tekis kesim yuzalarning geometrik xarakteristikalari

PDF 13 pages 272.8 KB Free download

13 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 272.8 KB

File type PDF

Pages 13

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 13

3 va 4 ma’ruza mavzu: tekis kesim yuzalarning geometrik xarakteristikalari reja: 1. tekis kesmlaming geometrik harakteristikalari. yuzaning statik momenti. 2. kesimning og‘irlik markazi. oddiy kesmlaming inertsiya momentlari. 3. kesmning qutb va o‘qlarga nisbatan inertsiya momentlari. 4. inertsiya momentlarini o‘qlari parallel kuchishiga va qo‘zg‘almas nuqta atrofida buralishiga bog‘liqdagi. 5. bosh o‘qlar va bosh inertsiya momentlari. tekis kesimlarning statik momentlari ma’lumki, ixtiyoriy kesim yuzasini aniqlash uchun uni elementar df yuzachalarga bo’linadi. unda kesim yuzasi tekis kesimni tashkil qiluvchi elementar yuzachalarning butun yuza bo’yicha yigindisiga teng bo’ladi (13.2 - shakl)    n li iff . f dff m2,sm2 (13.1) quyidagi tekis kesimni ko’ramiz. butun tekis kesimni xou dekart koordinata sistemasi bilan boglaymiz. tekis kesimning biror o’qqa nisbatan statik momenti deb, tashkil qiluvchi elementar yuzachalarning ulardan tegishli o’qqacha masofalarga ko’paytmalarining butun yuza bo’yicha yigindisiga aytiladi. (13.2. - shakl)   f y f x dfxsdfys ; m3,sm3 (13.2) if - oddiy kesim …

2 / 13

tb va markazdan qochma bo’lishlari mumkin. tekis kesimning (13.1-shakl) biror o’qqa nisbatan (ekvatorial) inerstiya momenti deb, tashkil qiluvchi elementar yuzachalarning ulardan tegishli o’qqacha masofalar kvadratlarining ko’paytmalarining butun yuza bo’yicha yigindisiga aytiladi:  f x dfyi 2  f y dfxi 2 m4 ,sm2 (13.6) 13.3 - shakl n nn n i i n i ii c n nn n i i n i ii c fff yfyfyf f yf y fff xfxfxf f xf x               ... ... ... ... 21 2211 1 1 21 2211 1 1 tekis kesimning qutb inerstiya momenti deb, tashkil qiluvchi elementar yuzachalarning ulardan koordinata boshigacha (qutbgacha) masofalar kvadratlariga ko’paytmalarining butun yuza bo’yicha yigindisiga aytiladi:  f p dfi 2 . m4 ,sm4 (13.7) pifagor teoremasiga asosan r2=y2+x2. buni (7) ga qo’ysak   yx fff jjdfxdfydfxyj   2222 yx jjj …

3 / 13

x va y o’qlarga nisbatan inerstiya momentlari jx,jy , jxy ma’lum bo’lsin. markaziy o’qlarga parallel va ulardan ixtiyoriy a va в asofalardan o’tuvchi yangi x1 va u1 o’qlarga nisbatan ekvatorial va markazdan qochuvchi inerstiya momentlarni aniqlaymiz.(13.5 – shakl). koordinata o’qlari x1 va u1 sistemasida ajratilgan elementar yuzachaning koordinatalari quyidagiga teng bo’ladi x1= x+ v u1=u+ а bo’ladi. koordinata o’qlari x1 ga u1 nisbatan inerstiya momentilarini (13.6 formulalarga asosan) aniqlaymiz.       f f f f f x dfaydfadfydfaydfyj .2 2222 11 bu erda:   f jxdfy 2 ni ifodalaydi, consta  , o’zgarmas bo’lgani uchun,   ff fadfadfa 222 ga teng 0222   f f xsadfyadfay chunki u markaziy o’qqa nisbatan u ҳolda,(13.6)ni 2 chi siga asosan yuqoridagi ishlarni bajarib quyidagi formulani ҳosil qilamiz fвjj fajj yy xx 2 1 2 1   (13.10) demak, markaziy o’qqa parallel o’qqa nisbatan inerstiya momenti …

4 / 13

    . . 12 12 2 2 fcacjfcajj fajj xxx xx   bu boglanishlardan ko’rinadiki, ҳar qanday nomarkaziy o’qqa nisbatan inerstiya momentidan markaziy o’qqa nisbatan inerstiya momenti kichik bo’ladi. masofa ortishi bilan inerstiya momenti qiymati ҳam ortib boradi. oddiy kesimlarning markaziy inerstiya momentlari endi yuqoridagi keltirib chiqarilgan formulalar asosida ba’zi oddiy shakllarning inerstiya momentlarini ҳisoblash formulalarini keltirib chiqaramiz. 1. to’gri to’rtburchak. dybdf  . 122424 | 3 32 2 332 2 3 22 bhbhbhy bbdyydfyj h h h h f x             13.8-shakl. xuddi shunga o’xshash 12 12 3 3 hв j вh j y x   (13.13) 3 3 1 вh j x  (13.13) ifoda o’lchamlari в va h bo’lgan parallelelogramm uchun ҳam to’gridir. 2. kvadrat b=h=a deb olsak (13.13)ga asosan quyidagi formulaga ega bo’lamiz 12 4a jj yx  (13.13) 2. …

5 / 13

ҳolda dyyh h в df  )(   . 1243 0 3 0 43 0 2 1 bhyhy dyyh n в yj hn x   demak 12 3 1 вh j x  fajj xx 2 1  formulaga asosan fajj xx 2 1  hвf h a  2 1 3 . 3618122312 3332 bhbhbhbhhвh j x            . 36 3вh j x  (13.19) 436 9 36 8 9 2 369 2 3623 2 36 3333333323 2 2 вhвhвhвhвhвhвhвhвhhвh fajj xx         4 3 2 вh j x  (13.20) murakkab shaklning inerstiya momentlarini topish uchun uni oddiy kesim yuzalariga ajratib so’ng ular yigiladi. 13.8 – shakl. ;;; 111 1    n i xyxy n i y n i yxx jjjjjj nn n xxxx fajfajfajj 2 02 …

Want to read more?

Download all 13 pages for free via Telegram.

Download full file

About "tekis kesim yuzalarning geometrik xarakteristikalari"

3 va 4 ma’ruza mavzu: tekis kesim yuzalarning geometrik xarakteristikalari reja: 1. tekis kesmlaming geometrik harakteristikalari. yuzaning statik momenti. 2. kesimning og‘irlik markazi. oddiy kesmlaming inertsiya momentlari. 3. kesmning qutb va o‘qlarga nisbatan inertsiya momentlari. 4. inertsiya momentlarini o‘qlari parallel kuchishiga va qo‘zg‘almas nuqta atrofida buralishiga bog‘liqdagi. 5. bosh o‘qlar va bosh inertsiya momentlari. tekis kesimlarning statik momentlari ma’lumki, ixtiyoriy kesim yuzasini aniqlash uchun uni elementar df yuzachalarga bo’linadi. unda kesim yuzasi tekis kesimni tashkil qiluvchi elementar yuzachalarning butun yuza bo’yicha yigindisiga teng bo’ladi (13.2 - shakl)    n li iff . f dff m2,sm2 (13.1) quyidagi tekis kesimni ko’ramiz. butun tekis kesimni xou de...

This file contains 13 pages in PDF format (272.8 KB). To download "tekis kesim yuzalarning geometrik xarakteristikalari", click the Telegram button on the left.

Tags: tekis kesim yuzalarning geometr… PDF 13 pages Free download Telegram