ovqatlanish - energiya sarfini qoplash, hujayralar va to'qimalarni tuzish va yangilash, organizm funksiyalarini idora qilish uchun organizmga zarur oziq-ovqat moddalarning kirishi, hazm bolishi, so ‘rilishi va singishi jarayonlarining yigindisidir.

DOCX 6 стр. 24,2 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 6
abdalimova bahoroy g'ofur qizi prep 516 u guruhi. vitaminlarning ahamiyati yosh xususiyatlari va gigienasi. 1. ovqatlanish - energiya sarfini qoplash, hujayralar va to'qimalarni tuzish va yangilash, organizm funksiyalarini idora qilish uchun organizmga zarur oziq-ovqat moddalarning kirishi, hazm bolishi, so ‘rilishi va singishi jarayonlarining yigindisidir. almashinuv jarayonlariga hazm yollarida singigandan keyin so‘rilgan ovqatning tarkibiy qismlarigina qo‘shilishi mumkin. zarur miqdordagi oqsillar, yogiar, uglevodlar, vitaminlar, biogen moddalar va suv kerakli nisbatda organizmga kiritilgan taqdirdagina ovqatlanish organizmning normal hayot faoliyatini ta’minlaydi. bolalarda moddalar almashinuvi murakkab jarayon bolib, uning o‘zgarishi organizmda bir vaqtda bir-biriga qarama-qarshi boladi. assimilyatsiya organizmdagi sintezga bogliq bolgan barcha hodisalarni birlashtirib, o‘sish va rivojlanish, organizmni hayot uchun zarur bolgan moddalar bilan ta’minlash va ularni sarflash bilan ifodalanadi. dissimilyatsiya moddalarning parchalanishi va oksidlanishi, hamda ularni organizmdan ajratib chiqaruvchi jarayondir. assimilyatsiya jarayoni organizmdagi o‘sish va rivojlanish qonunlarini ifodalaydi. masalan, bolalik davrida oqsilga bolgan talab katta yoshdagi organizmga nisbatan ko‘proq boladi. bolalarda asosiy moddalar almashinuvi …
2 / 6
ini e’tiborga olgan holda tarkibida oqsil-24%, yog‘-21%, va karbonsuvlar-55% bo'lgan oziq-ovqat iste’mol qilish zarur. balanslangan oziqa moddalari organizmning plastik jarayonini ta’minlaydi. oqsillarning ahamiyati. bolalar uchun oqsillar eng katta ahamiyatga ega. oqsil inson oziqasidagi asosiy qism bo‘lib, organizmning plastic funksiyasi va quvvatini oshiradi. oqsil hujayraning asosiy tarkibiy qismini va hujayralararo tizimini tashkil qiladi. oqsil umumiy tana og'irligining 16-17% ini tashkil qilishi, quruvchi qism sifatida uning ahamiyati birinchi darajali ekanligini ko‘rsatadi. asosiy hayotiy jarayonlar oqsil bilan bog‘liq bo‘lib, ular organizmning ko'payish va o'sish qobiliyati, sezuvchanlik, moddalar almashinuvi, qisqarish harakatining turli ko‘rinishi va bir qancha faoliyatiga egadir. oqsil katalizator-tezlashtiruvchi vazifasini bajaradi. oqsil bolalar organizmida immunitet hosil bo'lishida qatnashadi. dnk va rnk tarkibi oqsil molekulalaridan tuzilgandir. oqsil moddalar energiyasi sarflanishi jarayonida ham qatnashadi. bolalar va o'smirlarda oqsil yetishmasligi jismoniy rivojlanishda funksional o‘zgarishlarga olib keladi. oziqa mahsulotlarida oqsilni tejam miqdorda iste’mol qilish natijasida elimentar distrofiya va boshqa kasalliklar ham uchrashi mumkin. oqsil tarkibidagi aminokislotalar (ayniqsa …
3 / 6
sabab bo‘ladi. masalan, organizmda lizinning yetishmasligi - suyakning kalsiy bilan ta’minlanishining, azot muvozanatining buzilishiga, gemoglobin miqdorining kamayishiga, qon hosil bo'lishining buzilishiga olib keladi. bolalar va o‘smirlarning kundalik energiya (kkal)ga, oqsil, yog‘ va karbonsuvlarga (g. hisobida) bolgan ehtiyoji yoshi kg/kaloriya oqsil yog karbonsuvlar i-3 yosh 1540 53 53 212 4-6 yqsh 1970 68 66 272 7-10 yosh 2300 79 79 315 ii-13 yoshdagi o‘g‘il bolalar 2700 93 93 370 qiz bolalar 2400 85 85 340 14-17 yoshdagi 0‘smirlar 2900 100 100 400 qizlar 2600 90 90 360 triptofan o‘sish jarayonida to‘qima sinteziga bog‘liq bo‘lib, azot muvozanatini saqlaydi. triptofan-gemoglobin va qon zardobi oqsillari qatoriga kiradi. gistidin - gemoglobin hosil bo‘lishida muhim rol o‘ynaydi. qon tomirlarini o‘tkazish qobiliyatiga ta ’sir qiluvchi moddalarni gistaminlar hosil qiladi. valin yetishmasligi harakat koordinatsiyasi buzilishiga olib keladi va hokazo. ovqat doimo bir xil miqdorda hazm bo‘lmaydi. hayvon mahsulotlari oqsillariinng 92 foizi hazm bo‘ladi. aralash oziqa oqsil (gusht, non, …
4 / 6
itaminlar bilan ta’minlanadi. nerv to‘qimasi va bosh miya yarim sharlarida fosfatidlaming ko‘pligi aniqlangan. fosfatidlar organizmda, jigar va qonda qisman sintezlanadi. 0 ‘simlik moyi, tuxum, sariyog‘ kabi yog‘ moddalar fosfatidlar manbai hisoblanadi ko‘p to‘yinmagan yog‘ kislotasi (ktyok) - linol, linolen, araxidon organizmda sintez bo‘lmaydigan, hayot uchun zarur bolgan moddalardan bin. biriktiruvchi to‘qima va hujayra qobigining hosil bolishi linolen moddasiga bog’liq. ktyok qon tomir devoriga ta’sir qilib, uning elastikligini oshiradi, otkazuvchanligini kamaytiradi va organizmning himoya kuchini oshiradi. bolalardagi ktyokga bolgan talab kattalarnikiga nisbatan ko‘p, masalan, katta yoshdagilarda ktyok kunlik me’yori ratsiondagi kunlik kuch qiymatining 1% ni tashkil qiladigan bolsa, bolalarda 2% dan kam bo’lmasligi zarur. 0 ‘simlik yog’i ktyokning asosiy manbai hisoblanadi. ovqatlanishni to‘g‘ri tashkil qilishda ratsion tarkibiga paxta, kungaboqar, hayvon va o‘simlik yog larini to’g’ri taqsimlash maqsadga muvofiqdir. 0 ‘simlik yog‘i miqdori 6 yoshgacha bo‘lgan bolalar ovqatida 6-12 g, boshlang‘ich sinf bolalari ovqatida 20 g, o‘smirlar ovqatida 25 g bo‘lishi kerak. …
5 / 6
nerv sistemasiga bogliq bo‘lgan organizmdagi bir qancha funksiyali buzilish bilan namoyon bo‘ladi. uglevodlar organizmda turli ko'rinishda oddiy monosaxaridlar, disaxarid, polisaxarid, erkin holatda, qolaversa lipid, mikroelementlar va oqsillar bilan murakkab komplekslar hosil qilgan holda uchraydi. uglevodlar jigar va muskullarda glikogen holida to'plam hosil qiladi. glikogen polisaxaridlarga kiradi. disaxaridlar va polisaxaridlar ichakda monosaxaridlarning oddiy birikmalariga qadar parchalanadi va qonga so‘riladi. ular darvoza vena bo'ylab jigarga tushadi, bu yerga glyukozadan glikogenga sintezlanadi va oqibat-natijada moddalar almashinuvida qatnashadi. bir kunda sarflangan energiyaning yarmidan ko‘pi uglevodlar hisobiga qoplanadi. organizm uglevodlarga ayniqsa muskul ishi paytida ehtiyoj sezadi. uglevodlar tana, yurak muskuli, shuningdek samarali aqliy mehnat uchun zarur bo‘ladi. ovqatlanish to ‘g‘ri tashkil qilinganda sutka mobaynida o‘smir 438-500 gramm uglevod olishi kerak. bolalar va o‘smirlarning vitaminlarga bo‘lgan kundalik ehtiyoji, mg yoshi a-retinol b1-tiamin b2-riboflamin pp-nikatin c-askorbin k-tasi d-kalseferol 1 yosh 0,4 (400 me) 0,5 0,6 7 40 0,4(400 me) i-3 yosh 0,4 (400 me) 0,8 0,9 10 …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 6 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "ovqatlanish - energiya sarfini qoplash, hujayralar va to'qimalarni tuzish va yangilash, organizm funksiyalarini idora qilish uchun organizmga zarur oziq-ovqat moddalarning kirishi, hazm bolishi, so ‘rilishi va singishi jarayonlarining yigindisidir."

