insonning tabiatga ta'siri

PPTX 18 стр. 1,8 МБ Бесплатная загрузка

18 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 1,8 МБ

Тип файла PPTX

Страницы 18

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 18

слайд 1 buxoro viloyati romitan tumani 28- umumiy o’rta ta’lim maktabi biologiya fani o'qituvchisi husanova zulxumorning “insonning tabiatga ta'siri. “mavzusida tayyorlagan taqdimoti bilimdan qudratliroq kuch yo’q; bilim bilan qurollangan odam yengilmasdir. m.gorkiy reja: 1insonning tabiatga ijobiy tasiri. 2 .insonning tabiatga salbiy ta'sir 3 .tabiatdan oqilona foydalanish 4.o’quvchilar ongida tabiatga nisbatan mehr va muhabbat tuyg'ularini shakllantirish insoniyat vakillari paydo bo’libdiki tabiatga, tabiat hodisalariga qiziqib kelgan. qadimdan tabiatdagi turfa hil hayvonlar, rang barang o'simliklar insonni o'ziga jalb qilgan. inson o'simliklarni madaniylashtira boshlagan, hayvonlari esa xonakilashtirgan. shu tariqa yangidan yangi o'simliklar navlari, hayvonlarning turlari paydo bo'lgan. yer yuziga o'simliklarni ekish yo'li bilan yangi o’rmonlar, bog'lar yaratilgan. odam yashash sharoitini yaxshilash maqsadida tabiatga doimo ijobiy va salbiy ta'sir ko'rsatadi. ijobiy ta’sirga odam tamondan yangi o'simliklar navlari ning yaratilishi, hayvonlarning yangi ( sersut, go’shtdor va hokazo) zotlarini olinishi, oziq - ovqat mahsulotlari g ko'paytirilishini misol qilib olsak bo'ladi. insonning tabiatga ijobiy ta’siri kislorod modifikatsiyasi qatlamining …

2 / 18

chiqarishni qisqartirish bo'yicha ko'plab hujjatlar va bitimlar imzolandi. bundan tashqari, freonlarni almashtirish ixtiro qilindi - propan-butan. texnik parametrlariga ko'ra, ushbu modda yuqori ko'rsatkichlarga ega, uni freonlar ishlatiladigan joyda ishlatish mumkin. bugungi kunda ozon qatlamini yo'q qilish muammosi juda dolzarbdir. shunga qaramay, freonlardan foydalangan holda texnologiyalardan foydalanish davom etmoqda. ayni paytda odamlar freon chiqindilari miqdorini qanday kamaytirish haqida o'ylaydilar, ozon qatlamini saqlab qolish va tiklash uchun o'rnini bosuvchi vositalarni qidirmoqdalar. ozonning asosiy qatlamlari insonlar yovvoyi hayvonlarni ko'plab ovlasi natijasida ularning qirilib ketishi sababchi bo'lmoqda jumladan :yevropa turi( qoramollar nasl boshi), tarpan ( otlar nas boshi), stellerov sigirni (dengiz havoni) yo'q bo'lib ketdi.. prjevalskiy oti , zubr bizon, jayro, xongul kabi hayvonlar uchun qirilib ketish xavfi tug'uldi. bu hol hayvoar va ular yashaydigan muhitni muhofaza qilishni talab etadi. o'rmondagi daraxtlarning keragidan ortiq kesilishi, o'simliklarni ayovsiz ravishda gullari, va piyozbosh lari uchun uzib olinishi sababli ko'pgina o'simliklarda ham yo'qolib ketish xavfi tug’ulmoqda. lola, …

3 / 18

ta'siri sovutish uskunalarini ishlab chiqarishda ozonga mos mahsulotlardan foydalanish eng muammoli edi. ushbu davrda haqiqiy "freon inqirozi" boshlandi. bundan tashqari, rivojlanish uchun katta moliyaviy sarmoyalar talab qilingan, bu esa tadbirkorlarni xafa qilmasligi mumkin emas. yaxshiyamki, yechim topildi va freonlar o'rniga ishlab chiqaruvchilar aerozollardagi boshqa moddalarni (butan yoki propan kabi uglevodorod yoqilg'isi) ishlatishni boshladilar. ammo bugungi kunda issiqlikni yutadigan endotermik kimyoviy reaktsiyalardan foydalanishga qodir qurilmalardan foydalanish odatiy holdir. shuningdek, aes quvvat bloki yordamida atmosferani freonlarning tarkibidan (fiziklarning fikriga ko'ra) tozalash mumkin, uning quvvati kamida 10 gvt bo'lishi kerak. ushbu dizayn ajoyib energiya manbai bo'lib xizmat qiladi. axir, ma'lumki, quyosh atigi bir soniya ichida taxminan 5-6 tonna ozon ishlab chiqarishga qodir. ushbu ko'rsatkichni energiya bloklari yordamida oshirish orqali ozonni yo'q qilish va ishlab chiqarish o'rtasidagi muvozanatga erishish mumkin. ko'pgina olimlar ozon qatlamining holatini yaxshilaydigan "ozon fabrikasi" ni yaratish maqsadga muvofiq deb hisoblaydilar. ushbu loyihadan tashqari, boshqa ko'plab narsalar mavjud, shu jumladan sun'iy …

