xitoy

PPTX 22 sahifa 1,5 MB Bepul yuklash

22 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 1,5 MB

Fayl turi PPTX

Sahifalar 22

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 22

xiii-xv asrlarda xitoy xiii-xv asrlarda xitoy xiii-xv asrlarda xitoy reja: rivojlangan o`rta asrlarda xitoy davlat tuzumi. mug`ullar bosqini min davlatining tashkil topishi rivojlangan o`rta asrlarda xitoy xii asr oxirida xitoy 3 qismga bо‘lingan edi: 1) shimoliy xitoyni egallagan nyuchji imperiyasi. 2) janubiy xitoyni egallagan sun imperiyasi.(960-1279) 3) tongg‘ut podsholigi-bu podshohlik (987-1227 yillarda boshqargan) bо‘lib, shimoli-sharqiy xitoyni egallagan edi, bu podshohlikka x asr oxirida kо‘chmanchi tongg‘ut qabilasining boshlig‘i likitzin asos solgan edi. shimoliy xitoyni egallagan nyuchji imperiyasi temuchin taychiutlar qabilasidan chiqqan bordjigin avlodining boshlig‘i bо‘lgan yesugey-baturning о‘g‘li edi. taychiutlar (taychiut qabilalari- onon va selenga daryolari etaklarida yashaganlar). 1206 yilda onon daryosi bо‘yida bо‘lgan qurultoyda mо‘g‘ul zodagonlari temuchinni chingizxon ya’ni “ulug‘ xon” deb e’lon qiladilar. chingizxon 1155-1227 yillarda yashagan. chingizxon nyuchji imperiyasi hududiga 3 marta 1206, 1207 va 1209 yillarda yurish qilgan edi. temuchin о‘zining ittifoqchisi bо‘lgan jamuxani 1204-yilda mag‘lubiyatga uchratib qatl ettiradi va hokimiyatni egallaydi. x asrda shimoliy xitoyda yashovchi kidan …

2 / 22

ldirgan edi. chingizxon 1211-yil mart oyida kerulen daryosi bо‘ylaridan faqat otliqlardan iborat qо‘shin bilan xitoy tomon yо‘l oladi. yurishga uning 4 о‘g‘li-jо‘ji, chig‘atoy, о‘qtoy va tulular ham borishgan. kerulendan to xitoy devorlarigacha masofa 750 chaqirimga (1 chaqirim 1,5 km) bо‘lib, bu masofani 40-kunda bosib о‘tish mumkin edi. 1211-yil sentabrda chingizxon vu sha pxi qal’asini bosib oldi, noyabrda esa szyuy yunga kirib bordi va bu yerlarni istilo qilinishi xunn imperatorini uning shimoliy yerlaridan butunlay uzib qо‘ydi. bu paytda xunnlar poytaxtida g‘alayon boshlandi. xunnlar lashkarboshisi gushaxu imperatorini о‘ldirib, unga ukasi utubuni о‘tqazadi. mо‘g‘ullar xitoyni 90 ta shahrini talon-taroj qildilar. utubu mо‘g‘ullar bilan 1211yil dekabrda tinchlik shartnomasi imzolaydi, mо‘g‘ullar ketgandan sо‘ng poytaxtni janubga byan gin (hoz. kayfin)ga kо‘chiradi. utubu kidan qabilalariga ot va qurollarini topshirishni buyuradi, shunda kudanlar chingizxonga itoatkorlik bildirib, yordam sо‘raydilar. chingizxon harbiy harakatlarni qaytadan boshlaydi. chingizxon 1227 yil mayida xunnlar yurtiga g‘arbdan kirib boradi. bu paytda tongg‘utlar hukmdori li xyan …

3 / 22

xitoyni bosib olish uchun 70 yil vaqt sarflaganlar. janubiy xitoy janubiy xitoyda qisqarib qolgan sun imperiyasi 1279-yilgacha, ya’ni chingizxonning nevarasi xubilay (tuluning о‘g‘li) bosib olgunga qadar yashab keldi. xubilay yangi mо‘g‘ul dinastiyasiga asos soldi, bu dinastiya xitoycha yuan deb ataldi va (1279-1368 yillarda xitoyni boshqardi). yuan sulolasi hukmdorlari: xubilay (1271-1294); temur (1294-1307); xaysan (1307-1311); ayurbarida (1311-1320); shidebala (1320-1323); yesun temur (1323-1328); rajapika (1328); tug‘ temur (1328-1329); xoshila (1329); tug‘ temur (1329-1332); irinjinbal (1332); tо‘g‘on temur (1333-1368) lar boshqarishgan. tuluning о‘g‘li xubilay (1259-1294) zamonida xitoyning shimolida tashkil topgan mо‘g‘ullar monarxiyasi markaziy xitoyga, sо‘ngra esa janubiy xitoyga ham yoyildi. 1278-yilda ilgarigi sun dinastiyasining poytaxti xanchjou shahri olindi. 1279 yilda janubiy xitoy tamomila istilo qilindi. yangi dinastiya 1264 yilda yuan dinastiyasi degan nom oldi.1294-yilda xubilay vafotidan keyin uning nabirasi temur chengzung nomi bilan taxtga о‘tirib (1294-1307) yillar boshqarib, bobosining siyosatini olib bordi. min dinastiyasi 1356-yilda “qizil peshanabog‘lilar” mо‘g‘ul dinastiyasining poytaxti bо‘lgan yanszin (pekin) …

