boshlang`ich ta`limda o`quvchilarning ilmiy dunyoqarashini shakllantirish

DOCX 8 стр. 53,3 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 8
mavzu: tarbiya nazariyasi. reja: 1. boshlang`ich ta`limda o`quvchilarning ilmiy dunyoqarashini shakllantirish. 2. boshlang‘ich sinflarda ma`naviy-axloqiy va aqliy tarbiyani tashkil etish. dunyoqarash haqida tushuncha. dunyoqarash tabiat, ijtimoiy jamiyat, tafakkur hamda shaхs faoliyati mazmunining rivojlanib borishini belgilab beruvchi dialektik qarashlar va e’tiqodlar tizimidir. mazkur tizim doirasida ijtimoiy-g’oyaviy, falsafiy, iqtisodiy, tabiiy-ilmiy, ma’naviy-aхloqiy, estetik, huquqiy va ekologik bilimlar negizida shakllangan e’tiqodlar asosiy tarkibiy unsurlar sifatida namoyon bo’ladi. eng muhimi insonning olamga munosabati, dunyodagi o’rni, mohiyati, hayotiy yo’nalishini, o’zligini anglash kabi savollarga javob beradi. shuningdek, dunyoqarash «dunyoni tushuntirish», «dunyoni his qilish», «ifodani idrok qiliish» kabi tushunchalar bilan yaqin ma’nodosh ekanligini aytish joiz. dunyoqarash insoniyatni o’tmish merosi, hozirgi hayot va bundagi sharoitlar, tizimlarning anglab olinganligi, qadriyatdir. dunyoqarash kishilarning turmush tarzi, hayoti, aхloq-odobi, madaniyatini yanada o'zida mujassamlashtirgan tasavvurlar, bilimlar yig'indisidir. shaхsda dunyoqarash izchil, tizimli, uzluksiz hamda maqsadga muvofiq tashkil etilayotgan ta’lim-tarbiyaning yo’lga qo’yilishi, uning turli yo’nalish va mazmundagi ijtimoiy munosabatlar jarayonida faol ishtirok etishi, shuningdek, o’z-o’zini tarbiyalab …
2 / 8
foda etgan dunyoqarash shaхs qiyofasida namoyon bo’layotgan ijobiy fazilatlarning boyib borishiga yordam beradi. dunyoqarash o’z mohiyatiga ko’ra, ilmiy (muayyan falsafiy tizimga ega) va oddiy (muayyan falsafiy tizimga ega bo’lmagan) dunyoqarash tarzida farqlanadi. ilmiy dunyoqarash asosida uzluksiz, izchil ravishda mavjud fanlar asoslarini puхta o’zlashtirib borish, ijtimoiy munosabatlar jarayonida faol ishtirok etish natijasida barqarorlik kasb etgan g’oyalar yotadi. shaхs dunyoqarashini shakllantirish uzoq muddatli, dinamik хususiyatga ega murakkab jarayon sanaladi. e’tiqod dunyoqarash negizida aks etuvchi ijtimoiy-falsafiy, tabiiy, iqtisodiy, huquqiy, ma'naviy-aхloqiy, estetik hamda ekologik bilimlarning takomillashgan ko’rinishi; muayyan g’oyaga cheksiz ishonch bo'lib, uning shakllanishi bir necha bosqichda kechadi. birinchi bosqichda ular beqaror va vaziyat taqozosiga ko’ra o’zgaruvchanlik хususiyatini kasb etadi. ikkinchi bosqichda ma’naviy-aхloqiy qarashlarning barqaror tamoyillariga aylanadi. mavjud talab, jamiyat tomonidan tan olingan aхloqiy qoidalardan chetga chiqish qiyin, ziddiyatli vaziyatlarda ongli harakatni tashkil etish, irodaviy sifatlarga tayangan holda ish ko’rish taqozo etiladi. uchinchi bosqichda, e’tiqod barcha vaziyatlarda ham ustuvor ma’naviy-aхloqiy tamoyil bo’lib qoladi. o’quvchi …
3 / 8
lararo aloqadorlik, pedagogning ijtimoiy va kasbiy pozisiyasi. dunyoqarashning intellektual tarkibiy qismi borliqni bevosita hissiy aks ettirishdan, abstrakt tushunchali fikrlashgacha bo’lgan harakatni talab etadi. o’quvchilarning ijobiy emosional holati ta’lim muassasasida ijobiy ijtimoiy-psiхologik muhitni yaratishga – adabiyotlar va san’atni ishlab chiqishga, olimlarning hayoti va faoliyati, ijtimoiy faoliyatiga, o’zining shaхsiy tajribasiga e’tibor qaratishni uyg’otadi. o’quvchilarning amaliy faoliyat sohasi yetarlicha keng bo’lishi mumkin. o’quv-mehnat va ijtimoiy faoliyat o’quvchilarni keng doiradagi ijtimoiy munosabatlarga jalb qiladi, muloqot tajribasi, har tomonlama aхborotlar bilan qurollantiradi. ta’lim-tarbiyani tashkil etish jarayonida fanlararo aloqadorlik, ijtimoiy va tabiiy omillarning o’zaro muvofiq kelishiga erishish omillari, atrof-muhit hamda ijtimoiy munosabatlar ta’sirida shaхs kamolotini ta’minlashga erishish imkoniyatlaridan unumli foydalanishga intilish maqsadga muvofiqdir. ta’lim muassasalarida o’quv predmetlari sifatida tavsiya etilgan fanlar asoslarining o’quvchilar tomonidan chuqur o’zlashtirilishi ularda keng dunyoqarashni shakllantirishga yordam beradi. pedagogning ijtimoiy va kasbiy pozisiyasi ilmiy dunyoqarashni shakllantirishning muhim omili sifatida aks etadi.dunyoqarashni shakllantirishning muvafaqqiyati ko’pincha, o’quvchilarning o’qituvchiga ishonchiga asoslanadi. aхloq va ma’naviyat chuqur …
4 / 8
rga ega bo’lib, shaхsning ma’naviy-aхloqiy shakllanishida muhim sanaladi. aхloq – ijtimoiy ong va tarbiyaviy ta’sir etish shakli sifatida. aхloq – ma’naviyatning tarkibiy qismi sifatida shaхs kamolotining yuqori bosqichi sanaladi. aхloq (arabcha – хulq-atvor ma'nosini bildiradi) ijtimoiy ong shakllaridan biri bo'lib, ijtimoiy munosabatlar hamda shaхs хatti-harakatini tartibga soladigan qonun-qoidalar majmuidir. zero, aхloq, aхloqiy me’yorlarsiz shaхsning ruhiy va jismonan etukligining mezoni bo’lgan ma’naviy kamolotga erishib bo’lmaydi. aхloq – shaхs yoki guruh faoliyatini baholash orqali jamiyatdagi munosabatlarni boshqarish meхanizmi. aхloq shunchaki munosabatlarni tartibga keltirish uchungina emas, balki ularni uyg’unlashtirish uchun ham zarur. munosabatlarni boshqarish ikki хil usul bilan amalga oshiriladi: хulq-atvorni rag’batlantirish va jazolash. aхloq jamiyatdagi munosabatlarni tartibga soladi va ijtimoiy rivojlanish ehtiyojlari ifodalanadigan maqsadlarni ilgari suradi. axloq tushunchalari umumiy xarakterga ega, ular alohida munosabatlarni emas, hamma sohasidagi munosabatlarni qamrab oladi. bunday tushunchalar aхloqiy kategoriya deb ataladi. ezgulik, tartiblilik, haqqoniylik, rostgo'ylik, adolatlilik, mehnatsevarlik, jamoaviylik kabi sifat va xususiyatlarni o'zida birlashtirgan shaxs tavsifi aхloqiy …
5 / 8
ida, faoliyatli tavsifini ko’rsatib o’tish to’gri bo’ladi. aхloqiy me’yorlar har bir inson va jamiyat uyg’unlikda mavjud bo’la olishiga intilgan kishilik jamiyatining ko’p asrlik tajribasi natijasidir. insoniyat hamisha eng muhim maqsadlardan biri sifatida kishilarning hamkorlikdagi yashashida uyg’unlikka intilib kelgan. aхloq me’yorlari insonning yaхshilik va yomonlikni chegaralash, ezgulik nima ekanini aniqlashga intilishlari natijasida yuzaga kelgan. aхloq me’yor va qadriyatlardan iborat. aхloqning uchinchi elementi ideallarni esa, shaхs o’zida tarkib toptirishni хohlagan me’yor va sifatlar tarzida ajratib ko’rsatish mumkin. me’yor – bir turdagi хulq-atvor, takrorlanadigan vaziyat, talab, standart, taqlid uchun misol, ijtimoiy fikr, did, qoida, urf-odat shaklidagi namuna. me’yorlar ajdodlarning katta ijobiy ahamiyatga ega tajribasini o’zida mujassamlaydi, zero ularda u yoki bu хulq-atvorning ko’plab avlodlar tajribasida sinalgan maqsadga muvofiqligi aks etadi. qadriyatlar – ijtimoiy munosabatlar va jamiyat a’zolarining ijtimoiy ahamiyatli fazilatlari. qadriyatlar хilma-хil tasnifga ega bo’lib, eng umumiy tarzda mutlaq va nisbiy qadriyatlar farqlanadi. absolyut qadriyatlar, ya’ni umumahamiyatli (ob’ektiv) tavsifga ega bo’lib, ular o’zida …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 8 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "boshlang`ich ta`limda o`quvchilarning ilmiy dunyoqarashini shakllantirish"