4 / 18

siyrak bo‘ladi: havoning bir million molekulasida o‘ntadan kamroq. biroq qariyb milliard yillar davomida ozonning atmosferada bo‘lishi yerda hayotning mavjud bo‘lishida katta ahamiyatga ega. ozon qayerda joylashishiga qarab yerdagi hayotni himoya qilishi yoki unga zarar yetkazishi mumkin. troposferadagi ozon (yer yuzasidan 10 km gacha bo‘lgan balandlikda) “yomon” ozon bo‘lib, u o‘pka to‘qimalari va o‘simliklarga zarar yetkazishi mumkin. ammo stratosferadagi (yer yuzasidan 10 km dan 40 km gacha bo‘lgan balandlik) 90 % ga yaqin ozon “yaxshi” bo‘lib, quyoshdankelayotgan zararli ultrabinafsha nurlarni tutib qolishi bilan foydalidir. bunday foydali ozon qatlami bo‘lmaganda edi, odamlarda quyoshdan kelayotgan ultrabinafsha nurlar bilan bog‘liq kasalliklar yanada ko‘proq yuzaga kelardi. oxirgi o‘n yilliklarda ozon miqdori kamaydi. 1974-yilda bunga freon (chlorofluorocarbons – cfcs) sabab ekani taxmin qilindi. 1987-yilga qadar ilmiy tadqiqotlarda ozonning yemirilishigafreonning aloqadorligi ishonchli dalillar bilan tasdiqlanmagan. ammo 1987-yilda jahonning turli mamlakatlariningrasmiy vakillari monreal (kanada)da uchrashib, freon (cfcs)dan foydalanishga qat’iy cheklov qo‘yishdi. 1-savol: yuqorida keltirilgan matnda atmosferada ozonning paydo …

5 / 18

nergiyasi, daryo oqimi energiyasi kabi ekologik jihatdan toza va tiklanadigan energiya manbalari, o'simliklar mahsulotlaridan bioyoqilg’i olish va undan foydalanish - tabiatdan oqilona foydalanish yo'llaridan biri sanaladi. bizga ma'lumki biologiya darsliklarida har bir sinflarda tabiat muhofazasi haqidagi mavzular juda kam berilgan. jumladan 5- sinf darsligida 3- bob” organizmi va tashqi muhit” bobidagi uchta mavzuda tabiat muhofazasi haqida so'z boradi. 6- sinf biologiya darsligida esa 4- bob “ gulli o’simliklarning hayotiy faoliyati “ da “o'simliklar dunyosiga ekologik omillarning ta'siri “ mavzusida insonning tabiatga ta'siri va buning oqibatlari haqida so'z yuritiladi. o'quvchilar bir yil davomida biologiya fanini o’qish davomida 2 yoki 3 dars davomida tabiatni muhofaza qilish to'g'risida fikr yuritadi xalos. boshqa 7,8,9,10,11 sinf biologiya darsliklarida ham tabiat muhofazasi haqidagi mavzular kam.. menimcha bu muommoni hal etish kerak. menda bu mulohazalar dan keyin bir fikr uygondi: biologiya darslarida darsning tashkiliy qismida xech bo'lmaganda 2- daqiqani tabiat va undagi muommolarga va ularning yechimi ga …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 18 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "insonning tabiatga ta'siri"

слайд 1 buxoro viloyati romitan tumani 28- umumiy o’rta ta’lim maktabi biologiya fani o'qituvchisi husanova zulxumorning “insonning tabiatga ta'siri. “mavzusida tayyorlagan taqdimoti bilimdan qudratliroq kuch yo’q; bilim bilan qurollangan odam yengilmasdir. m.gorkiy reja: 1insonning tabiatga ijobiy tasiri. 2 .insonning tabiatga salbiy ta'sir 3 .tabiatdan oqilona foydalanish 4.o’quvchilar ongida tabiatga nisbatan mehr va muhabbat tuyg'ularini shakllantirish insoniyat vakillari paydo bo’libdiki tabiatga, tabiat hodisalariga qiziqib kelgan. qadimdan tabiatdagi turfa hil hayvonlar, rang barang o'simliklar insonni o'ziga jalb qilgan. inson o'simliklarni madaniylashtira boshlagan, hayvonlari esa xonakilashtirgan. shu tariqa yangidan yangi o'simliklar navlari, hayvonlarning turlari paydo bo'lgan....

Этот файл содержит 18 стр. в формате PPTX (1,8 МБ). Чтобы скачать "insonning tabiatga ta'siri", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: insonning tabiatga ta'siri PPTX 18 стр. Бесплатная загрузка Telegram