investitsiya siyosati va investitsiya faoliyatini tartibga solish

DOCX 21 pages 47.9 KB Free download

21 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 47.9 KB

File type DOCX

Pages 21

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 21

$6-mavzu investitsiya siyosati va investitsiya faoliyatini tartibga solish 6.1 . davlatning investitsiya munosabatlarni tartibga solishi mamlakat, biron-bir iqtisodiy subyektning faoliyatini kengaytirish zamonaviy innovatsion texnika va texnologiyalar bilan ta’minlash investitsion sarflar orqali amalga oshiriladi. mazmunan va mohiyat jihatdan investitsiyalar kapitalni belgilangan davrga bog‘lanishini ya’ni band etilishini moddiy va nomoddiy aktivlarga ega bo‘lish uchun ularni safarbar etilishini anglatadi. investitsiyalar yoki kapital qo‘yilmalar - bu, hali buyumlashmagan, lekin ishlab chiqarish vositalariga qo‘yilgan kapitaldir. o‘zining moliyaviy shakliga ko‘ra, ular foyda olish maqsadida xo‘jalik faoliyatiga qo‘yilgan aktivlar hisoblansa, iqtisodiy mohiyatiga ko‘ra investitsiyalar yangi korxonalar qurish, uzoq muddat xizmat ko‘rsatuvchi mashina va asbob-uskunalarni yakuniy sotib olishga hamda shu bilan bog‘liq bo‘lgan aylanma kapitalning o‘zgarishiga ketgan xarajatlardir. shuningdek investitsilar tarkibiga uy-joy qurilishiga ketgan xarajatlar ham kiritiladi. investitsiyalarning turli guruhlash mumkin. makroiqtisodiy tahlilda eng ko‘p duch kelinadigan guruhlashda investitsiyalar investitsiyalash ob’ektiga ko‘ra uch turga bo‘linadi. \. ishlab chiqarish investitsiyalari; 2. tovar-moddiy zahiralariga investitsiya; 3. uy-joy qurilishiga investitsiya. investitsiyalarning …$

2 / 21

alar hajmiga kutilayotgan daromad normasi ham ta’sir ko‘rsatadi, chunki ko‘rilayotgan foyda investitsiyalashga undaydi. kutilayotgan foyda normasi qanchalik yuqori bo‘lsa, investitsiyalash hajmi shunchalik yuqori bo‘ladi, va aksincha. investitsiyalar xajmiga ssuda foizi stavkasi katta ta’sir ko‘rsatadi, chunki investitsiyalash jarayonida qarzga olingan mablag‘lardan ham foydalaniladi. agar kutilayotgan sof foyda normasi o‘rtacha ssuda foizi stavkasidan yuqori bo‘lsa bu qo‘yilmalar investor uchun daromadlidir. shuning uchun o‘rtacha foiz stavkasini o‘sishi investitsiyalash jarayonini susayishiga olib keladi. investitsiyalar hajmiga kutilayotgan inflatsiya sur’atlari ham o‘z ta’sirini o‘tkazadi. bu ko‘rsatkich qanchalik yuqori bo‘lsa investorning kelajakdagi foydasi shunchalik qadrsizlanadi va investitsiyalarni rag‘batlantiruvchi omillar qisqarib boradi. makroiqtisodiy tahlilda investitsiyalar dinamikasini belgilovchi omil sifatida real foiz stavkasi qaraladi. real foiz stavkasi ortishi bilan investitsiyalar hajmi kamayishini kuzatishimiz mumkin. chunki investorlar uchun qarz bahosi ortib, ular ko‘rsatadigan foyda normasini pasaytirib qo‘yadi. avtonom investitsiyalarning grafigi investitsiyalar hajmi foiz stavkasi dinamikasiga teskari proporsional tarzda o‘zgarishini ko‘rsatadi. avtonom invstitsiya funksiyasi quyidagi ko‘rinishga ega: i = e-dr bu …

3 / 21

rining cheklanganligi tufayli investitsiya xarajatlari ma’lum miqdor bilan chegaralanadi. investitsiyalar dinamikasini belgilovchi eng muhim omillardan biri bo‘lib kutilayotgan sof foyda normasi hisoblanadi. agar real foiz stavkasi bilan investitsiya xarajatlari miqdori o‘rtasida teskari bog‘liqlik bo‘lsa, kutilayotgan sof foyda normasi (ksfn) dinamikasi bilan investitsiya xarajatlari o‘rtasida to‘g‘ri bog‘liqlik bor. agarda kutilayotgan foyda me’yori foiz stavkasidan yuqori bo‘lsa, investitsiyalash foydali va aksincha, foiz stavkasi kutilayotgan foyda miqdoridan yuqori bo‘lsa, investitsiyalash foydali bo‘lmay qoladi. misol uchun, zavodga 100000 so‘mlik yangi stanok sotib olindi. yangi stanokni qo‘llashdan zavod 10.000 so‘m sof foyda olgan bo‘lsin. kutilayotgan sof foyda normasi quyidagicha aniqlanadi: ksfn = 10000 / 100000 x 100 = 10%. investitsiya xarajatlari foyda keltirishini aniqlashda nominal foiz stavkasi emas, balki real foiz stavkasi hisobga olinadi. real foiz stavka narxlar darajasining o‘zgarishini aks ettirib, nominal stavkadan inflatsiya darajasi ayirmasi ko‘rinishida aniqlanadi. masalan, nominal foiz stavkasi 16% ga teng bo‘lsa, inflatsiya darajasi yiliga 12% ni tashkil etsa, unda …

