tarixiy biblografiya vazifasi tarixiy fondlarni o'rganiwda uning o'rni va axamyati

PPTX 40 стр. 760,9 КБ Бесплатная загрузка

40 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 760,9 КБ

Тип файла PPTX

Страницы 40

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 40

презентация powerpoint tuzuvchilar: alibekova durdona rahimberdiyeva xilola mavzu:tarixiy biblografiya vazifasi tarixiy fondlarni o'rganiwda uning o'rni va axamyati. tarixiy biblografiyani paydo bo'liwi va asosiy bosqichlari reja: bibliografiya tushunchasi, uning kelib chiqish tarixi haqida ma’lumot bibliografiyashunoslik bibliografiya nazariyasi bibliografiya tushunchasi, uning kelib chiqish tarixi haqida ma’lumot „bibliografiya so’zi birinchi marta qadimgi gretsiyada qollanilgan. sozma-soz tarjima qilinganda biblion — „kitob, grapho — „yozaman degan ma’noni anglatadi. kitob nashr etish ishi boshlangunga qadar bu tushuncha kitobni yozish, ko’chirib yozish ma’nosida qo4llanilgan. u vaqtlarda kitobni yozish va ko‘chirib yozish qo‘l mehnati bilan amalga oshirilgan. bu ishni bajarganlarni bibliograflar deb atashgan. 0 ‘sha paytda bibliograflardan alohida mukammal bilim talab etilmasdan, faqat yozishni va o‘qishni bilish talab qilingan bo‘lsa-da, bu ish juda yuqori malakali va istiqbolli ish hisoblangan. qog‘oz kashf bo‘lgunga qadar 0 ‘rtayer dengizi mamlakatlarida papirus, meso- potamiyada loy plastinkalardan, xitoyda ipakdan, hindistonda palma daraxti barglaridan foydalangan holda axborotning qo‘lyozma shakllarini tarqatishgan ikkinchi darajali axborotning qadimgi …

2 / 40

ib chiqish tarixi haqida ma’lumot topishning o‘zi bo‘lmagan. qadimgi shumer kutubxonachilari bunday holatdan chiqa bilganlar. (jlar har bir qutini yoki savatni alohida o‘ziga xos va undagi materiallar mazmuniga muvofiq nomlar bilan ataganlar. bunday tartibga solish kutubxonachilik ishidagi birinchi kataloglardir. bu foydala- nuvchiga kutubxonada mavjud hujjatni qidirishga va oson topishga yordam bergan. shunday qilib, kutubxona xodimi birinchi bolib kutubxona katalogi ko‘rinishida o‘z kutubxonasida maxsus tablichka-ko'rsatkichlarni qollash bilan katalog shaklidagi bibliografik axborotni kashf etdi. keyinchalik kataloglar bibliografik axborotning manbasi sifatida anchagina qadimgi yirik kitob saqlash muassasalariga bo‘ysungan. 0 ‘sha vaqtda jenevada mavjud bo‘lgan kutubxona katalogi haqidagi ma’lumotlar biz- gacha yetib kelgan. u assuriya shohi ashshurbanipalga qarashli bo‘lgan. bu eramizdan oldingi vi asrga oid juda katta bir qancha o‘n ming dona loy-tablichkalaridan iborat kutubxona bo‘lib, adabiyotlar, asosan, o‘sha davrga xos grammatika, she’riyat, tarix, huquq, tabiat haqidagi fan, geografiya, matematika va dinga oid edi. kutubxonaning sistemali katalogi unda ishlaydigan juda katta olimlar va yozuvchilar …

3 / 40

bolgan, ammo bizgacha saqlanmagan „bilimning hamma sohasida sharaf topganlarning jadvali“ni tuzgan edi. u haqda materiallar yetib kelgan. unga ko‘ra, bu bir tomondan aleksandriya kutubxona- sining 8 dan 1 qismini aks ettirgan, ikkinchidan, kallimaxga ma’lum bo‘lgan o'sha vaqtdagi birinchi manbasining qayerda saqlanishidan qat’i nazar grek adabiy asarlari va mualliflar 7 haqidagi biografik ma’lumotlarni bergan. kallimax jadvali o‘zida bibliografik axborot rivojining 2 ta asosiy yo'nalishini aks ettirgan: l.tarixan birinchi va bibliografik axborotning aniq kutubxona fondi bilan bog‘liq katalogi. 2. tasvirlangan hujjatlarning aniq saqlanish joyiga bog‘liq bo‘lmagan hujjatlar haqida (bu yo‘nalish shu vaqtgacha alohida izohli ma’noga ega emas edi). tadqiqotchilarning e’tiroficha, dastlabki bibliografik qokl- lanma sifatida bu jadval bizgacha yetib kelmagan bo‘lsa-da, shu ish bilan bibliografiya tuzish boshlangan. xuddi shunga o‘xshagan bibliografik ko‘rsatkich kechroq, eramizdan oldingi i asrda xitoyda „si lyue“ („yetti rezyume“) nomi bilan paydo bo‘ldi. bu ishlar bizga qadar nazariy va amaliy ahamiyatini saqlab qolgan. qadimgi dunyoda va o‘rta asrlarda yevropada …

