боғдод астрономия мактаби ва унинг фаолияти

DOC 43,0 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1403792935_47388.doc боғдод астрономия мактаби ва унинг фаолияти режа: 1. араб халифалигининг багдодга қўшилиши. 2. ҳинд ва грек астрономияси манбаъларининг таржималари. 3. «донишмандлар уйи» («байтул ҳикма») нинг очилиши. 4. унда ишлашга жалб этилган олимлар. 5. мавжуд расадхоналар. 6. ўрта осиёлик олимларнинг багдод академиясидаги фаолияти. уммоидлар сулоласи томонидан араб халифати бошқарилган даврда (661-750 й.й.) унинг маркази мадинадан дамашққа кўчирилди. аббосидлар сулоласи тахтга ўтиргач, 762 йили халифатнинг маркази мазкур сулоланинг иккинчи халифи ал-мансур томонидан пойтахт дамашқдан боғдодга кўчирилди. боғдод пойтахт сифатида асос солингин кундан бошлаб олимлар унинг ривожланишида актив роль ўйнадилар: шаҳар худудидаги геодезик ўлчашлар ва қурилишларни планлаштириш ишларини ал-мансур саройининг таниқли олимларидан форсий наубахт, яҳудий манассий (кейинчалик арабча машаллоҳ номи билан танилган), астроном умар ибн ал-фаррухан ат-таборий (табаристонлик) актив фаолият кўрсатдилар. айни даврда халифат саройига ҳиндистонлик канака исмли олим ташриф буюриб, халифга ҳинд астрономлари берган рисолаларни – сиддхантларни совға қилди. бу рисолалар ичида энг нодири машҳур ҳинд астрономи брахмагуптанинг (vi аср) "брахмаспухута-сиддхант" …

линди. халиф саройида ишлаган жабир ал-хайян (725-815) медицинадан талай асарлар ёзди ва эвклиднинг "бошланиш" ҳамда птолемейнинг "ал-мажистий"сига шарҳлар битди. хорун ар-рашид замонида бағдодда ташкил топган "донишмандлар уйи"га абу ҳасан ва салмон олимлар раҳбарлик қилди. "донишмандлар уйи" нинг шаклланишида ар-рашиднинг вазири яхья ибн хомид ибн бирман (736-805й.) катта роль ўйнади. хорун ар-рашиднинг ўғли ал-маъмун халифлигида (813-833й.) бағдодда янада йирик илмий мактаб шаклланди. халифлик лавозимига ўтиргунга қадар хуросонга ҳоким бўлган ва марвда яшаган маъмун ўз атрофига таниқли олимларни тўплади. унинг вазири абул аббос ал-фадл ибн сахл ас-сарахсий (818 йилда ўлган) ва кейинроқ унинг укаси ал-фадл ал-ҳасан ас-сарахсий унинг саройида ишлади. шунингдек, сарахсий хизматида зороастр астроном ферузаннинг ўғли бизист ишларди. ас-сарахсий вафотидан сўнг халиф маъмун бизистни ўз саройига ишга олиб исломга киритди ва унга яҳьё ибн аби мансур деб ном берди. яҳьё ибн аби мансур бағдоддаги шамассия расадхонасида ишлай бошлади. бу даврда астрономик расадхонанинг бошлиғи абу тойиб санад ибн али исмли таниқли олим …

илган "шаҳриёр зижи" га асосланган. маъмуннинг фармонига кўра ал-аббос ал-жавҳарий (жанубий қозоғистоннинг жавҳартепа, олдинги фороб деган тоғ яқинида) ал-марварудий ва унинг ўқувчиси али ибн исай ал-харроний ал-астурлаби билан биргаликда синжар чўлида ер меридианининг узунлигини ўлчашди. бу даврда бағдодда хутраллик (тожикистоннинг марказий районидан) абд-ал-хамид ибн восиқ ("турк ўғли" номи билан машҳур олим) ҳам ишларди. унинг ҳам хоразмийники каби "ал-жабр ва ал-муқобала китоби" асари мавжуд. ix асрнинг иккинчи ярмида астрономия ва аниқ фанлар соҳасида уч ака-ука олимларнинг хизматлари эътиборга сазовор. улар муҳаммад (873 йилда вафот қилган), аҳмад ва ал-ҳасанлар бўлиб, маъмун саройи ходими мусо ибн шокирнинг ўғиллари бўлган ("бани муса ибн шокир"). уларнинг тарбияси, билими билан яҳьё ибн абу мансур шуғулланган. ака-укаларнинг қолдирган илмий мерослари ичида "текис ва сферик фигураларнинг ўлчаш ҳақида китоб", "механика китоби" машҳур асарлардан саналади. шунингдек, улар апполонийни "конус кесимлари" асарини ишлаб чиқдилар. бу даврда бошқа бир йирик олим ал-киндий бўлиб (874 йилда вафот этган) "арабларнинг файласуфи" номи билан …

боғдод астрономия мактаби ва унинг фаолияти - Page 4

боғдод астрономия мактаби ва унинг фаолияти - Page 5

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"боғдод астрономия мактаби ва унинг фаолияти" haqida

1403792935_47388.doc боғдод астрономия мактаби ва унинг фаолияти режа: 1. араб халифалигининг багдодга қўшилиши. 2. ҳинд ва грек астрономияси манбаъларининг таржималари. 3. «донишмандлар уйи» («байтул ҳикма») нинг очилиши. 4. унда ишлашга жалб этилган олимлар. 5. мавжуд расадхоналар. 6. ўрта осиёлик олимларнинг багдод академиясидаги фаолияти. уммоидлар сулоласи томонидан араб халифати бошқарилган даврда (661-750 й.й.) унинг маркази мадинадан дамашққа кўчирилди. аббосидлар сулоласи тахтга ўтиргач, 762 йили халифатнинг маркази мазкур сулоланинг иккинчи халифи ал-мансур томонидан пойтахт дамашқдан боғдодга кўчирилди. боғдод пойтахт сифатида асос солингин кундан бошлаб олимлар унинг ривожланишида актив роль ўйнадилар: шаҳар худудидаги геодезик ўлчашлар ва қурилишларни планлаштириш ишларини ал-...

DOC format, 43,0 KB. "боғдод астрономия мактаби ва унинг фаолияти"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: боғдод астрономия мактаби ва ун… DOC Bepul yuklash Telegram