Back

organizmlarning ko’payishi gametagenez biologiya dan

DOC 8 pages 239.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 8
organizmlarning ko’payishi organizmlarning ko’payishi asosan 2 xil a) jinssiz.(mitozga asoslangan xolda) b) jinsiy. jinssiz ko’payish jinssiz ko‘payish eng sodda, evolutsiya jarayonidagi ilk bor ko‘payish usulidir. bu usul bilan ko‘payishda bitta organizm ishtirok etadi. shu organizm o'z avlodlariga barcha xususiyatlarini deyarli o'tkazadi. jinssiz ko'payishning: bir hujayralilarda: ko’p hujayralilarda: 1) teng bo'linish, 1.fragmentlar orqali 2)shizogoniya, 2.kurtaklanib 3)kurtaklanish, 3.spora 4)sporogoniya. 4.poliembrioniya usuli 5.vegetativ bir hujayralilarda: 1) bo‘linish usuli bir hujayrali jonzotlarga xosdir. prokariot bo'linish usulidagi ko'payish organizmning mitoz yo‘li bilan ko'payishidir. bo'linish natijasida hosil bo'lgan ikki avlod (hujayra) o'rtasida genetik axborot va ichki tuzilmalar tengma-teng taqsimlanadi.(tufelka) hosila organizm o'sadi va qayta bo'linishga tayyorlanib,so'ng yangi organizmni yaratadi.(sodda xayvonlar) 2) shizogoniya ayrim bir hujayralilarda, masalan, bezgak plazmodiysining jinssiz ko'payishi ko'p marta bo'linish – shizogoniya usuli bilan kechadi. hujayra (organizm) shizogoniya bilan ko'payganda,dastavval uning yadrosi birin ketin ko'p marta bo'linadi, hujayra sitoplazmasi esa bo'linmaydi — sitokinez ro'y bermaydi. so'ngra, ona hujayra ichidan har bir hosila yadro …
2 / 8
b olgan hujayralar to‘plamidir. jinssiz ko‘payishning bir xili bo‘lgan sporogoniyani ayrim bakteriya (yoki bir hujayrali organizm, masalan, ichak balantidiysi, lambliya) larning spora hosil qilishidan farqlamoq lozim. bu xil sporalanish ko‘payish uchun emas, balki noqulay sharoitdan saqlanishgagina yoki tarqalishi xizmat qiladi.(xlorella, xlamidomanada,zamburug’) ko’p hujayralilarda: 1) kurtaklanib ko‘payish usulida ko‘p hujayrali organizm tanasining bir qismidagi hujayralar to‘plamidan yangi organizm hosil bo‘ladi. masalan, gidralar ko‘payishida ona organizmidan hujayralar to‘plamidan iborat kurtak hosil bo‘ladi va so‘ng u ajralib, alohida organizmni yaratadi.halqali va kiprikli chuvalchanglar ma’lum qismlarga bo'linib har bir qism o‘z navbatida yangi organizm hosil qilishi mumkin.g’ovak,kovakichli,halqali 2) fragmentatsiya usuli tana bo’laklari orqali ko’payish usuli bo’lib,regeneratsiya jarayoniga asoslangan. suv o’tlarida (spirogyra)da, g’ovak tanlilar,kovakichlilar,yassi chuvalchang,igna tanlilar 3) vegetativ ko’payish usuli o’simliklarni qalamcha,gajak,ildizbachkisi,tugunak,piyozcha,ildizpoya orqali ko’payish. tugunak orqali: kartoshka, batat, shoyigul, qalamchalari: tol, terak, tok, qoraqat. ildiz bachkisi: olma, olcha, yantoq, terak. ildizpoya: kartoshkagul, iloq, g’umay, ajriq, binafsha, shirinmiya. 4) poliembrioniya--zigotadan rivojlanayotgan embrion ilk rivojlanish bosqichida bir …
3 / 8
nsiy hujayra — gametalarning qo‘shilishi bilan ro'y beradi. jinsiy ko‘payishning anchagina murakkablashgam xillarini 2 guruhga ajratish mumkin: a)konyugatsiya, b)kopulatsiya. konyugatsiya bakteriya, infuzoriylarga xos bo‘lgan ko'payish usulidir. odatda kiprikli sodda hayvonlar oddiy bo‘linish bilan ko‘payadi. bunday ko‘payishlardan keyingi jinsiy ko'payish — konyugatsiya sodir boladi. ma’lumki, infuzoriylarda makro va mikronukleolalar mavjud. konyugatsiya boshlanganda ikki hujayra o‘ta yaqinlashadi - hujayralararo