xi-xvii asr birinchi yarmida hindiston va xitoy

DOCX 18 pages 65.6 KB Free download

18 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 65.6 KB

File type DOCX

Pages 18

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 18

9-mavzu. xi-xvii asr birinchi yarmida hindiston va xitoy reja: 1. dehli sultonligi. 2. hindistonda boburiylar hukmronligi. 3. sun sulolasi hukmronligi davrida xitoy. 4. yuan imperiyasi. 5. min imperiyasi. tayanch so’z va iboralar: dehli sultonligi, g’uriylar, g’ulomlar sulolasi, oybek, eltutmish, jaloliddin manguberdi, roziya, jogir, xolisa, jizya, vazir, devonlar, mirsamana, sun sulolasi, van anshi, szin davlati, xitanlar, chjurchjenlar, yuan sulolasi, xubilay, min saltanati. asosiy adabiyotlar 1. salimov t. o'rta asrlar tarixi. –toshkent, 2006. 2. o’rta asrlar tarixi. v.p.semenov. –t., “o’qituvchi”. 1973. 3. kurbangaliyeva r.r. o'rta asrlar tarixi. o'quv metodik qo'llanma. t., uchpedgiz. 1991. 4. istoriya srednix vekov. pod red. s.p.karpova. chast ii m. mgu. 2001 5. istoriya srednix vekov pod red. z.v.udaltsovoy i s.p.karpova. 1-2 ch. m., visshaya shkola. 1991. 6. istoriya stran azii i afriki v srednie veka. m., 1988. 1. dehli sultonligi. xii asr oxirlarida hindiston tarqoq mulkliklardan iborat edi. bu esa unga shimoldan kelgan istilochilarga qarshi kurash qobiliyatini susaytirdi. …

2 / 18

yirik peshovar shahri zabt etildi. 1186 yilda keyinchalik poytaxtga aylangan yirik lahor shahri bosib olindi. 1191 yilgacha u hind daryosining yuqori oqimidagi yerlar boʻylab bir qancha yurishlar uyushtirib, ibodatxonalar va hukmdorlarning xazinalarini talon-taroj qildi. 1191 yilda qo'shinni kuchaytirgandan so'ng muhammad g’uriy taneshvarga yo'l oldi. bosqinchilar qo'shinini dehli rojasi ko'p sonli va jangovar fillarga ega bo'lgan qo'shin bilan kutib oldi. sulton g‘uriy qo‘shini mag‘lub bo‘ldi, o‘zi ham yarador bo‘ldi. ammo tuzalib ketgach, u yana taneshvarga yurishga tayyorlana boshladi. 1192-yilda yangi yurishda sulton g’uriy qoʻshini shimoliy hindiston knyazliklarining birlashgan armiyasining qarshiligiga duch keldi. bu safar sulton g‘uriy g‘alaba qozondi. hindistonning ichki qismiga yo'l ochiq edi. dehli shahrini qamalga olib, g’uriy uni talon-taroj qildi va o'zining tutquni raja prithvini qatl qildi, shundan so'ng u g'alaba bilan g'aznaga qaytib ketdi. gʻuriy oʻzining yaqin lashkarboshisi qutbiddin oybekni qoʻshin boshlig’i etib tayinladi. u hind yerlarini zabt etishga kirishdi. 1194-yilda banoras shahri, 1198-1199-yillarda badaun va kanauj shaharlari …

3 / 18

bir tomondan, hindistonda musulmon yer egaligi tizimi qaror topib, shu tufayli butun yerlar davlat boshlig‘i - sultonning mulki hisoblanardi. kelgindi musulmon feodallari sultonning harbiy xizmatchisi bo‘lib, undan iqta - vaqtincha va umrbod foydalanish uchun yer olardilar. ular aholidan (dehqonlardan) renta undirib olish huquqiga ega edilar. ikkinchi tomon-dan, mamlakatda mahalliy feodallar - knyazlar (rojalar) saqlanib qolgandi. ular o‘z viloyatlarini amalda mustaqil ravishda boshqarib, sultonga muayyan miqdorda boj to‘lardilar. o‘rta va mayda hind feodallari - rojaputlar va boshqalar - qisman meros bo‘lib qolgan feodal mulkchiligi huquqi asosida, qisman harbiy xizmatni o‘tab turgan paytida vaqtincha beriladigan in'om tariqasidagi yerga egalik qilardilar. vaqt o‘tishi bilan kelgindi iqtadorlar ham yerning merosxo‘r egalariga aylanib bordilar, ammo bu jarayon xiv asrning oxirigacha ham tugallanmadi. yerlarning katta qismi har ikkala din - mahalliy hind dini (eski ibodatxona yer egaligi) hamda yangi, musulmon dinidagi (vaqf yerlari) ruhoniylarning qo‘lida edi. bu davrda hindiston feodal tuzumining yana bir xususiyati - jamoachi …

