o‘zbekistonning eng yangi tarixi

PDF 24 pages 439.6 KB Free download

24 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 439.6 KB

File type PDF

Pages 24

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 24

6 1-mavzu. «o‘zbekistonning eng yangi tarixi» o‘quv fanining predmeti, maqsadi va vazifalari. mustaqillikka erishish arafasida o‘zbekistondagi ijtimoiy- siyosiy jarayonlar. reja: 1. o‘zbekiston tarixini davrlashtirish masalalari «o‘zbekistonning eng yangi tarixi» fanining fan sifatida tutgan o‘rni, predmeti, maqsadi va vazifalari, fanining metodologik, ilmiy-nazariy asoslari, usullari va tamoyillari. 2.intellektual salohiyatli, ma’naviy barkamol avlodni tarbiyalash, komil insonni voyaga etkazishda o‘zbekistonning eng yangi tarixini tutgan o‘rni. 3. mustaqillik arafasida o‘zbekistonning ijtimoiy-siyosiy, iqtisodiy va manaviy hayoti: muammolar va echimlar.o‘zbekistonning mustaqillik sari yo‘l tutishi. 1. o‘zbekiston tarixini davrlashtirish masalalari, «o‘zbekistonning eng yangi tarixi» fanining fan sifatida tutgan o‘rni, predmeti, maqsadi va vazifalari, fanining metodologik, ilmiy-nazariy asoslari, usullari va tamoyillari. 1.o‘zbekiston tarixini davrlashtirish masalasi. o‘zbekiston tarixi ko‘hna bo‘lib, olamshumul voqeliklarga juda boy. mamlakatimiz jahon sivilizatsiyasining beshiklaridan biri hisoblanib, o‘zbekiston tarixi qadim va yaqin ajdodlarimizning hayotiy kechmishlari qanday bo‘lganligi, jahon tarixi taraqqiyotiga qo‘shgan hissalarini holisona va haqqoniy o‘rganadi. umuman, o‘zbekiston tarixi fani ajdolarimiz hayotida sodir bo‘lgan tarixiy voqealarni tahlil …

2 / 24

izni ilmiy asosda davrlashtirish sohasida ma’lum yutuqlarni qo‘lga kiritdilar va tarixni sinflar kurashidan iborat, deb tushunish, uni 5 ta formatsiyaga bo‘lishdan batamom voz kechdilar. o‘zbekiston tarixiga oid dastur, darslik, va o‘quv qo‘llanmalari sovet tuzumi davrining soxta, to‘qima materiallaridan butunlay holi qilindi. avvalo tarix faninni o‘rganishda sivilizatsion yondashuv tamoyilidan kelib chiqqan masala echimini topishga harakat qilindi. xususan, davrlashtirish masalasida tarix fanida amal qiladigan tamoyillarga asoslangan holda ijtimoiy- siyosiy, iqtisodiy munosabatlar va jamiyat taraqqiyoti qonuniyatlarini hisobga olish kerak bo‘ladi. o‘rta osiyo, jumladan o‘zbekiston tarixini zamon talablariga asoslanib davrlashtirish masalasida olimlar orasida hamon bahslar davom etmoqda. bu 7 masala yuzasidan, xususan, eng qadimgi davrlardan bugungi kunga qadar bo‘lgan tariximizni davrlashtirishda e’tibor berilishi lozim bo‘lgan tarixiy-madaniy jarayonlar, masalaga sivilazitson yondoshuv, davrlashtirishning metodologik asoslari kabilarga a.asqarov, e.rtveladze, a.sagdullayev va boshqa olimlar e’tibor qaratgan bo‘lishlariga qaramay, davrlashtirish masalalari to‘la echimini topmagan. so‘nggi yillarda amalga oshirilgan tadqiqotlardan kelib chiqib, o‘zbekiston tarixini davrlashtirish masalalariga ham qisqacha to‘xtalib o‘tishni …

3 / 24

li formatsion davrlashtirish inkor etildi. qadimgi tarixni davlashtirish masalasida tarixiy-madaniy taraqqiyotining ijtimoiy- iqtisodiy omillariga asosiy e’tiborni qaratish g‘oyalari paydo bo‘ldi. xususan, a.sagdullayevning fikricha, o‘rta osiyo tarixining eng qadimgi davri bir necha yuz ming yillarni o‘z ichiga oladi. evropa va osiyo hududlarida tarixiy va madaniy jarayonlar rivojlanishining notekisligi, ayniqsa, turli davrlarda moddiy madaniyatdagi o‘zgarishlarning bir-biriga mos kelmasligi tufayli, ayrim hududlarga tegishli tarixiy sana va davrlashtirish bir-biridan farqlanadi. a.asqarovning fikricha esa, o‘zbekiston tarixi jahon tarixining tarkibiy qismidir. bu zaminda yuz bergan tarixiy jarayonlarni jahon tarixidan ajratib o‘rganish mumkin emas. ular o‘rtasidagi o‘zaro bog‘liqlik jamiyat taraqqiyoti qonuniyatlarining mahsulidir. har bir xalq yer kurrasining qaysi mintaqasida yashamasin, taraqqiyotning barcha bosqichlarini u yoki bu darajada bosib o‘tishi shart. ammo, jamiyat rivojlanishi hamma erda birday kechmagan. jamiyatning notekis rivojlanish qonuniyati esa, qadimgi zamonlarda ko‘proq mintaqaning tabiiy-geografik va ekologik imkoniyatlariga bog‘liq bo‘lgan. jamiyat hayotida yuz beradigan tub ijtimoiy-iqtisodiy o‘zgarishlar, o‘rta osiyo tarixining rivojlanish darajasi va ana shu …

