qadimgi mesopotamiyada shakllangan ilk diniy tasavvur va e’itiqodlar

DOCX 5 sahifa 205,5 KB Bepul yuklash

5 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 205,5 KB

Fayl turi DOCX

Sahifalar 5

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 5

qadimgi mesopotamiyada shakllangan ilk diniy tasavvur va e’tiqodlar. s.rustamova shdpi talabasi annotatsiya. ushbu maqolada qadimgi mesopotamiyada shakllangan ilk diniy tasavvurlar, jumladan, xudolar va ularning panteoni va marosimlarning jamiyat hayotidagi o‘rni yoritiladi. shuningdek, diniy e’tiqodlarning keyingi sivilizatsiyalarga ta’siri haqida qisqacha ma’lumot beriladi. kalit so’zlar: shumer, shamash, utu, kohin, zikkurat, xammurapi. qadimgi mesopotamiya jamiyatlarining madaniyati bir-biri bilan chambarchas bog‘langan edi. din va siyosat bir-biri bilan uzviy bog‘liq bo‘lgan tuzilmaga ega bo’lgan. shu bilan birga diniy e’tiqodlar siyosiy, ijtimoiy va ijtimoiy hayotning har bir jabhasiga singib ketganligini ko’rish mumkin.[footnoteref:1] ma’lumki, din ijtimoiy ong shakllaridan biri bo’lib. ma’naviy madaniyatning tarkibiy qismini tashkil qiladi. mesopotamiya xalqlari boshqa qadimiy sharq xalqlari kabi ko’p xudolikka e’tiqod qilganlar. mesopotamiya xalqlarining g’oyaviy hayotida din juda muhim o’rin tutgan. m.av.iv—iii mingyillik chegarasida shumerda diniy e’tiqod majmuasi ishlab chiqilgan edi.[footnoteref:2] qadimgi mesopotamiya diniy tasavvurlari asosan politeistik xarakterga ega bo‘lib, ular tabiat hodisalarini tushuntirish va boshqarishga bo‘lgan intilishlardan kelib chiqqan. har bir …

2 / 5

i”, t-2016.] [3: bottero, jean. “religion in ancient mesopotamia”, university of chicago press, 2001.] xudolar, o‘z navbatida, hayotning har bir jabhasida insonlarga g‘amxo‘rlik qilishgan. salomatlik va farovonlikni so‘rab ibodat qilishdan tortib, eng oddiy tashvishlargacha, mesopotamiyaliklarning hayoti o‘z xudolari atrofida va shuning uchun, tabiiyki, yer yuzidagi xudolarning uylari: ibodatxonalari atrofida aylangan. odamlar muntazam ibodatlarga qatnashmasdi; xudolarga sig‘inish ruhoniylarning ishi edi. odamlar shaxsiy ziyoratgohlarda xudolarga ibodat qilishgan va hurmat qilishgan, ma’badda qurbonliklar qilishgan va ma’bad majmuasining hovlisida bayramlarga to‘planishgan, ammo ma’badga hech qanday xizmat uchun kirmaganlar. kohinlar xudolar bilan xalq uchun shafoat qilishdi va jamoaga ilohiy xabarlarni yetkazishdi. har bir shahar markazida homiy xudo zikkurati qurilgan. xususan, eridu (miloddan avvalgi. miloddan avvalgi 5400-yil) xudo enki uyi bo‘lib, xudolar tartib o‘rnatgan dunyodagi birinchi shahar hisoblangan, ammo ko‘plab muqaddas joylar va markazlar mavjud edi. eng mashhur muqaddas shaharlar orasida nippur bor edi, u yerda xudo enlil qirollarning hukmronligini qonuniylashtirdi va shartnomalar ustidan raislik qildi. …

3 / 5

shning · shumer ma’budasi; · marduk - bobil xudolari shohi; · nabu - bobil yozuv xudosi, mardukning o‘g‘li; · nanna - shumer oy xudosi; · nanshe - ijtimoiy adolatning shumer ma’budasi; · nergal - shumerlarning urush xudosi; · ninhursag- shumer ona ma’budasi; · ninkasi - pivo va pivo tayyorlashning shumer ma’budasi; · nisaba - shumer yozuv va hisob-kitob ma’budasi.[footnoteref:5] [5: joshua j.mark "mesopotamian religion", 12 december 2022. ] shaharning homiy xudosi yoki ma’budasi eng katta ma’badga ega edi, ammo har qanday shahar markazida boshqa xudolar uchun kichikroq ibodatxonalar va ziyoratgohlar mavjud edi. ma’lum bir ma’badning xudosi tom ma’noda ushbu binoda yashaydi deb hisoblangan va aksariyat ibodatxonalar uchta xonadan iborat bo‘lib, barchasi yaxshi bezatilgan, eng ichki qismi ma’bud yoki ma’buda xonasi bo‘lib, u yerda ma’buda o‘z haykali shaklida yashagan. ma’bad ruhoniylari har kuni xudoning ehtiyojlarini qondirishlari kerak edi. naglega ko‘ra: “har kuni musiqa sadolari, madhiyalar va ibodatlar ostida xudoni yuvintirishar, kiyintirishar, …