tutashtimvchi tortma hosil bo‘ladi. kopulatsiya oogamiya - kopulatsiya bilan boladigan gametogamiyaning eng yuqori shakli. bir gameta yirik, harakat tuzilmasiga ega emas — bu urg'ochi gameta, ya’ni tuxum hujayradir. ikkinchi gameta esa mayda, harakatlantiruvchi xivchinga ega — bu erkak jinsiy hujayrasi — spermatozoiddir. oogamiyada jinsiy hujayralar maxsus a ’zolarda (hayvonlarda urug‘don va tuxumdonlarda) hosil bo’ladi.ko‘pgina o‘simliklar va deyarli barcha hayvonlar oogamiya yo‘li bilan ko‘payadi. partenogenezda yangi avlod urug‘lanmagan tuxum hujayrasidan rivojlanadi. ma’lumki, partenogenez tabiiy va sun’iy bo‘lishi mumkin. tabiiy partenogenez hayvonlar (o ‘simlik biti, sodda qisqichbaqasimonlar, ayrim baliq va sudralib yuruvchilar) qo‘ygan tuxumi urug‘lanmasdan …
4 / 8
yordamida erkak jinsli ipak qurtlarini yaratish usulini aniqlagan hayvonlarda gametogenez jinsiy hujayralarning hosil bo‘lish jarayoni gametogenez deyiladi. erkak jinsiy hujayralami hosil bo‘lishi — spermatogenez, urg‘ochi jinsiy hujayralami hosil bo‘lishi — oogenez deyiladi. gametogenez to‘rtta bosqichdan iborat - ko‘payish(2n2c), o’sish(2n4c), yetilish(1n2c) va shakllanish(1n1c) hayvonlarda jinsiy hujayralar xuddi somatik hujayralardek embrional hujayralardan rivojlanadi murtak hujayralaridan bora-bora jinsiy bezlar va jinsiy hujayralar taraqqiy qiladi.. erkaklarda spermatagoniy, urg‘ochi organizmlarda oogoniy spermatogenez urug‘dondagi maxsus to‘qima oldin mitoz yo‘li bilan bir necha marota bo‘linib, o‘lchamlari kichraygan spermatogoniylarni hosil etadi ko’payadi. shundan so‘ng o‘sish bosqichi boshlanadi. ular yana mitoz yo‘li bilan bo‘linib birinchi tartibli spermatositlarga aylanadilar.yetilish bosqichida birlamchi spermatosit hujayralari meyoz bo‘linishga o’tadilar. mitozning 1-bo‘linishdan so‘ng ikkita ikkinchi tartibli spermatositlar hosil bo‘ladi. 2- bo‘linish natijasida 4 spermatidalar rivojlanadi. shakllanish bosqichida spermatidalaming spermatozoidga aylanishi kuzatiladi. bu jarayonga yadro va sitoplazmaning barcha elementlari qatnashadi. yetilgan spermatozoid boshcha, bo‘yin va dum qismlaridan tashkil topadi. spermatozoidning bosh qismida goldji apparatidan hosil …
5 / 8
n so’ng ikkita hujayra - biri yirik oosit ii, ikkinchisi mayda oosit ii hosil etadi. u birinchi tartibli yo‘naitiruvchi tana deb ataladi. 2-bo‘linishdan so‘ng oosit ii dan bitta yirik ootida va bitta mayda ootida, birinchi tartibli yo‘naltiruvchi tanadan esa ikkita mayda ootida hosil bo‘ladi. shunday qilib meyozning 1 va 2 bo‘linishidan so‘ng to‘rtta ootidalar hosil bo‘ladi. ulardan uchtasi mayda, bittasi yirik ootida bo‘ladi. faqat yirigi – tuxum hujayra keyingi rivojlanish va urug’lanishga layoqatlidir. qolgan uchta mayday ootidalar yo‘naltiruvchi tana bo’lib, keyinchalik yemiriladi. tuxum hujayra yirik, sitoplazmaga boy, qobiq bilan o‘ralgan, uni tashqarisida ko‘plab follikul hujayralar joylashgan bo’ladi. gulli o‘simliklarda sporogenez va gametogenez o’simliklarda jinsiy hujayralarning shakllanish jarayoni 2 bosqichga bo’linadi: 1- bosqich — sporogenez — gaploid sporalaming hosil bo’lishi; 2-bosqich -- gametogenez — gametalaming rivojlanishi bilan tugallanadi. o'simliklarda mikrosporalar hosil bo’lish jarayoni mikrosporogenez, megasporalaming hosil bo’lish jarayoni esa megasporogenez deb ataladi. changchi hujayraning hosil bo’lishi: mikrosporogenez va mikrogametogenez yosh changdonning …