4 / 18

hunarmandlar va savdogarlar yashab, ular sulton saroyi hamda poytaxtdagi boshqa feodallarning iqtisodiy ehtiyojlarini qondirdilar. shamsuddin eltutmish (1211—1236) — hindiston shimolidagi sobiq g’uridlarning yerlarini boshqargan g’ulomlar sulolasining uchinchi hukmdori. u dehlidan turib boshqargan birinchi musulmon podshosi edi va shuning uchun dehli sultonligining samarali asoschisi hisoblanadi. bolaligida qullikka sotilgan eltutmish yosh umrini buxoro va g‘aznada bir qancha xo‘jayinlar qo‘lida o‘tkazdi. 1190-yillarning oxirida uni g’uriylar sarkardasi qutbiddin oybek uni dehlida sotib oldi. eltutmish oybek xizmatida mashhurlikka erishdi va badaundan iqto oldi. uning 1205-1206 yillarda xoxor qoʻzgʻolonchilariga qarshi olib borgan harbiy amaliyotlari gʻuriylar hukmdori muizziddinning eʼtiborini tortdi va u xoʻjayini oybek ozod etilishidan oldin uni ozod qildi. 1206-yilda muizziddin vafotidan soʻng oybek bosh qarorgohi lahorda boʻlgan hindistondagi g’uriylar davlatining mustaqil hukmdori boʻldi. oybek vafotidan soʻng uning vorisi oramshoh taxtga o’tiradi. u “qoʻzgʻolon koʻtarmaslik uchun” tezroq kimnidir boʻsh taxtga oʻtqazishga intilgan lahordagi turkiy boyonlarning qoʻlidagi qo’g’irchoq boʻlgan. oromshohni saylashda qatnashmagan dehli turkiy boyonlari badaun hokimi …

5 / 18

sobiq quli nosiriddin kabach bilan kurashadi. 1221-yilda moʻgʻullar istilosi xorazm hukmdori jaloliddin manguberdini hind vodiysiga koʻchib oʻtishga majbur qildi. bu yerda jaloliddin, kabach va moʻgʻullar oʻrtasida toʻqnashuvlar bo’lib o’tgan. eltutmish moʻgʻullar va jaloliddin chiqib ketguniga qadar mintaqadan ancha uzoqda boʻlib, hindistonda oʻz hududlari uchun xavf tugʻilgandagina kichik toʻqnashuvlarga qatnashgan. 1224-yilda jaloliddin hindistondan chiqib ketganidan soʻng eltutmish oʻz eʼtiborini sharqiy hindistonga qaratdi. chunki u yerda oybekning sobiq noiblari qarorgohi laxnautida boʻlgan mustaqil davlat tuzgandilar. eltutmish 1225-yilda mahalliy hukmdor gʻiyosuddin ivojshohdan oʻlpon undirdi va gʻiyosuddinning muvaffaqiyatsiz qoʻzgʻolonidan soʻng 1227-yilda uning yerini o’ziga qoʻshib oldi. bu davrda u oybekning oʻlimidan keyin mustaqillik eʼlon qilgan hind yetakchilari ranthambor (1226) va mandor (1227) ustidan ham oʻz hukmronligini o’rnatdi. 1228-yilda eltutmish hind vodiysi hududiga bostirib kirib, kabachani magʻlub etib, panjob va sindning katta qismini oʻz davlatiga qoʻshib oldi. keyinchalik abbosiy xalifa al-mustansir hindistondagi eltutmish qudratini tan oldi. keyingi bir necha yil ichida eltutmish bengaliyadagi qoʻzgʻolonni bostirdi, …

Want to read more?

Download all 18 pages for free via Telegram.

Download full file

About "xi-xvii asr birinchi yarmida hindiston va xitoy"

9-mavzu. xi-xvii asr birinchi yarmida hindiston va xitoy reja: 1. dehli sultonligi. 2. hindistonda boburiylar hukmronligi. 3. sun sulolasi hukmronligi davrida xitoy. 4. yuan imperiyasi. 5. min imperiyasi. tayanch so’z va iboralar: dehli sultonligi, g’uriylar, g’ulomlar sulolasi, oybek, eltutmish, jaloliddin manguberdi, roziya, jogir, xolisa, jizya, vazir, devonlar, mirsamana, sun sulolasi, van anshi, szin davlati, xitanlar, chjurchjenlar, yuan sulolasi, xubilay, min saltanati. asosiy adabiyotlar 1. salimov t. o'rta asrlar tarixi. –toshkent, 2006. 2. o’rta asrlar tarixi. v.p.semenov. –t., “o’qituvchi”. 1973. 3. kurbangaliyeva r.r. o'rta asrlar tarixi. o'quv metodik qo'llanma. t., uchpedgiz. 1991. 4. istoriya srednix vekov. pod red. s.p.karpova. chast ii m. mgu. 2001 5. istoriya srednix veko...

This file contains 18 pages in DOCX format (65.6 KB). To download "xi-xvii asr birinchi yarmida hindiston va xitoy", click the Telegram button on the left.

Tags: xi-xvii asr birinchi yarmida hi… DOCX 18 pages Free download Telegram