4 / 22

hen (1464-1487); chju yutan (1487-1505); chju xouchjao (1505-1521); chju xousun (1521-1567); chju szayxou (1567-1572); chju itszyun (1572-1620); chju chanlo (1620); chju yuszyao (1620-1627); chju yuszyan (1627-1644) lar boshqarishgan min sulolasi davrida qurilgan me’morchilik inshooti bu dinastiya dastlab nankin shahrini poytaxt etib tanladi, lekin kо‘p о‘tmay yana poytaxt yanszin shahriga kо‘chib, bu shahar endi pekin degan yangi rasmiy nom oldi. minlar sulolasi davlatga imperator boshchilik qilardi. davlatda butun oliy qonun chiqarish va sud hokimiyati imperator qо‘lida tо‘plangan edi. taxt imperatorning katta о‘g‘liga meros bо‘lib о‘tardi. imperatorning boshqa о‘g‘illariga knyazliklar - udellar berilgan. udellar ularning xususiy yer egaliklari bо‘lib qoladi. imperator saroyi kо‘p sonli xizmatchilar, imperatorning xotinlari, qullardan iborat bо‘lib, davlat boshqaruvida muhim rol о‘ynaydi. ayni paytda pastdan yuqoriga bо‘ysunish (ierarxiya) asosida tashkil etilgan maxsus chinovniklar apparati rivojlanadi va takomillashadi. bu apparatning tepasida, xuddi tan sulolasi davridagidek, oltita mahkama (ministrlik) ning boshliqlari, shuningdek, senzorat (oliy nazorat-tekshiruv organi), beshta komissarlar hamda oliy harbiy-qо‘mondonlik …

5 / 22

qarolik amaldorlari va boshqaruv apparati xizmatchilarining mansabga tayinlanishi, boshqa lavozimlarga о‘tkazilishi va almashtirilishiga javob bergan. о‘rta asrlar xitoyida amaldorlik mansabi shunchalik buyuk ediki, aynan ushbu mahkama va uning boshlig‘i boshqalari orasida eng asosiysi hisoblanardi. daromadlar mahkamasi aholini va qishloq xо‘jaligi yerlarini hisobga olish ishlarini yuritgan. u soliqlar miqdorini belgilagan, soliqlarning yig‘ilishiga javob bergan. ushbu mahkamaning har bir bо‘limi 13 ta provinsiyalardan bittasi doirasida faoliyat kо‘rsatgan. marosimlar (rasm-rusumlar) mahkamasi imperator hokimiyatining shon-shuhratini kо‘tarishga qaratilgan marosimlar va tadbirlarni о‘tkazish, shuningdek, diniy qurbonliklar keltirish bilan shug‘ullangan. u marosimlar о‘tkazish, qurbonliklar keltirish, qabul uyushtirish va diniy marosimlarni birxillashtirish maqsadlarida buyruq-farmoyishlar berish bо‘limlaridan iborat bо‘lgan. harbiy mahkama barcha harbiy amaldorlarni tayinlash, boshqa lavozimga о‘tkazish va ishdan bо‘shatish, armiyani ta’minlash va pochta xizmati ishlarini yuritgan. sud mahkamasi, yoki jazo mahkamasi butun imperiya bо‘yicha sud ishlari yuritilishini nazorat qilgan. u xuddi daromadlar mahkamasi singari 13 ta provinsiyaning har birida о‘z bо‘limlariga ega edi. bu mahkamaning faoliyati taftish-tergov …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 22 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"xitoy" haqida

xiii-xv asrlarda xitoy xiii-xv asrlarda xitoy xiii-xv asrlarda xitoy reja: rivojlangan o`rta asrlarda xitoy davlat tuzumi. mug`ullar bosqini min davlatining tashkil topishi rivojlangan o`rta asrlarda xitoy xii asr oxirida xitoy 3 qismga bо‘lingan edi: 1) shimoliy xitoyni egallagan nyuchji imperiyasi. 2) janubiy xitoyni egallagan sun imperiyasi.(960-1279) 3) tongg‘ut podsholigi-bu podshohlik (987-1227 yillarda boshqargan) bо‘lib, shimoli-sharqiy xitoyni egallagan edi, bu podshohlikka x asr oxirida kо‘chmanchi tongg‘ut qabilasining boshlig‘i likitzin asos solgan edi. shimoliy xitoyni egallagan nyuchji imperiyasi temuchin taychiutlar qabilasidan chiqqan bordjigin avlodining boshlig‘i bо‘lgan yesugey-baturning о‘g‘li edi. taychiutlar (taychiut qabilalari- onon va selenga daryolari etaklarida y...

Bu fayl PPTX formatida 22 sahifadan iborat (1,5 MB). "xitoy"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: xitoy PPTX 22 sahifa Bepul yuklash Telegram