4 / 21

q ko‘rinishi quyidagicha bo‘ladi: i = ireja+ yy bu yyerda: a i it -i t-1 y = = a y yt - yt-1 ireja - rejalashtirilgan investitsiyalar; y - yaim (daromad) hajmi. akseletator modelini hisobga olib, investitsiya funksiyasini quyidagicha yozish mumkin: i = e - dr + yy yaim hajmi oshishi korxonalar foydasining ko‘payishiga olib keladi. korxona foydasi investitsiyalarning manbai ekanligini hisobga olsak, bu holatda investitsiya xarajatlari oshadi. yaim hajmi pasayib ketganda esa, ya’ni iqtisodiy faollik pasayishi sharoitida bo‘sh turgan quvvatlar mavjudligi tufayli, investitsiya xarajatlari pasayib ketadi. ammo yaimning davriy tebranishlari, innovatsiyalarni doim ham bir tekisda bo‘lmasligi, uskunalarni uzoq muddat xizmat qilishi, iqtisodiy kutishdagi xavflar tufayli investitsiyalar hajmi barqaror bo‘lmaydi. investitsiyalarni jamiyatning real kapitalini ko‘paytirishga yo‘naltirish (mashinalar, jihozlar xarid qilish, binolar, muxandislik inshootlarini modernizatsiyalash va qurishga) iqtisodiyotning ishlab chiqarish salohiyatini oshirishga xizmat qiladi. ishlab chiqarishga, yangi texnologiyalarga investitsiyalar kiritish keskin raqobatchilik kurashida (ichki va tashqi bozorda ham) omon qolishga, bir …

5 / 21

1 yilgacha) va o‘rta (1 yildan 3 yilgacha) muddatga ham sarflanishi mumkin. masalan, davlatning qisqa muddatli obligatsiyalari bir yil muddatga chiqarilgan, bu obligatsiyalarni sotib olishga sarflangan xarajatlar qisqa muddatli moliyaviy investitsiyalardir; -xarajatlarning sarflanish shakliga ko‘ra investitsiyalarni asosiy uchta mulkiy, moliyaviy va intellektual boyliklar ko‘rinishlariga ajratish mumkin. investitsiyalar qo‘shilgan qiymat yaratishga qaratilganligi bilan xarakterlanadi va shu orqali o‘z samarasini ifoda etadi, chunki yaratilgan qo‘shimcha qiymat, ya’ni boylik orqali iqtisodiy o‘sish holatiga baho berish mumkin. bugungi kunda ijtimoiy sohaga va inson omiliga kapital sarflash orqali iqtisodiy o‘sishga bilvosita kuchli ta’sir ko‘rsatish mumkinligi tobora rivojlanib bormoqda. pul mablag‘lari ko‘rinishidagi investitsiyalar nominal investitsiyalar bo‘lib, pul moddiylashib, amalda ishlab chiqarishga jalb qilingandan so‘ng real investitsiyalarga aylanadi va iqtisodiy yuksalishni ta’minlaydi. shunga ko‘ra, investitsiyalarning iqtisodiy o‘sishga ta’siri quyidagilarda namoyon bo‘ladi: · yangi, zamonaviy texnika va texnologiyalarni respublika iqtisodiyotiga jalb qilish, ularni ishlab chiqarishga joriy qilish ko‘p yillar davomida sifatsiz, xaridor talabiga javob bera olmaydigan mahsulot ishlab …

Want to read more?

Download all 21 pages for free via Telegram.

Download full file

About "investitsiya siyosati va investitsiya faoliyatini tartibga solish"

6-mavzu investitsiya siyosati va investitsiya faoliyatini tartibga solish 6.1 . davlatning investitsiya munosabatlarni tartibga solishi mamlakat, biron-bir iqtisodiy subyektning faoliyatini kengaytirish zamonaviy innovatsion texnika va texnologiyalar bilan ta’minlash investitsion sarflar orqali amalga oshiriladi. mazmunan va mohiyat jihatdan investitsiyalar kapitalni belgilangan davrga bog‘lanishini ya’ni band etilishini moddiy va nomoddiy aktivlarga ega bo‘lish uchun ularni safarbar etilishini anglatadi. investitsiyalar yoki kapital qo‘yilmalar - bu, hali buyumlashmagan, lekin ishlab chiqarish vositalariga qo‘yilgan kapitaldir. o‘zining moliyaviy shakliga ko‘ra, ular foyda olish maqsadida xo‘jalik faoliyatiga qo‘yilgan aktivlar hisoblansa, iqtisodiy mohiyatiga ko‘ra investitsiyalar yangi ...

This file contains 21 pages in DOCX format (47.9 KB). To download "investitsiya siyosati va investitsiya faoliyatini tartibga solish", click the Telegram button on the left.

Tags: investitsiya siyosati va invest… DOCX 21 pages Free download Telegram