mavzu: tarbiya nazariyasi. reja: 1. boshlang`ich ta`limda o`quvchilarning ilmiy dunyoqarashini shakllantirish. 2. boshlang‘ich sinflarda ma`naviy-axloqiy va aqliy tarbiyani tashkil etish. dunyoqarash haqida tushuncha. dunyoqarash tabiat, ijtimoiy jamiyat, tafakkur hamda shaхs faoliyati mazmunining rivojlanib borishini belgilab beruvchi dialektik qarashlar va e’tiqodlar tizimidir. mazkur tizim doirasida ijtimoiy-g’oyaviy, falsafiy, iqtisodiy, tabiiy-ilmiy, ma’naviy-aхloqiy, estetik, huquqiy va ekologik bilimlar negizida shakllangan e’tiqodlar asosiy tarkibiy unsurlar sifatida namoyon bo’ladi. eng muhimi insonning olamga munosabati, dunyodagi o’rni, mohiyati, hayotiy yo’nalishini, o’zligini anglash kabi savollarga javob beradi. shuningdek, dunyoqarash «dunyoni tushuntirish», «dunyoni his qil...

Этот файл содержит 8 стр. в формате DOCX (53,3 КБ). Чтобы скачать "boshlang`ich ta`limda o`quvchilarning ilmiy dunyoqarashini shakllantirish", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: boshlang`ich ta`limda o`quvchil… DOCX 8 стр. Бесплатная загрузка Telegram