abdalimova bahoroy g'ofur qizi prep 516 u guruhi. vitaminlarning ahamiyati yosh xususiyatlari va gigienasi. 1. ovqatlanish - energiya sarfini qoplash, hujayralar va to'qimalarni tuzish va yangilash, organizm funksiyalarini idora qilish uchun organizmga zarur oziq-ovqat moddalarning kirishi, hazm bolishi, so ‘rilishi va singishi jarayonlarining yigindisidir. almashinuv jarayonlariga hazm yollarida singigandan keyin so‘rilgan ovqatning tarkibiy qismlarigina qo‘shilishi mumkin. zarur miqdordagi oqsillar, yogiar, uglevodlar, vitaminlar, biogen moddalar va suv kerakli nisbatda organizmga kiritilgan taqdirdagina ovqatlanish organizmning normal hayot faoliyatini ta’minlaydi. bolalarda moddalar almashinuvi murakkab jarayon bolib, uning o‘zgarishi organizmda bir vaqtda bir-biriga qarama-qarshi bola...

Этот файл содержит 6 стр. в формате DOCX (24,2 КБ). Чтобы скачать "ovqatlanish - energiya sarfini qoplash, hujayralar va to'qimalarni tuzish va yangilash, organizm funksiyalarini idora qilish uchun organizmga zarur oziq-ovqat moddalarning kirishi, hazm bolishi, so ‘rilishi va singishi jarayonlarining yigindisidir.", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: ovqatlanish - energiya sarfini … DOCX 6 стр. Бесплатная загрузка Telegram