o’zbekiston tuproqlarining mexanik tarkibi

PPTX 18 стр. 668,7 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 18
mavzu: o’zbekiston tuproqlarining mexanik tarkibi. mavzu: o’zbekiston tuproqlarining mexanik tarkibi. 1 reja: o’zbekiston tuproqlari, o’zbekistonning balandlik mintaqasi tuproqlariga tavsif. o’zbekiston tuproqlarining mexanik tarkibi. tuproqning mexanik tarkibini aniqlash usullari. tuproq- litosfera yuza qavatlarining suv, havo tirik organizmlar ta'sirida o'zgaradigan va genetik jihatdan o'zaro bog'liq gorizontlardan tashkil topgan tabiiy tuzilma bo'lib, yer po'stining yuza qatlamini tashkil etadi. tuproqning tog' jinslaridan farq qiladigan eng muhim fizik xususiyati bu unumdorligidir. tuproqning unumdorligida organizmlar, jumladan, yashil o'simliklar, alohida ahamiyatga ega. 3 yer yuzasidagi barcha tuproqlar o'ziga xos geografik zonalarda, ma'lum tabiiy qonun asosida tarqalgan. tuproqlarning tekislikda ekvatordan qutblarga tomon tarqalishi, gorizontal zonallik, va tekislikdan (dengiz sathidan) tog'likka qarab ko'tarilishi (asta-sekin o'zgarib borishi) vertikal zonallik deb ataladi. vertikal zonallik o'zbekistonning relyefi juda xilma-xildir. chunonchi, janubiy va sharqiy tomonlari tog' tizmalari bilan o'ralgan, g'arbiy va shimoliy tomonlari pasttekisliklar, qizilqum cho'li, ustyurt va orol dengizi bilan tutashib ketgan tekisliklar zarafshan va sirdaryoning quyi oqimlarida joylashgan bo'lib, respublika hududining …
2 / 18
rlar o'zbekiston hududining 9,8%ini tashkil qiladi. o'zbekiston hududida sur-qo'ng’ir tuproqlari, taqirlar, sho’rli tuproqlar, qumli tuproqlar, allyuvial tuproqlar va o'tloq tuproqlari, qumli cho'l tuproqlari, och qizil tuproqlar, oddiy bo'z tuproqlar, cho'l va tog' tuproqlari tarqalgan. o'zbekistonning cho'l, tog' oldi va tog'laridagi tuproqlarning genetik xilma-xilligi umumiy geografik qonuniyatlarga, ya'ni tekislikda gorizontal zonallik, tog'li hududlarda esa vertikal zonallikka asoslanadi. o'zbekistonda balandlik mintaqalarining vujudga kelishi va ularning sabablari, ular bilan bog'liq bo'lgan qonuniyatlar akademik q. zokirov tomonidan 1955-yilda o'rganilgan. olim zarafshon tog' tizmasidagi o'simliklarni uzoq yillar davomida o'rganish natijasida, bu yerlarni tekislikdan baland tog'largacha bo'lgan mintaqalar — cho'l, adir, tog' va yaylovga bo'lish mumkinligini ko'rsatgan. akademik q. zokirovning tushuntirishiga ko'ra, balandlik mintaqalari o'ziga xos iqlim, tuproq qoplami, o'simlik va hayvonot dunyosiga ega. balandlik mintaqalari mutlaq balandlik tuproq qoplami cho'l 250 m gacha sur-qo'ng’ir, taqizlar, sho’rli tuproqlar, allyuvial tuproqlar, o'tloq tuproqlari adir 400-1200 m bo'z tuproqlar (oddiy bo'z tuproqlar, och bo'z tuproqlar, to’q tusli bo'z …
3 / 18
rida gumus miqdori biroz yuqoriroq (1,5-2%), lekin cho'l zonasining tuproqlariga nisbatan biroz ko'proq. sur-qo’ng’ir tuproqlari. bu tuproqlar qadimgi qoldiq qirlar va tog' etaklarida paydo bo'lgan. ularning tarkibida shag’al va toshlar ko'p. tuproq hosil qiluvchi ona jinslar qalinligi 1-2 m bo'lib, tuproq yuzasida shag'al qatlamlari joylashgan. o'zbekistonning cho'l qismida eng ko'p tarqalgan tuproq turlari: taqir va taqirli tuproqlar qadimgi allyuvial tekisliklarda, ayniqsa daryolarining delta tekisliklarida, tog’ etaklaridagi qiya tekisliklarda tarqalgan. taqir tuproqlarida chirindi juda oz (0,3-0,7%) bo'ladi, va chirindi qatlamining qalinligi 15-25 sm atrofida. taqirli tuproqlarda chirindi miqdori ko'proq (0,7-1%) bo'lib, ularning chirindi qatlami qalinroq (50 sm gacha). bo'z tuproqlari tog'larda o'ziga xos tuproq tipini hosil qiladi. bu mintaqada yozda issiq bo'ladi. tuproq tarkibining asosini lyoss jinslar tashkil etadi. o'zbekistonda asosiy sug'oriladigan dehqonchilik yerlari aynan shu mintaqada joylashgan. tuproqlarning mexanik tarkibi zarralar hajmi va uning nisbatiga asoslanadi. tuproqlarning mexanik tarkibi, o'z navbatida, iqlim va geografik joylashuvga bog'liq bo'ladi. tuproqning mexanik tarkibi, …
4 / 18
uning o'simliklar uchun taqdim etgan imkoniyatlari ham turli hududlarda o'zgaradi. o'zbekistonda tuproqning mexanik tarkibi bilan bog'liq tadqiqotlar va texnologik ishlar olib borilmoqda. bu, o'z navbatida, qishloq xo'jaligida samaradorlikni oshirish va tuproqni yaxshilashga yordam beradi. r.a. ibragimova, "tuproqlar geografiyasi", "ma'rifat", 2023, 222 bet, toshkent. a. maqsudov, "o'zbekiston tuproqlari", farg'ona, 1996, 60 bet. https://arxiv.uz https://uzpedia.uz https://geografiya.uz foydalanilgan adabiyotlar: image3.png image2.png image4.jpg image5.jpg image6.jpg image7.jpg image8.jpg image9.jpeg image1.png /docprops/thumbnail.jpeg
5 / 18
o’zbekiston tuproqlarining mexanik tarkibi - Page 5

