"vitaminlar haqida taqdimot"

PPTX 20 pages 7.0 MB Free download

20 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 7.0 MB

File type PPTX

Pages 20

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 20

презентация powerpoint buxoro viloyati vobkent tumani 7- umumiy o‘rta ta’lim maktabi biologiya fani muxidova gulchiroyning “vitaminlar” mavzusiga tayyorlagan taqdimoti o‘tilgan mavzuni takrorlash mavzu: oqsillar , karbonsuvlar va yog‘lar almashinuvi. masalani yeching: 15-16 yoshli o’quvchining iste’mol qilgan ovqati tarkibida 200 g uglevod, 100g oqsil. 80g yog’ bo’lasa to’liq parchalanganda qancha kkal energiya hosil bo’ladi? masalani yechilish tartibi: 1g uglevod ________ 4.1 kkal 200 g uglevod______x x=820 kkal 1g oqsil ________ 4.1 kkal 100 g oqsil ______x x=410 kkal 1g yog’ ________ 9.3 kkal 80 g yog’ ______x x=744 kkal mavzu:vitaminlar reja: 1.vitaminlarning o’rganilish tarixi. 2.vitaminlarning inson organizmidagi ahamiyati. 3.oziq moddalarda vitaminlarni saqlanishi. vitaminlarning o’rganilish tarixi vitaminlar to’g’risidagi ta’limotni rivojlanishida n.i. luninning (1880 y.) xizmati katta. u kishi hayvon organizmi oziqa tarkibida oqsil, karbonsuv, yog’, mineral moddalar va suvdan tashkari xozirgacha ma’lum bo’lmagan, lekin ularni o’rnini bosib bo’lmaydigan qandaydir moddalarning bo’lishini talab qilinishini isbotladi. lunin nikolay ivanovich (1853-1937 y.y.). pediatr va biokimyogar. …

2 / 20

ni yog’larning sovunlanmaydigan fraksiyasidan 1912 y ajratib olingan. p. karrer 1916 yilda uni vitamin a deb nomlashni taklif kilib, 1931 yilga kelib, kimyoviy tuzilishini ham to’liq anikladi. birinchi bor bu vitamin o.istler tomonidan 1947 yilda sun’iy ravishda sintez qilindi. retinol odatda (murakkab efir -glyukuronat shaklida) hayvon mahsulotlarida, ayniqsa, dengiz sutemizuvchi xayvonlari jigarida va baliqlarda uchraydi. vitamin c (askorbin kislota, antitsinga vitamini). j. kartyening 1535 yil dengiz osha olib borgan yirik ekspeditsiyasi davomida nyufaundlend orollarida singa kasalligidan ko’p sayyohlarning vafot etganidan boshlab ko’p hakimlar va tadqiqotchilar bu kasallikning sabablarini o’rganishga kirishib ketdilar. o’rta asrlarda bu kasallik juda ham keng tarqalgan va epidemiya tavsifiga ega bo’lganiga qaramay uni kelib chiqishi mexanizmlarini o’rganib bo’lmadi. shunga qaramasdan ko’p yillar davomida bu kasallik odamlarni tashvishga solib kelganligi sababli uni oldini olish omillari haqida ko’p ma’lumotlar yig’ildi. lekin uzoq vaqt davomida bu kasallikni sababi aniqlanmadi. faqat xx asrga kelib s. silva 1918-1925 y.y. limondan, keyin esa …

3 / 20

amin, antinevrit vitamin) bo’lib, 1912 yilda k. funk tomonidan kristal holatda ajratib olingan. keyinchalik esa, uning kimyoviy sintezi amalga oshirilgan. vitamin b ni tarkibida amin guruxi bilan birga oltingugurt ham uchraydi, shuning uchun uni tiamin deb nomlangan. yava orolida joylashgan turmaning gospitalida vrach bo’lib ishlovchi gollandiyalik eykman 1886 yilda turma xovlisida boqiladigan tovuqlarni kepagidan tozalangan guruch bilan boqilganda «beri-beri» ga o’xshash kasallikka chalinganligini va ularni kepagi tozalanmagan guruch bilan boqilganda esa, bu kasallikning yo’qolishini kuzatdi. shu shifokor tomonidan 25000 mahbus ustida o’tkazilgan kuzatuv shuni ko’rsatdiki, tozalangan guruch bilan oziqlangan har 40 mahbusdan 1 tasi «beri-beriga» chalingan, tozalanmagan guruch bilan oziqlanganlarni 10,000 dan 1 tasi kasallangan. shunday qilib bu olim guruch kepagi tarkibida ilgari fanga ma’lum bo’lmagan kandaydir modda bor, bu modda «beri-beri» kasalligini oldini oladi degan fikrga keldi. vitamin b1 ichak orqali osongina so’riladi, lekin to’qimalarda yig’ilmaydi va toksik xossaga ega emas. oshiqcha miqdordagi tiamin organizmdan siydik va ahlat orqali …

