to’lqinlar va zarralar

DOC 690,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1403786408_47325.doc n h eu p p h + + = 2 1 n 1 p 2 p eu 0 1 = p eu p h + = 2 n 2 p h p n 2 0 p h = n 0 n 0 l 0 0 2 l n hc h p = = 0 l a k 2 2 2 0 1 1 b j - = - = m c m m c j b = c = j ¥ = = = 0 ; 1 0 m m b 2 2 2 2 0 2 0 1 1 c e c c m m p j j b b j = - = - = c e p = n h e = c h p n = c h 0 n n m 2 2 0 2 0 0 1 mc h c m h c …

d x x p h k d = d h p x x ³ d d x p to’lqinlar va zarralar reja: 1. fotoeffekt 2. kompton effekt 3. de —broyl gipotezasi 4. de — broyl to’lqin xossalari 5. de — broyl to’lqinining statistik talqini 6. noaniqlik munosabati yorug’lik tabiatining to’lqin aspekti namoyon bo’ladigan interferensiya va difraksiya hodisalari optikadan ma’lum. bu aspekt spektrning uzun to’lqini qismida yaxshi namoyon bo’ladi. spektrning qisqa to’lqin qismida esa yorug’likning korpuskulyar tabiati ko’proq namoyon bo’ladi. yorug’likning korpuskulyar xossasi namoyon bo’ladigan hodisalar qatoriga fotoeffekt va kompton effekt hodisalari kiradi. yorug’lik ta’sirida metallardan elektronlar chiqarishi fotoeffekt hodisasidir. 1888 yilda dastlab, g. gers razryadnik rux sharchalaridan biri ultrabinafsha nurlar bilan yoritilsa, ular orasida uchqun chiqishi osonlashishini sezdi. bu hodisa a.stoletov tomonidan mukammal o’rganildi va metall sirtidan yorug’lik ta’sirida elektronni ajratib olishga asoslangani aniqlandi. fotoeffektni to’lqin nuqtai nazaridan quyidagicha tushuntirish mumkin: tushuvchi elektromagnit to’lqin elektronlarni majburiy tebratadi. elektronning xususiy tebranish …

i o’rinli emas, ya’ni har bir yutilgan foton elektronni ozod qilavermaydi. shu sababli fotoelektronlar soni yorug’lik intensivligiga proporsional bo’lishi kerak. biroq fotoelektron energiyasi yorug’lik intensivligiga bog’liq emas u faqat foton energiyasiga bog’liqdir. foton yutilishidagi energetik balans tenglamasi, quyidagiga teng: bu yerda: - atomdan elektronning uzilib chiqish energiyasi, - elektronning jism sirtidan tashqariga chiqish ishi, — ozod elektronning kinetik energiyasi. bu eynshteyn tenglamasi deyiladi. metallarda ko’p miqdorda erkin elektronlar bo’lishi sababli deb olish mumkin. metall ichida uning maydoni p2 sababli elektronlar yashikka qamalgandek bo’lishadi va bu maydonni yengishga sarflanadigan ish, chiqish ishi bo’ladi. shu sababli metallar uchun eyneshteyn tenglamasi . agar bo’lsa elektronlar metall sirtidan chiqib keta olmaydi. shu sababli fotoeffektni vujudga keltiradigan minimal chastota mavjudligi kelib chiqadi, , bu yerda - fotoeffektning qizil chegarasi deyiladi. chiqish ishini bilgan holda fotoeffekt qizil chegarasi to’lqin uzunligini topish mumkin: , bu yerda — fotoeffekt qizil chegarsining to’lqin uzunligi. fotoeffekt hodisasidan tashqari, elektromagnit nurlarining …

artirish mumkin. sochilgan rentgen nurlar intensivligini ionizatsion kamera bilan o’lchanadi, va quyidagi intensivlik taqsimlanishi olingan (3 —rasm) 2 —rasm. 3 — расм. a – rasmda —molibden chizig’i (=0,712605 bo’lib, a,b,s,d, rasmlarda har xil sochilish burchagidagi intensivliklar ko’rsatilgan. kuzatishlarda u quyidagilarni aniqladi: 1. sochilgan nurlanishda, boshlang’ich nurlanish to’lqin uzunligi bilan birga uzun to’lqinlar tomonga siljigan to’lqin uzunliklar ham mavjud. siljish kattaligi sochilish burchagiga bog’liq va burchak ortishi bilan ortadi. 2. sochilish burchagi kattalashishi bilan siljigan chiziq intensivligi ortadi. turli xil sochuvchi moddalarda kuzatilganda siljish kattaligi sochuvchi moddaga bog’liq emas va uning atom nomeri ortishi bilan siljimagan chiziq intensivligi kamayadi. kompton effektni korpuskulyar nuqtai—nazardan quyidagicha tushuntirish mumkin. foton c tezlik bilan harakatlangani uchun nisbiylik nazariyasi qonunlariga bo’ysunadi: , . foton bilan harakatlanganligi uchun dan tinchlikdagi foton massasi nolga tengligi kelib chiqadi. foton impulsi: dan (1) bo’ladi va dan foton uchun (2) bo’ladi. elektron foton bilan to’qnashguncha tinch turgan bo’lsin, -fotonning boshlang’ich impulsi, …

» dualizmini bevosita zarralar tabiatiga ham daxldordir degan g’oyani 1924 yilda lui de broyl ilgari surdi. u moddiy zarrachalar korpuskulyar xossalarga ham ega bo’ladi deb faraz qildi. (— tezlik bilan tekis harakatlanayotgan m massali moddiy zarracha bo’lsin. korpuskulyar manzarada zarracha e energiya va impuls bilan harakatlanadi. to’lqin manzarada esa chastota va to’lqin ( uzunligi bilan ishlaymiz. bu holda bu ikki manzara kattaliklari orasidagi bog’lanish (1) . (2). (2) dan moddiy zarrachaga mos keluvchi to’lqin uzunlik bo’ladi. tinchlikdagi massasi nolga teng bo’lmagan zarralar uchun bo’ladi. agar to’lqin vektorni kiritsak, moddiy zarracha harakatini quyidagi yassi to’lqin xarakterlaydi: bu yerda chiziqli chastota, — burchak chastota, va bunda . endi bu to’lqinlarning xossalarini qaraymiz. agar eng sodda monoxramatik yassi to’lqinni u=asos desak bunda u — to’lqin tarzida tarqaluvchi kattalik a — to’lqin amplitudasi. muayyan fazaning ko’chish tezligi to’lqinlarning fazoviy tezligi deyiladi. u to’lqin fazasining doimiylik shartidan kelib chiqadi. ni differensiallasak . fazoviy tezlikni deb …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "to’lqinlar va zarralar"

1403786408_47325.doc n h eu p p h + + = 2 1 n 1 p 2 p eu 0 1 = p eu p h + = 2 n 2 p h p n 2 0 p h = n 0 n 0 l 0 0 2 l n hc h p = = 0 l a k 2 2 2 0 1 1 b j - = - = m c m m c j b = c = j ¥ = = = 0 ; 1 0 m m b 2 2 2 2 0 2 0 1 1 c e c c m m p j j b b j = - = - = c e …

Формат DOC, 690,5 КБ. Чтобы скачать "to’lqinlar va zarralar", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: to’lqinlar va zarralar DOC Бесплатная загрузка Telegram