davlat va huquq nazariyasi

DOCX 36 стр. 44,7 КБ Бесплатная загрузка

36 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 44,7 КБ

Тип файла DOCX

Страницы 36

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 36

baxtiyorov, [15-apr, 2025 16:04 da] 1. davlat va huquq nazariyasi predmetiga ta’rif bering va ushbu fanning yuridik fanlar tizimidagi fundamental mavqeini oching. davlat va huquq nazariyasi — bu davlat va huquqning kelib chiqishi, mohiyati, shakllari, funksiyalari, rivojlanish qonuniyatlari hamda ularning jamiyatdagi o‘rni va roli haqida umumiy nazariy bilimlarni o‘rganuvchi ilmiy fan. u yuridik fanlar tizimining asosiy, nazariy negizi hisoblanadi. barcha yuridik fanlar ushbu fanning asosiy tushunchalari, qonuniyatlari asosida rivojlanadi. shu sababli bu fan fundamental hisoblanadi. 2. davlat va huquq nazariyasining fan sifatida rivojlanish tarixi. davlat va huquq haqidagi fikrlar qadimgi sharq va antik davrlardan boshlab mavjud. bu borada platon, aristotel, konfutsiy, ibn xaldun, fozilbek ko‘chaev kabi mutafakkirlarning qarashlari muhim o‘rin tutadi. fan sifatida esa bu soha yevropada xvii–xix asrlarda shakllandi. keyinchalik marksizm, liberalizm, pozitivizm oqimlari ta’siri ostida rivojlandi. o‘zbekiston mustaqillikka erishgach, milliy davlatchilik va huquqiy tizimga asoslangan yondashuvlar paydo bo‘ldi. 3. fan nima va uning asosiy xususiyatlari nimada? fan — …

2 / 36

nazariy fanlarga, aniq va gumanitar fanlarga ham bo‘linadi. 6. davlat va huquq nazariyasining fanlar tizimidagi o‘rnini tavsiflab bering. bu fan yuridik fanlarning asosi sifatida tan olinadi. barcha tarmoq yuridik fanlar (fuqarolik, jinoyat, mehnat huquqi) ana shu nazariy asosga tayanadi. shuningdek, u boshqa ijtimoiy fanlar bilan ham bevosita bog‘liq bo‘lib, ularning yutuqlarini o‘zlashtiradi. 7. huquqiy fanlarning tuzilishi huquqiy fanlar quyidagi guruhlarga bo‘linadi: 1) tarixiy-nazariy fanlar (davlat va huquq nazariyasi, huquq tarixi); 2) tarmoq yuridik fanlar (fuqarolik huquqi, jinoyat huquqi); 3) amaliy yuridik fanlar (kriminologiya, kriminalistika); 4) xalqaro yuridik fanlar (xalqaro huquq). 8. o‘quv moduli sifatida davlat va huquq nazariyasining tuzilishi. o‘quv moduli bo‘lib, ushbu fan nazariy asoslar, davlat va huquq tushunchasi, kelib chiqish nazariyalari, shakllari, funksiyalari, metodlari, huquqiy tizimlar kabi bo‘limlardan iborat. har bir bo‘lim fanning asosiy tushunchalarini yoritadi. 9. yurisprudensiyaning zamonaviy metodologiyasi va davlat va huquq nazariyasi. yurisprudensiyaning zamonaviy metodologiyasi huquqni ilmiy asosda o‘rganishga, ijtimoiy jarayonlar bilan bog‘liq holda tahlil …

3 / 36

2025 16:04 da] huquq fanini o‘rganishda asosiy yo‘nalishlar quyidagilar: normativ-analitik yondashuv, tarixiy yondashuv, sotsiologik yondashuv, qiyosiy-huquqiy yondashuv, falsafiy yondashuv. har biri huquqiy jarayonlarga turli tomondan qarashni ta’minlaydi. 13. fanning ob’ekti va predmeti nima? nima uchun ularni aralashtirish mumkin emas? fanning predmeti va metodi o‘rtasida qanday bog‘liqlik bor? fanning ob’ekti — bu fan o‘rganadigan hodisalar sohasi. davlat va huquq nazariyasining ob’ekti — jamiyatdagi huquqiy munosabatlar va davlat-huquqiy tizimlardir. predmeti esa — ushbu munosabatlarning muayyan tomonlari, ya’ni davlat va huquqning mohiyati, funksiyalari, shakllari. ob’ekt umumiyroq bo‘lib, predmet undan torroq. predmetni o‘rganishda metodlardan foydalaniladi, ya’ni metod — bu predmetni o‘rganish vositasi. 14. davlat va huquq nazariyasi fanining ijtimoiy fanlar bilan o’zaro aloqasi davlat va huquq nazariyasi ijtimoiy fanlar — sotsiologiya, siyosatshunoslik, iqtisodiyot, tarix va falsafa bilan chambarchas bog‘liq. masalan, sotsiologiya huquqning ijtimoiy rolini tushuntirsa, siyosatshunoslik davlat hokimiyati bilan bog‘liq jarayonlarni tahlil qiladi. 15. metodologiya nima? metodologiya — bu ilmiy izlanish olib borishda qo‘llaniladigan …

