want to read more?

Download all 30 pages for free via Telegram.

Download full file

About "tuproqning mehanik tarkibi va klassifikatsiyasi"

слайд 1 sharof rashidov nomidagi samarqand davlat universiteti agrobiotexnologiyalar va oziq-ovqat xavfsizligi instituti samarqand мавзу:тупроқнинг механик таркиби ва классификацияси режа: тупроқ механик таркиби тупроқларнинг механик таркиби классификацияси. тупроқни механик таркибининг аҳамияти. тупроқнинг пайдо бўлиши - бу энг олдин нураш қобиғининг устки қисмида ётувчи она жинснинг мураккаб жараёнли (механик, кимёвий ва биологик нурашлар) маҳсули ҳисобланади. бундай жараёнлар натижасида ҳосил бўлган тупроқ қаттиқ қисмининг ҳар хил катта – кичикликдаги ва ҳар хил шаклдаги минералва тоғ жинслари бўлакчаларидан тортиб коллоидлар деб аталган энг майда заррачаларни ўз ичига олади. нураш туфайли ҳосил бўлган тоғ жинслари ҳамда минераллар, уларнинг айрим заррачалари механик элементлар дейилади...

This file contains 30 pages in PPTX format (214.0 KB). To download "tuproqning mehanik tarkibi va klassifikatsiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: tuproqning mehanik tarkibi va k… PPTX 30 pages Free download Telegram