4 / 5

lar haykallar yasab, shamashni ulug‘lashlari kerak edi. unga bag‘ishlangan ibodatxonalar, bayramlar uyushtirish, taxtlarni taqdim etish va ta’mirlashlari kerak bo’lgan.[footnoteref:6] xammurapi davriga kelib shamashni yanada ulug’lash kuchaya boradi.[footnoteref:7] bu harakat orqali u diniy hokimiyatni birlashtirgan holda uning boshqaruvi uchun mustahkam asos siyosiy asosga ega bo‘lgan.[footnoteref:8] ilohlardan yana biri ishtar – qadimgi mesopotamiya mifologiyasidagi sevgi, urush, unumdorlik va g’alaba ma’buda bo‘lib, akkad madaniyatida ishtar nomi bilan mashhur bo‘lgan. u shumer madaniyatida inanna nomi bilan tanilgan. ishtar ikki qarama-qarshi kuchlarni, ya’ni hayot va o‘limni, sevgi va urushni birlashtiruvchi ilohiy timsol sifatida tasvirlangan. ishtar bilan bog‘liq eng mashhur afsonalardan biri uning yerosti dunyosiga tushishi haqidagi rivoyatdir. ushbu hikoyada u yerosti dunyosi ma’budasi ereshkigalning hukmronligiga boradi va qaytish jarayonida o‘zining ilohiy kuchini yangilaydi. ishtar hayot va o‘lim o‘rtasidagi siklni ifodalovchi markaziy obraz hisoblanadi. bundan tashqari, u uruk shahri homiysi bo‘lib, ushbu hududda unga bag‘ishlangan ko‘plab ibodatxonalar qurilgan.[footnoteref:9] [6: nuhcan erdoğan “the god samas with his …

5 / 5

lantirgan. ushbu diniy e’tiqodlar nafaqat mesopotamiya madaniyatining asosini tashkil qilgan, balki keyingi sivilizatsiyalar diniy tizimlariga ham ta’sir ko‘rsatgan. foydalanilgan adabiyotlar: 1. a. kabirov “qadimgi sharq tarixi”, t-2016. 163-164b. 2. bottero, jean. “religion in ancient mesopotamia”, university of chicago press, 2001. 3. joshua j.mark "mesopotamian religion", 12 december 2022. www.worldhistory.org/ 4. trustees of the british museum (copyright). 5. joshua j.mark "mesopotamian religion", 12 december 2022. 6. nuhcan erdoğan “the god samas with his politicaland social aspects in ancient mesopotamia”, 2024. https://doi.org/10.33469/oannes.1415323 7. klengel, h. “kral hammurabi ve babil”, 2019. 8. pekşen, o., 2017. eski mezopotamya’da din-siyaset i̇lişkisi, kahramanmaraş sütçü i̇mam üniversitesi sosyal bilimler enstitüsü, phd thesis, kahramanmaraş. 9. black, jeremy, et al. “gods, demons and symbols of ancient mesopotamia: an illustrated dictionary”, university of texas press, 1992. image1.jpeg

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 5 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"qadimgi mesopotamiyada shakllangan ilk diniy tasavvur va e’itiqodlar" haqida

qadimgi mesopotamiyada shakllangan ilk diniy tasavvur va e’tiqodlar. s.rustamova shdpi talabasi annotatsiya. ushbu maqolada qadimgi mesopotamiyada shakllangan ilk diniy tasavvurlar, jumladan, xudolar va ularning panteoni va marosimlarning jamiyat hayotidagi o‘rni yoritiladi. shuningdek, diniy e’tiqodlarning keyingi sivilizatsiyalarga ta’siri haqida qisqacha ma’lumot beriladi. kalit so’zlar: shumer, shamash, utu, kohin, zikkurat, xammurapi. qadimgi mesopotamiya jamiyatlarining madaniyati bir-biri bilan chambarchas bog‘langan edi. din va siyosat bir-biri bilan uzviy bog‘liq bo‘lgan tuzilmaga ega bo’lgan. shu bilan birga diniy e’tiqodlar siyosiy, ijtimoiy va ijtimoiy hayotning har bir jabhasiga singib ketganligini ko’rish mumkin.[footnoteref:1] ma’lumki, din ijtimoiy ong shakllaridan biri bo’...

Bu fayl DOCX formatida 5 sahifadan iborat (205,5 KB). "qadimgi mesopotamiyada shakllangan ilk diniy tasavvur va e’itiqodlar"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: qadimgi mesopotamiyada shakllan… DOCX 5 sahifa Bepul yuklash Telegram