kvant statistikasi elementlari

DOC 280.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1403771886_46683.doc d p p q dq 1 3 .1 - rasm а t dt dw lim = ò ò +¥ ¥ - = = 1 ) , ( ) , ( dqdp p q f p q dw ò ò = = ñ á , ) , ( ) , ( ) , ( ) , ( dqdp p q f p q x p q dw p q x x 2 1 2 2 2 1 ) , ( ) , ( x x x x y y - = 3 3 h dv dv h dv dg p q = = dp p h v dg 2 3 4 p = m p e 2 2 = de e h m v dg 2 1 3 2 3 ) 2 ( 2 p = i i i g e n e f d d = ) ( ) …
2
’zgaradi, klassik zarrachalarniki esa uzliksiz o’zgaradi; · berilgan holatdagi bir xil kvant zarrachalari (masalan: elektronlar, protonlar) mutlaqo bir-birlaridan farqlanmaydilar, chunki ularning holatlari to’lqin funksiyalari modulining kvadrati bilan aniqlanganligi uchun funksiyaning ishorasiga boliq emas: bu yerda x1 va x2 lar ikkita birxil kvant zarrachalarining koordinatalari. · kvant zarralari xususiy mexanik momentga, yaoni spinga ega; · kvant zarrachalari korpuskulyar - to’lqin xususiyatiga ega bo’lganliklari tufayli, noaniqliklar prinsipiga binoan, fazaviy fazodagi hajm elementi dqdr ( h3 dan kichik bo’la olmaydi. demak berilgan hajm elementiga kirgan holatlar soni cheklangan va quyidagi ifoda -koordinatalari q, q+dq va impulplslari r, r+ dr oraliida bo’lgan holatlarning sonini bildiradi. bu yerda - dvq= dq1dq2dq3 ...... dq3n va dvr=dr1dr2dr3 ...... dr3n. koordinatalar fazosi bo’yicha (13.3) integrallansa dvq larning yiindisi sistema egallagan to’la hajm v ni beradi. impulpslar fazosidagi hajm elementi esa quyidagicha aniqlanadi (13.2-rasm): dvr = 4(r2dr. (13.6) (13.6) ni inobatga olsak, impulpslari r va r+dr oraliida bo’lgan kvant …
3
nda yei - i holatdagi zarrachalar energiyasi, ( - sistemaning kimyoviy potensiali, yaoni sistemadagi zarrachalar sonini bittaga oshirish uchun kerak bo’lgan energiya. k - bolpsman doimiysi, t - absolyut temperatura, ( - doimiy son bo’lib zarrachalarning turiga boliq. masalan: bozonlar uchun ( = -1; fermionlar uchun ( =+1, klassik zarrachalar uchun esa ( = 0. demak spinlari nolga va ga juft son marta karrali bo’lgan zarrachalar, yaoni bozonlar uchun, taqsimot funksiyasi quyidagi ko’rinishga ega va uni boze-eynshteyn taqsimoti deyiladi (13.13) spinlari ga toq son marta karrali bo’lgan zarrachalar, yaoni fermionlar uchun esa taqsimot funksiyasini fermi - dirak taqsimoti deyiladi (13.13) (13.13) va (13.13) taqsimot funksiyalardan foydalanib tarkibida n>>1 zarrachalari bo’lgan har qanday berk sistemadagi energiyasi ye va ye+de oraliida bo’lgan zarrachalarning dn sonini quyidagi ifoda bilan hisoblash mumkin dn = (fdg (13.13) bunda ( - zarrachalarning ichki xolatini (erkinlik darajasini) hisobga oladigan son. masalan: fermionlar va fotonlar uchun ( = …
4
