afina demokratiyasi va quldorlik jamiyatining gullashi

DOCX 33 pages 62.8 KB Free download

33 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 62.8 KB

File type DOCX

Pages 33

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 33

afina demokratiyasi va quldorlik jamiyatining gullashi reja; i.kirish ii.asosiy qism 1.afinada demokratiyaning shakillanishi 2.afinada quldorlik jamiyati 3.afinaning geografiyasi va sanoati 4.afinaning gullab yashnash davri iii.xulosa iv.foydalanilgan adabiyotlar kirish afina mamlakatning janubi-sharqidagi attika yarim orolida joylashgan, egey dengizi sohilida, uch tomoni togʻ. aholisi 772 ming kishi (1995). afina pirey va shahar atrofi bilan birga katta afinani tashkil qiladi. katta afinaning maydoni 433,3 km². aholisi 3 mln. kishidan ortiq. afina qadimiy shahar. shaharning vujudga kelgan vaqti aniq emas, rivoyatlarga koʻra afina oʻrnida miloddan avvalgi 16- 13-asrlarda qishloqlar boʻlgan. mil. av. 5-asrda afina iqtisodiy, siyosiy va madaniy rivojlanishining eng yuqori pogʻonasida boʻlgan. 395-1204-yillarda vizantiya imperiyasi tarkibida. 1204 — 1458-yillar afina hersogligi poytaxti, 1458-yildan turklar tasarrufiga oʻtgan. 1834-yildan yunoniston poytaxti. afina — yunonistoning asosiy sanoat markazi, mamlakatdagi temir yoʻl, avtomobil va havo yoʻllarining yirik tuguni. xalqaro elinikon aeroporti bor. afinadan 8 km narida mamlakatning eng yirik dengiz porti — pirey joylashgan. katta afina yunoniston …

2 / 33

lanmokda. afinada afina davlatining tarixiy yodgorliklari bor. afinaning asosiy yodgorligi — akropol balandligi 156 m li qoyada joylashgan; agora, areopag va pniks tepaliklari — ijtimoiy va siyosiy hayot markazlari. akropolning bosh inshootlari: propilei (miloddan avvalgi 437-432 yillar), nike apteros ibodatxonasi (miloddan avvalgi 420-yil), erexteyon (miloddan avvalgi 421-406-yillar). afinada olimpiya zevsi ibodatxonasi (miloddan avvalgi-2-asr milodiy), lisikrat haykali (miloddan avvalgi 335-yil atrofida), „shamollar minorasi“ (miloddan avvalgi 1-asr oʻrtalari) va boshqa ham saqlangan. oʻrta asr meʼmoriy yodgorliklaridan ayos — elefterios (11-asr), agoradagi ayi — apostollar (11-asr) cherkovlari bor. yangi inshootlardan — „olimpiya“ teatri (1951), „xiltonotel“ (1959-1963) qurilgan. afinada 1896-yil i olimpiada oʻyinlari boʻlib oʻtgan. afinada demokratiyaning shakillanishi yunoniston (hozirgi gretsiya) tarixi va madaniyatida muhim ahamiyatga ega boʻlgan shahardavlat (polis). afina yunonistonning attika deb atalgan togʻli hududida vujudga kelgan. arxeologik maʼlumotlarga koʻra, bu joylarda odamlar neolit davridan boshlab yashagan. attikaliklar afina maʼbudiga sajda qilganlar. attikadagi qishloklar birlashib afina shahri vujudga kelgan (miloddan avvalgi 9-8-asrlar). …

3 / 33

-yilda oʻzini attika dehqonlarining dohiysi deb eʼlon qildi va afinaning mustabid hokimi boʻlib oldi. pisistrat oʻziga qarshi boʻlgan aristokratlarning yerlarini tortib olib dehqonlarga ulashib berdi, ularga davlat hisobidan pul qarz berishni joriy etdi. pisistrat davrida afinada savdo munosabatlari rivoj-landi, ibodatxona va boshqa qasrlar qurildi, suv quvuri oʻtkazildi. pisistrat va uning oʻgʻillari saroyga eng yaxshi adiblarni toʻpladilar. gomerning „odisseya“ va „iliada“ asarlari yozib olindi. afina da dastlabki teatr vujudga keldi. pisistrat vafot etgandan soʻng (miloddan avvalgi 527-yil) hokimiyat uning oʻgʻillari gippiy va gipparxga oʻtdi. pekin mustabid hokimlik uzoq davom etmadi. gipparx fitnachilar tomonidan oʻldirildi, gippiy esa hokimiyatdan haydaldi (510-yil). yirik savdogar va hunarmandlar vakili klisfen xalq qoʻzgʻoloniga boshchilik qilib, hokimiyatni qoʻlga oldi (508-yil). u toʻrtta urugʻchilik okrugi oʻrniga unta hududiy okrug tashkil etdi. shu bilan urugʻchilik jamoasi tuzumining soʻnggi qoldiqlariga barham berildi. mil. av. 5-asr boshida yunon-fors urushlari boshlandi. marafon jangi (miloddan avvalgi 490- yil) yunonlar forslarga qattiq zarba berdilar. 480-yil …