4 / 36

liyotda ishlatiladi. masalan, ‘fuqarolik huquqiy layoqat’, ‘huquqbuzarlik’ — huquqiy tushunchalardir. 18. huquqiy kategoriyalar deganda nimani tushuniladi? huquqiy kategoriyalar — bu huquq ilmidagi eng umumiy va asosiy tushunchalardir. masalan, huquq, davlat, erkinlik, majburiyat, adolat, qonun, huquqbuzarlik — bular kategoriyalardir. ular boshqa tushunchalarning negizidir. 19. davlat va huquq nazariyasining funksiyalari deganda nimani tushuniladi? funksiya — bu fan qanday vazifalarni bajarishini bildiradi. davlat va huquq nazariyasining funksiyalari quyidagilar: bilish (gnosologik), amaliy, metodologik, tarbiyaviy, mafkuraviy, bashoratchilik (prognoz), ontologik va evristik funksiyalar. 20. sizga ma'lum bo'lgan davlat va huquq nazariyasining funksiyalarini tavsiflang. bilish funksiyasi — fan bilim beradi; metodologik — boshqa fanlarga metod asos bo‘ladi; tarbiyaviy — huquqiy madaniyatni shakllantiradi; bashorat funksiyasi — huquqiy jarayonlarni oldindan belgilaydi; mafkuraviy — huquqiy dunyoqarashni shakllantiradi. 21. davlat va huquq nazariyasi fanining bo‘lajak huquqshunoslarni tayyorlashdagi ahamiyati. bu fan yuridik bilimlar asosini beradi. talabalarga huquq va davlat haqida umumiy nazariy bilimlarni beradi. shuningdek, fikrlash, tahlil qilish, huquqiy masalalarga yondashuvni shakllantiradi. …

5 / 36

’rni. tarixiy-nazariy fanlar huquq va davlatning tarixiy taraqqiyotini, nazariy asoslarini o‘rganadi. baxtiyorov, [15-apr, 2025 16:04 da] huquq fanini o‘rganishda asosiy yo‘nalishlar quyidagilar: normativ-analitik yondashuv, tarixiy yondashuv, sotsiologik yondashuv, qiyosiy-huquqiy yondashuv, falsafiy yondashuv. har biri huquqiy jarayonlarga turli tomondan qarashni ta’minlaydi. baxtiyorov, [15-apr, 2025 16:04 da] ular huquqshunoslikda fundamental rol o‘ynaydi, boshqa yuridik fanlar uchun nazariy poydevor bo‘lib xizmat qiladi. 25. amaliy yuridik fanlarning yuridik fanlar tizimidagi tutgan o’rni. amaliy yuridik fanlar huquqni qo‘llash, jinoyatlarni tergov qilish, huquqbuzarlikni oldini olish kabi real masalalarni o‘rganadi. ular huquqni amalda qo‘llashga xizmat qiladi va nazariy fanlardan foydalanadi. 26. tarmoq yuridik fanlarning yuridik fanlar tizimidagi tutgan o’rni. tarmoq fanlar huquqning turli sohalarini o‘rganadi (fuqarolik, jinoyat, mehnat huquqi). ular huquqiy munosabatlarning aniq turlarini tartibga soladi va amaliyotda bevosita qo‘llanadi. 27. xalqaro huquqiy fanlarning yuridik fanlar tizimidagi tutgan o’rni. xalqaro huquqiy fanlar davlatlararo huquqiy munosabatlarni o‘rganadi. ular global huquqiy tizimning ajralmas qismi bo‘lib, xalqaro huquqiy normalarni tahlil …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 36 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "davlat va huquq nazariyasi"

baxtiyorov, [15-apr, 2025 16:04 da] 1. davlat va huquq nazariyasi predmetiga ta’rif bering va ushbu fanning yuridik fanlar tizimidagi fundamental mavqeini oching. davlat va huquq nazariyasi — bu davlat va huquqning kelib chiqishi, mohiyati, shakllari, funksiyalari, rivojlanish qonuniyatlari hamda ularning jamiyatdagi o‘rni va roli haqida umumiy nazariy bilimlarni o‘rganuvchi ilmiy fan. u yuridik fanlar tizimining asosiy, nazariy negizi hisoblanadi. barcha yuridik fanlar ushbu fanning asosiy tushunchalari, qonuniyatlari asosida rivojlanadi. shu sababli bu fan fundamental hisoblanadi. 2. davlat va huquq nazariyasining fan sifatida rivojlanish tarixi. davlat va huquq haqidagi fikrlar qadimgi sharq va antik davrlardan boshlab mavjud. bu borada platon, aristotel, konfutsiy, ibn xaldun, fozilbek...

Этот файл содержит 36 стр. в формате DOCX (44,7 КБ). Чтобы скачать "davlat va huquq nazariyasi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: davlat va huquq nazariyasi DOCX 36 стр. Бесплатная загрузка Telegram