"metrologiya va standartlashtirish" fanidan ma'ruza

DOCX 132 pages 1.6 MB Free download

132 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.6 MB

File type DOCX

Pages 132

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 132

o‘zbekiston respublikasi o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi jizzax politexnika instituti "metrologiya va standartlashtirish " kafedrasi mahsulot sifati va sifatni boshqarish fanidan ma’ruzalar matni o‘.jamolov jizzax - 2018 y. 1-mavzu: fanning ahamiyati va vazifalari. mahsulot sifatini boshqarish asoslari. reja: 1) kirish. fanning ahamiyati va vazifalari. o‘zbekistonda standart-lashtirishning rivojlanishi. 2) o‘zbekistonda standartlashtirish davlat tizimi. standartlashtirish - doimiy olib borilayotgan ehtiyojlarni qondirish uchun mehnat, foydalanish obektlarning yaroqliligi, sifatni aniqlash uslub-vositalari, boshqarish bo‘yicha xujjatlar tayyorlash, muvofiqlashtirish, tasdiqlash, qo‘llash va boshqa faoliyatlar majmuidir. standartlashtirish – xaqiqiy mavjud yoki sodir bo‘lishi mumkin bo‘lgan masalalarda barcha tomondan ko‘p marta foydalanish uchun malum sohada echishga qaratilgan faoliyat; sifat - belgilangan va mo‘ljallangan ehtiyojlarni qondirishga qaratilgan standartlashtirish faoliyatini eng muhim natijalari: maxsulot (jarayon xizmatlar)ning o‘z vazifasiga muvofiqlik darajasini “miyoriy xujjat”lar asosida amalga oshirishdir. 1. kirish. fanning ahamiyati va vazifalari. o‘zbekistonda sifatni boshqarishni rivojlantirish. “mahsulot sifati va sifatni boshqarish” fanining asosiy maqsadi – sifatni boshqarish, nazorat qilish, …

2 / 132

arning matematik ifodasi, matematik modellar, eksperement o‘tkazishning umumiy masalalarni va sharoitlarni aniq misollarda tahlil qilish; -parallel eksperementlar rejalashtirishning asosiy bosqichlari va prinsiplari asosida bajarish; -natijalarni tahlil qilish, tadqiqot ob’ektlarini dastlabki o‘rganish, ko‘p omilli eksperiment to‘g‘risida bo‘lishi, ya’ni ushbu fan bo‘yicha olgan nazariy va amaliy bilimlarini magistirlik dissertasiyasini bajarish bilan real sharoitga qo‘llash bo‘yicha ko‘nikmalar qilishdir. fanda 54 soat maruza, 54 soat amaliy mashg‘ulot va 78 soat mustaqil topshiriqqa ajratilgan. inson homo habilis (mohir, uquvli inson) darajasidan homo sapiens (ongli inson) darajasigacha rivojlanishdagi faoliyatlarining birini endi biz standartlashtirish deb ataymiz. qadimiy odamlar sovuq iqlim sharoitida hayot uchun kurashishda hayvonlanni ovlashga va yirtqich hayvonlardan saqlanish usulini qidirishga majbur bulganlar. ovlangan hayvonlar insonga oziq -ovqat va kiyinish uchun teri bergan. inson o‘zining amaliy faoliyatida sinab ko‘rgan ovlash usul va uslublarini “og‘zaki standartlar” ko‘rinishida avloddan-avlodga uzatilib kelgan. bunda oddiy uzatibgina qolmay, balki bu usullarni doimiy takomillashtira borgan. bunday amaliyot inson faoliyatining boshqa doiralarida ham …

3 / 132

ollarda, ekvivaleintlarda narsalarning na’munalarida mustaxkamlab saqlab qolganda edi, navbatdagi avlodlar barcha ko‘nikmalarni boshidan boshlashga majbur bo‘lar edi. standartlashtirish insoniyatning erishgan yutuqlarini mustahkamlaydi va saqlaydi, tajriba va bilimlarni avloddan-avlodga o‘tishini ta’minlaydi. tarix ongli insonning standartlashtirish soxasidagi faoliyati natijalariga oid ko‘plab moddiy guvohlarni bizga qoldirgan. standartlashtirish elementlari o‘zbekistan xududidagi me’moriy nodir yodgorliklarda keng qo‘llanilgan. xalq ustalarining mohir qo‘llarida standart elementlar jonlangan va insoniyat betakror go‘zal yodgorliklar; samarqanddagi go‘r-amir maqbarasi va bibi-xonim masjidi, xivadagi polvon-maxmud maqbarasi va tosh-tovli saroyi, samarkanddagi ulugbek madrasasi, buxorodagi kalon minorasi, toshkentdagi ko‟kaldosh madrasasini ko‘rib, quvonadi. o‘lchash sohasidagi standartlashtirish insoniyatning misli ko‘rilmagan ilmiy-texnikaviy yutug‘i g‘alabasidir. inson o‘zining butun rivojlanish tarixida juda ko‘p turli-tuman o‘lchov birliklarini yaratadi. 2. o‘zbekistonda standartlashtirish davlat tizimi. o‘zbekistonda qadoq (taxminan 400g), chaksa (6 kg), pud (16 kg) batmon (10 pud), daxsar (ii pud) og‘irlik o‘lchovlari, ellik (qo‘l barmog‘ining qalinligi taxminan 2sm), qarich (katta barmoq va ochilgan jinjiloq o‘rtasidagi masofa taxminan 23 sm), chaqirim (bir kilometrdan …