4 / 33

miyat 10 ta strateg kollegiyasi qoʻlida edi. „perikl oltin asri“ deb atalgan yillar afina madaniyatining eng yuksak darajada taraqqiy etgan davri boʻldi. bu davrda afinada tarixchi gerodot, faylasuf anaksagor, haykaltarosh fidiy, esxil, sofokl va yevripid kabi adiblar yashagan, katta-katta imoratlar — qasrlar vujudga kelgan. meʼmorchilik ustalari — iktin va kallikratlar fidiy rahbarligida afina maʼbudasi ibodatxonasi — larfenoni bunyod etganlar. bu qasr qadimgi meʼmorlik madaniyatining eng yaxshi namunalaridan biri boʻlib qoldi. oʻsha vaqtlarda afina yozuvchilarining tili (attika lahjasi) keng tarqalgan va ellinistik davlatlarda adabiy til hisoblangan. periklning butun yunonistonni afina ga boʻysundirishga qaratilgan tashqi siyosati yunonlar davlatidagi boshqa guruhlarning qarshiligiga duch keldi. bu guruhlar orasida sparta boshchiligidagi peloponnes ittifoqiniyat eʼtibori baland edi. peloponnes ittifoqi demokratik tartibga qarshi oligarxiya tartibini yoklab chiqdi. oʻrtadagi qarama-qarshilik butun yunoniston uchun halokatli boʻlgan peloponnes urushini (miloddan avvalgi 431-404) keltirib chiqardi. urushda magʻlubiyatga uchragan afina oʻzining yunonistonda tutgan yetakchilik mavqeini yoʻqotdi. lekin bu magʻlubiyatdan soʻng ham afina …

5 / 33

, badavlat rimliklar shu yerga kelib maʼlumot olar edilar. rim imperatorlarining baʼzilari, ayniqsa, adrian afinaga alohida ahamiyat berib, unda kurkam imorat, ibodatxonalar qurdirgan, kutubxona va gimnaziyalar tashkil etgan. mil. 3-asrdan varvarlar istilosi boshlangandan keyin afina uzil-kesil tanazzulga yuz tutdi. bizantiya imperiyasi barpo etilishi bilan afinadagi sanʼat va madaniyatning buyuk yodgorliklari konstantinopolga olib ketildi. 529-yilda vizantiya imperatori yustiniannit buyrugʻiga binoan afinada oxirgi maktablar yopildi. shu bilan qadimgi afina madaniy tarixi tugadi. afina (afina pallada) — yunon afsonalaridagi urush va gʻalaba, sanʼat va hunarmandchilik, bilim va donolik maʼbudasi. zevsning qizi. zevsning boshidan toʻla qurollangan holatda (dubulgʻa va sovut bilan) tugʻilgan. afina shahrining homiysi. rim afsonasidagi minervaga mos keladi. yunon sanʼatining nodir yodgorligi boʻlgan afinadagi parfenon ibodatxonasi oldiga afinaning jasur qiz shaklida tasvirlangan katta xaykali kuyilgan. afina shahriga bu maʼbudaning nomi kuyilgan. afinada demokratiya mavjud edi, bu «xalq boshqaruvi» demakdir. barcha fuqarolar har oyda o‘tkaziladigan «assambleya» (ekklesiya— xalq yig’ini)da ishtirok etish hamda shahar …

Want to read more?

Download all 33 pages for free via Telegram.

Download full file

About "afina demokratiyasi va quldorlik jamiyatining gullashi"

afina demokratiyasi va quldorlik jamiyatining gullashi reja; i.kirish ii.asosiy qism 1.afinada demokratiyaning shakillanishi 2.afinada quldorlik jamiyati 3.afinaning geografiyasi va sanoati 4.afinaning gullab yashnash davri iii.xulosa iv.foydalanilgan adabiyotlar kirish afina mamlakatning janubi-sharqidagi attika yarim orolida joylashgan, egey dengizi sohilida, uch tomoni togʻ. aholisi 772 ming kishi (1995). afina pirey va shahar atrofi bilan birga katta afinani tashkil qiladi. katta afinaning maydoni 433,3 km². aholisi 3 mln. kishidan ortiq. afina qadimiy shahar. shaharning vujudga kelgan vaqti aniq emas, rivoyatlarga koʻra afina oʻrnida miloddan avvalgi 16- 13-asrlarda qishloqlar boʻlgan. mil. av. 5-asrda afina iqtisodiy, siyosiy va madaniy rivojlanishining eng yuqori pogʻonasida boʻlgan...

This file contains 33 pages in DOCX format (62.8 KB). To download "afina demokratiyasi va quldorlik jamiyatining gullashi", click the Telegram button on the left.

Tags: afina demokratiyasi va quldorli… DOCX 33 pages Free download Telegram