4 / 20

u halqaning 9-chi o’rnida joylashgan karbon atomiga ribitol spirti birikkan bo’ladi. uning «riboflavin» deb atalishida ribitol va uning sarik (lotincha-phlavo) rangli bo’lishi ma’nolari aks etgan. vitamin b6 (piridoksin, antidermatit vitamin) ning almashinmaydigan oziqa omili sifatidagi ahamiyati katta. bu vitamin p. dyerdi tomonidan 1934 yilda o’rganilib vitamin tarzidagi funktsiyani bajarishi ko’rsatib berilgan edi. bu vitamin shu vaqtgacha ma’lum bo’lgan b1 b2 va pp vitaminlardan mustasno xolda kalamush oyoqlarida uchraydigan dermatitni davolash omili sifatida ma’lum bo’ldi. kun rixard (1900-1967 y.y.). nemis kimyogari va biokimyogari. myunxen universitetini bitirgan (1922 y.). 1929 yildan boshlab geydelberg universitetini professori va shu shaharda joylashgan kimyo institutini direktori. asosiy ilmiy ishlari vitaminlar va karotinoidlar kimyosiga bag’ishlangan (1933 y.). bu moddalarni sintez qilish uslublarini ishlab chiqqan. birinchi bo’lib achitqidan vitamin b6 ni ajratib olgan. kimyo bo’yicha nobel mukofatini laureati (1938 y.). vitamin b6 1938 yilda k. kun tomonidan hamirturushdan va hayvon jigaridan toza xolda ajratib olindi va ko’p o’tmay …

5 / 20

n va qon hosil bo’lishida qatnashadigan moddaning jigarda bo’lishi ma’lum edi. bu vitamin ancha murakkab tuzilishga ega bo’lgani sababli uni kimyoviy tuzilishini o’rganish ancha muddatga cho’zildi va bunda xilma-xil biokimyoviy tadqiqot uslublaridan foydalanilish yaxshi natija bilan yakunlanmadi, hamda ancha urinishlar foyda keltirmadi. birinchi bo’lib d. xodjkin 1955 yilda qo’llanilgan rengentuzilmaviy taxlil uslubi vitamin b12 ni kimyoviy tuzilishini aniqlashda qo’l keldi. vitamin b12 (siankobalamin, antianemik vitamin). vitamin d (ergokaltsiferol, xolekaltsiferol) vitamin d ni ochilishi odam va xayvonlarda ikki xil kasallik– raxit va osteomolasiyaning o’rganilishi tufayli yuz beradi. raxit kasali xvii asrda angliyada birinchi bor qayd qilindi. 1924 yilda a. gess va m. veynshtoklar va ulardan bexabar xolda g.stinbok o’simlik moylari va boshqa oziqa mahsulotlariga ultra binafsha nurlar bilan ta’sir etib, yosh bolalarda raxitni oldini oladigan modda ajratib oldilar. bu xil faollikni yuzaga chiqaradigan modda sterin bo’lib chiqdi va u ergosteringa o’xshashligi aniqlandi, hamda keyinchalik vitamin d deb yuritila boshlandi. 1932 y …

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About ""vitaminlar haqida taqdimot""

презентация powerpoint buxoro viloyati vobkent tumani 7- umumiy o‘rta ta’lim maktabi biologiya fani muxidova gulchiroyning “vitaminlar” mavzusiga tayyorlagan taqdimoti o‘tilgan mavzuni takrorlash mavzu: oqsillar , karbonsuvlar va yog‘lar almashinuvi. masalani yeching: 15-16 yoshli o’quvchining iste’mol qilgan ovqati tarkibida 200 g uglevod, 100g oqsil. 80g yog’ bo’lasa to’liq parchalanganda qancha kkal energiya hosil bo’ladi? masalani yechilish tartibi: 1g uglevod ________ 4.1 kkal 200 g uglevod______x x=820 kkal 1g oqsil ________ 4.1 kkal 100 g oqsil ______x x=410 kkal 1g yog’ ________ 9.3 kkal 80 g yog’ ______x x=744 kkal mavzu:vitaminlar reja: 1.vitaminlarning o’rganilish tarixi. 2.vitaminlarning inson organizmidagi ahamiyati. 3.oziq moddalarda vitaminlarni saqlanishi. vitaminlarning o’...

This file contains 20 pages in PPTX format (7.0 MB). To download ""vitaminlar haqida taqdimot"", click the Telegram button on the left.

Tags: "vitaminlar haqida taqdimot" PPTX 20 pages Free download Telegram