Want to read more?

Download all 8 pages for free via Telegram.

Download full file

About "organizmlarning ko’payishi gametagenez biologiya dan"

organizmlarning ko’payishi organizmlarning ko’payishi asosan 2 xil a) jinssiz.(mitozga asoslangan xolda) b) jinsiy. jinssiz ko’payish jinssiz ko‘payish eng sodda, evolutsiya jarayonidagi ilk bor ko‘payish usulidir. bu usul bilan ko‘payishda bitta organizm ishtirok etadi. shu organizm o'z avlodlariga barcha xususiyatlarini deyarli o'tkazadi. jinssiz ko'payishning: bir hujayralilarda: ko’p hujayralilarda: 1) teng bo'linish, 1.fragmentlar orqali 2)shizogoniya, 2.kurtaklanib 3)kurtaklanish, 3.spora 4)sporogoniya. 4.poliembrioniya usuli 5.vegetativ bir hujayralilarda: 1) bo‘linish usuli bir hujayrali jonzotlarga xosdir. prokariot bo'linish usulidagi ko'payish organizmning mitoz yo‘li bilan ko'payishidir. bo'linish natijasida hosil bo'lgan ikki avlod (hujayra) o'rtasida genetik axborot va ichki ...

This file contains 8 pages in DOC format (239.0 KB). To download "organizmlarning ko’payishi gametagenez biologiya dan", click the Telegram button on the left.

Tags: organizmlarning ko’payishi game… DOC 8 pages Free download Telegram

Similar files

You might also like these

Show all
tirik organizmlarning ko’payishi — PPTX PPTX
tirik organizmlarning ko’payishi
16 pages 11.8 MB
organizmlarning jinssiz ko’payishi dars ishlanmasi — PPTX PPTX
organizmlarning jinssiz ko’payishi dars ishlanmasi
19 pages 3.8 MB
organizmlarning ko’payishi va individual rivojlanishi — DOCX DOCX
organizmlarning ko’payishi va individual rivojlanishi
7 pages 22.4 KB
o’simliklarning ko’payishi — PPTX PPTX
o’simliklarning ko’payishi
24 pages 1.1 MB
o’simliklarning ko’payishi — PPTX PPTX
o’simliklarning ko’payishi
20 pages 4.2 MB
o‘simliklarning ko’payishi — PPTX PPTX
o‘simliklarning ko’payishi
20 pages 2.7 MB
hayvonlarni ko’payishi — PPTX PPTX
hayvonlarni ko’payishi
— 4.5 MB
o’simiklarning ko’payishi. madaniy o’simliklarning vegetativ ko’payishi — PPTX PPTX
o’simiklarning ko’payishi. madaniy o’simliklarning vegetativ ko’payishi
16 pages 1.8 MB
biologiya fanida olib boriladigan "yovvoyi o’simliklarning vegetativ ko’payishi" taqdimoti — PPTX PPTX
biologiya fanida olib boriladigan "yovvoyi o’simliklarning vegetativ ko’payishi" taqdimoti
22 pages 1.6 MB
organizmlarning oziqlanish — PDF PDF
organizmlarning oziqlanish
21 pages 4.2 MB
o’simliklarning jinssiz ko’payishi — PPTX PPTX
o’simliklarning jinssiz ko’payishi
7 pages 16.4 MB
o’simliklarning vegetativ ko’payishi — PPTX PPTX
o’simliklarning vegetativ ko’payishi
18 pages 9.3 MB