dr larni quyidagilar bilan almashtirsak , chastotalari ( va (+d( bo’lgan fotonlarning soni: bo’ladi. u holda chastotalari (, va ( + d( oraliida bo’lgan fotonlar energiyasining zichligi: yoki chastotalari ( bo’lgan muvozanatdagi issiqlik nurlanishi energiyasining zichligi (13.13) bu ifoda absolyut qora jism uchun yozilgan plank formulasining aynan o’zidir. 3. elektron gazning alayonlanishi metallardagi erkin valent elektronlarni yassi tubli potensial o’radagi ideal elekron gaz deb qarash mumkin (13.3-rasm). elektronlar, spini ga teng bo’lgani uchun, fermi - dirak taqsimotiga bo’ysunadilar. harorat t = o k bo’lganda valent elektronlarining metall ichida qabul qilishi mumkin bo’lgan energiyalarining diskret qiymatlarini, yaoni energetik sat’larlarni va ularda elektronning joylashish tartibini ko’rib chiqaylik. buning uchun fermi-dirak taqsimot funksiyasi (13.13) ning grafigini chizamiz (13.4-rasm): t = 0 k da agar ye ((o) bo’lsa, ga intiladi natijada f(e) = 0. (13.17) bo’ladi, ya’ni t=0 k da metallning erkin elektronlari yef dan katta energiyalarga ega bo’la olmaydi yoki yef dan keyingi …
5
t elektronlarining o’rtacha energiyasi ni tashkil etadi. shuning uchun ham metallarning issiqlik siimiga elektronlar o’z xissalarini amalda qo’shmaydilar, chunki ularning xolati harorat o’zgarishi bilan sezilarli o’zgarmaydi. masalan, metallning harorati 1300 k ga ortganda elektronlarning energiyasi atiga ev ga o’zgaradi. elektronning haroratga boliq bo’lmagan holatlarini aynigan holatlar deyiladi. bu xolatlardagi elektronlarni esa alayonlangan deyiladi. demak, t=0 k da metallning erkin elektronlari alayonlangan va aynigan holatlarda bo’ladi. yuqoridagilardan, kvant mexanikasi qonunlariga bo’yso’nadigan, ko’p sonli zarrachalardan tashkil topgan sistemalarning makroxossalarini kvant statistikasi yordamida aniqlash zarur degan xulosa kelib chiqadi. adabiyotlar 1. a.a.detlaf. yavorskiy b.m. kurs fiziki, m.1989. 2. o.axmadjonov. fizika kursi, 3 k. t. 1989. 9 bob 3. t.i.trofimova. kurs fiziki, m. 1985. 4. i.v.savelev. kurs obshey fiziki, 3. t. m.1998. www.pedagog.uz www.ziyonet.uz _1438630343.unknown _1438630351.unknown _1438630355.unknown _1438630357.unknown _1438630359.unknown _1438630360.unknown _1438630361.unknown _1438630358.unknown _1438630356.unknown _1438630353.doc _1438630354.unknown _1438630352.unknown _1438630347.unknown _1438630349.unknown _1438630350.doc _1438630348.unknown _1438630345.unknown _1438630346.unknown _1438630344.unknown _1438630335.unknown _1438630339.unknown _1438630341.unknown _1438630342.unknown _1438630340.unknown _1438630337.unknown _1438630338.doc _1438630336.unknown _1438630331.unknown _1438630333.unknown _1438630334.unknown …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "kvant statistikasi elementlari"

1403771886_46683.doc d p p q dq 1 3 .1 - rasm а t dt dw lim = ò ò +¥ ¥ - = = 1 ) , ( ) , ( dqdp p q f p q dw ò ò = = ñ á , ) , ( ) , ( ) , ( ) , ( dqdp p q f p q x p q dw p q x x 2 1 2 2 2 1 ) , ( ) , ( x x x x y y - = 3 3 h dv dv h dv dg p q = = dp p h v dg 2 3 4 p = m p e 2 2 = de …

DOC format, 280.0 KB. To download "kvant statistikasi elementlari", click the Telegram button on the left.

Tags: kvant statistikasi elementlari DOC Free download Telegram