Хотите читать дальше?

Скачайте все 18 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "o’zbekiston tuproqlarining mexanik tarkibi"

mavzu: o’zbekiston tuproqlarining mexanik tarkibi. mavzu: o’zbekiston tuproqlarining mexanik tarkibi. 1 reja: o’zbekiston tuproqlari, o’zbekistonning balandlik mintaqasi tuproqlariga tavsif. o’zbekiston tuproqlarining mexanik tarkibi. tuproqning mexanik tarkibini aniqlash usullari. tuproq- litosfera yuza qavatlarining suv, havo tirik organizmlar ta'sirida o'zgaradigan va genetik jihatdan o'zaro bog'liq gorizontlardan tashkil topgan tabiiy tuzilma bo'lib, yer po'stining yuza qatlamini tashkil etadi. tuproqning tog' jinslaridan farq qiladigan eng muhim fizik xususiyati bu unumdorligidir. tuproqning unumdorligida organizmlar, jumladan, yashil o'simliklar, alohida ahamiyatga ega. 3 yer yuzasidagi barcha tuproqlar o'ziga xos geografik zonalarda, ma'lum tabiiy qonun asosida tarqalgan. tuproqlarn...

Этот файл содержит 18 стр. в формате PPTX (668,7 КБ). Чтобы скачать "o’zbekiston tuproqlarining mexanik tarkibi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: o’zbekiston tuproqlarining mexa… PPTX 18 стр. Бесплатная загрузка Telegram