4 / 24

rta osiyoda ibtidoiy to‘da davri – bu davr moddiy madaniyat taraqqiyotiga qarab xronologik jihatdan 1 mln. – 40 ming yil avval ya’ni, ilk va o‘rta paleolit davrlarini o‘z ichiga oladi; b) urug‘chilik 8 jamoasi davri –so‘nggi paleolitdan boshlab urug‘chilik, jamoalarining shakllanishi va mezolit, neolit, eneolit davrlarida ularning taraqqiy etishi (12-4 m.y.). bu davr ijtimoiy boshqaruvning vujudga kelishi va rivojlanishi bilan izohlanadi. 2. ilk davlatchilikka o‘tish va davlatchilikning rivojlanishi davri. ijtimoiy- iqtisodiy va madaniy taraqqiyot nuqtai nazaridan bu davr quyidagi bosqichlarga bo‘linadi: a) o‘rta osiyoda ilk shahar madaniyatining paydo bo‘lishi hamda dastlabki davlatchilik tizimiga o‘tish davri (mil. avv. iii ii ming yillikning birinchi yarmi); b) ilk davlatlarning paydo bo‘lishi hamda ma’muriy-hududiy boshqaruvining rivojlanish bosqichlari (mil. avv. ii ming yillikning ikkinchi yarmi- antik davri). bu davr dastavval bronza, keyinroq esa temirning xo‘jalik sohalariga jadallik bilan kirib kelishi natijasida mehnatning dastlabki ijtimoiy taqsimoti, ishlab chiqaruvchi kuchlarning taraqqiyoti, siyosiy birlashmalar, qadimgi baqtriya va xorazm …

5 / 24

yib, o‘rta osiyoda islom dini keng yoyiladi, ilm-fan va madaniyat yuqori darajada rivojlanib bu sohada uyg‘onish davri yuz berdi, etnik jihatdan xalqlarning shakllanishi nihoyasiga etdi, er egaligi va mulkchilikning turli ko‘rinishlari vujudga keldi. uchinchi bosqichda (xvii asrdan boshlab) hokimiyat uchun o‘zaro kurashlar avj olib o‘rta osiyo hududlari xonliklarga bo‘linib ketdi. 4. o‘zbekistonda rossiya imperiyasi mustamlakachiligi va sovetlar hukmronligi davri. xronoligik jihatdan x1x asrning o‘rtalaridan 1991 yilgacha bo‘lgan davrni o‘z ichiga olgan bu davr chor rossiyasi va sovet mustamlakachiligi davrilariga bo‘linadi. birinchi bosqichda chorizm bosqinchiligi tufayli o‘rta osiyo rossiyaning xom-ashyo bazasiga aylanib, bu hududlarga rus kapitali jadallik bilan kirib keldi, mahalliy ishlab chiqarish va hunarmandchilikka putur etdi, milliy- madaniy qadriyatlarga e’tibor berilmadi, natijada milliy ozodlik haraklari avj olib jadid namoyondalari rahnamoligida milliy ma’rifparvarlik g‘oyalari yoyildi. ikkinchi bosqichda, dastavval milliy mustaqilliq uchun qurolli va g‘oyaviy kurashlar avj olgan bo‘lsa-da, ular beayov bostirilib, jamiyat taraqqiyoti kommunistik mafkuraga bo‘ysundirildi, mulkchilikda davlat monopoliyasi ustunlik qildi, …

Want to read more?

Download all 24 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o‘zbekistonning eng yangi tarixi"

6 1-mavzu. «o‘zbekistonning eng yangi tarixi» o‘quv fanining predmeti, maqsadi va vazifalari. mustaqillikka erishish arafasida o‘zbekistondagi ijtimoiy- siyosiy jarayonlar. reja: 1. o‘zbekiston tarixini davrlashtirish masalalari «o‘zbekistonning eng yangi tarixi» fanining fan sifatida tutgan o‘rni, predmeti, maqsadi va vazifalari, fanining metodologik, ilmiy-nazariy asoslari, usullari va tamoyillari. 2.intellektual salohiyatli, ma’naviy barkamol avlodni tarbiyalash, komil insonni voyaga etkazishda o‘zbekistonning eng yangi tarixini tutgan o‘rni. 3. mustaqillik arafasida o‘zbekistonning ijtimoiy-siyosiy, iqtisodiy va manaviy hayoti: muammolar va echimlar.o‘zbekistonning mustaqillik sari yo‘l tutishi. 1. o‘zbekiston tarixini davrlashtirish masalalari, «o‘zbekistonning eng yangi tarixi» fanin...

This file contains 24 pages in PDF format (439.6 KB). To download "o‘zbekistonning eng yangi tarixi", click the Telegram button on the left.

Tags: o‘zbekistonning eng yangi tarixi PDF 24 pages Free download Telegram