4 / 132

ologiya davlat xizmatlarini - davlat tekshiruv laboratoriyalari (dtl)ni yaratish uchun asos bo‘ldi. 1926 yil o‘zbekiston ishchi-dexkon inspeksiyasi xalq komissarligi qoshida standartlashtirish bo‘yicha idora yaratildi. 1930 yil mart oynda xalq komissarlari soveti (xks) o‘zbekiston ssr xks huzurida standartlashtirish qo‘mitasini tashkil qildi. qo‘mita huzurida maxsulot sifati bo‘yicha davlat ekspertiza idorasi faoliyat ko‘rsatgan . 1933 yilda bu idoraning vazifalari mahsulot sifati bo‘yicha inspeksiyaga topshirildi. standartlashtirish buyicha qo‘mita idoralari standartlarning joriy etilishini va ularga rioya qilinishini, meva tozalash, yog‘ ishlab chiqarish, paxta tozalash, konserva va non zavodlarida, pillakashlik, tikuvchilik va poyavzal fabr ikalarida, don omborlari, elevatorlar, qushxonalar, g‘isht zavodlarida ma hsulot sifatini muttasil tekshirib borgan. qo‘mita shuningdek, respublika uchun xos maxsulotga respublika standartlari (o‘zrest)ni ham tasdiqlagan. shunday qilib, standartlashtirish, metrologiya va sertifikatlashtirishni ta’minlash, sifatni ta’minlash meyoriy xuquqiy ta‟minlas h asosan tugallandi. xozirgi vaqtda asos bo‘luvchi meyoriy xujjatlarni qo‘llanish tajribasini va bozor iqtisodiyotini chuqurlashtirishni hisobga olgan hodda bu xujjatlar jamg‘armasini dolbzarblash jarayoni olib borilmokda. standartlashtirish …

5 / 132

dbirlar amalga oshirilmoqda. bu maqsadlarda standartlashtirish xalqaro amalyotini xisobga olgan holda o‘z sdtni takomillashtirish bo‘yicha 2010 yilgacha mo‘ljallangan konsepsiya va konsepsiyani amalga oshirish bo‘yicha dastur ishlab chiqildi. o‘zsdg asos bo‘luvchi standartlariga standartlashtirish xalqaro amaliyotiga muvofiqo‘zgartirishlar kiritilmoqda. 3. o‘zbekistonda standartlashtirishning davlat tizimi. o‘zbekiston standartlashtirish davlat tizimi (o‘z.sdt) standartlashtirish tarmoqlararo tizimi (stt) ning tasnifi bo‘yicha 1-klassga kiradi. stt alohida guruhlarga birlashtirilgan, tarmoqlararo tashkiliy- metodik va umumtexnikaviy asos bo‘luvchi meyoriy xujjatlarmajmuidan iborat. o‘z.sdt, standartlashtirishning asosiy vazifasidan kelib chiqqan holda, faoliyatning barcha sohalarida tartibga,tushirishga qaratilgan ilmiy-texnikaviy faoliyat sifatida standartlashtirish ishlarining o‘zini tashkillashtirish va o‘tkazish tartibini belgilaydi. bunda o‘zsdt, tizim sifatida, umumiy holda, "bir-biri bilan munosabatda va aloqada bo‘lgan, ma’lum bir butunlikni, harakatda yagonalikni tashkil etuvchi elementlarni ma’lum tartibi yoki to‘plami" tizim ta’rifidan kelib chiqadi. demak, o‘zsdt "ma’lum butunlik, yagonalikdan" iborat bo‘lib, faqat "harakatda", ya’ni doimiy va muttasil ravishda mukammallanish, rivojlanish, dolzarblanish sharoitlarida ishlaydi. o‘zsdt meyoriy xujjatlarni rejalashtirish, ishlab chiqarish, kelishish, davlat ro‘yxatidan o‘tkazish,tartibini o‘rgatadi; …

Want to read more?

Download all 132 pages for free via Telegram.

Download full file

About ""metrologiya va standartlashtirish" fanidan ma'ruza"

o‘zbekiston respublikasi o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi jizzax politexnika instituti "metrologiya va standartlashtirish " kafedrasi mahsulot sifati va sifatni boshqarish fanidan ma’ruzalar matni o‘.jamolov jizzax - 2018 y. 1-mavzu: fanning ahamiyati va vazifalari. mahsulot sifatini boshqarish asoslari. reja: 1) kirish. fanning ahamiyati va vazifalari. o‘zbekistonda standart-lashtirishning rivojlanishi. 2) o‘zbekistonda standartlashtirish davlat tizimi. standartlashtirish - doimiy olib borilayotgan ehtiyojlarni qondirish uchun mehnat, foydalanish obektlarning yaroqliligi, sifatni aniqlash uslub-vositalari, boshqarish bo‘yicha xujjatlar tayyorlash, muvofiqlashtirish, tasdiqlash, qo‘llash va boshqa faoliyatlar majmuidir. standartlashtirish – xaqiqiy mavjud yoki...

This file contains 132 pages in DOCX format (1.6 MB). To download ""metrologiya va standartlashtirish" fanidan ma'ruza", click the Telegram button on the left.

Tags: "metrologiya va standartlashtir… DOCX 132 pages Free download Telegram