4 / 40

lil qilish shuni ko‘rsatdiki; bibliografik yo‘llanmalar (ssilkalar) mualliflarni ko'rsatishda va aniq bir asarga taalluqli masalalarni ko‘rsatishda qo‘llanilgan. 5. birinchi rus bibliografik yodgorligi 1073-yil yaratilgan yolg‘on va haqiqiy kitoblarning 3 ta ro‘yxati edi. antik madaniyat olishi bilan bibliografiya tushunchasi ham yo‘qolib ketdi va keyin yana qaytadan boshqacha sharoitda, boshqacha ma’noda, ya’ni kitob boyliklarini tavsiflash ma’nosida qollanila boshlandi. bibliografiyaning keyingi taraqqiyoti yevropada kitob bosishning boshlanishi va axborot madaniyatining poligrafik davri bilan bog‘liq. bu vaqtli matbuot nashrlari, bibliografik materiallar, maxsus gazeta va jurnallar, davlat biblio grafiyasi manbasi boimish majburiy nusxalar va to‘plamlar, nashriyot va kitob savdosi tashkilotlarining bosma kataloglari va boshqa bibliografik mahsulotlarning paydo bolishida ko‘rinadi. bibliografiya fani hayot taqozo etayotgan vazifalarni amalga oshirish uchun zarur bo4gan amaliy ehtiyojlar tufayli vujudga keldi va rivojlandi. bibliografik nazariya va amaliyot uzviy bogliq, bir-birini boyitadi va nisbatan o‘z mustaqilligini himoya qiladi. rus bibliografiyasining paydo bo4ish davri xi — xvii asrda xrestomatiya tipidagi to‘plamlarning paydo bo‘lishiga bogkliq. …

5 / 40

sh tajribasidan“ nomli ishni yaratgan. v. s. sopikovning buyuk xizmati shundaki, u „bosmaxona tashkil etilgandan 1813- yilgacha slavyan va rus tillarida bosilgan asarlar va taijimalarning to‘liq lug‘ati“ni tuzadi, bundan tashqari, u bu asarini 1813— 1821- yillari „rossiya bibliografiyasining tajribasi“ nomi bilan nashr ettiradi. unda rossiyada birinchi marta va biz uchun ham eng muhim prinsipial nazariy masalalar — kutubxo- nachi va bibliografning vazifalari, kitobxonga tavsiya etilayotgan kitobning ahamiyati, muallif fikri va uslubi bilan kitobxonni tanishtirish uchun tuzuvchi tomonidan bibliografik qo‘llanma- larning yangi janri — bibliografik ocherklar va antologiyalarni tuzish uchun qo‘llaniladigan turli xil vositalar ochib beriladi. xviii asr oxiri — xix asr boshlarida „bibliografiya “ sokzi kitobshunoslik (kitob haqidagi fan), kitob tarixi, adabiyot tarixi, adabiy va ilmiy tanqid kabi fanlami aks ettirdi. aynan mana shu keng tushuncha v.s. sopikovning „bibliografiya insoniyatning eng qadimgi hamma bilimini tushuntiruvchi fandiru deb xulosa qilishiga sabab bo‘ldi. uning fikricha, bibliografiyaning ahamiyati, umuman, kitobni bilishda, fanlarning holati …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 40 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "tarixiy biblografiya vazifasi tarixiy fondlarni o'rganiwda uning o'rni va axamyati"

презентация powerpoint tuzuvchilar: alibekova durdona rahimberdiyeva xilola mavzu:tarixiy biblografiya vazifasi tarixiy fondlarni o'rganiwda uning o'rni va axamyati. tarixiy biblografiyani paydo bo'liwi va asosiy bosqichlari reja: bibliografiya tushunchasi, uning kelib chiqish tarixi haqida ma’lumot bibliografiyashunoslik bibliografiya nazariyasi bibliografiya tushunchasi, uning kelib chiqish tarixi haqida ma’lumot „bibliografiya so’zi birinchi marta qadimgi gretsiyada qollanilgan. sozma-soz tarjima qilinganda biblion — „kitob, grapho — „yozaman degan ma’noni anglatadi. kitob nashr etish ishi boshlangunga qadar bu tushuncha kitobni yozish, ko’chirib yozish ma’nosida qo4llanilgan. u vaqtlarda kitobni yozish va ko‘chirib yozish qo‘l mehnati bilan amalga oshirilgan. bu ishni bajarganlarni bib...

Этот файл содержит 40 стр. в формате PPTX (760,9 КБ). Чтобы скачать "tarixiy biblografiya vazifasi tarixiy fondlarni o'rganiwda uning o'rni va axamyati", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: tarixiy biblografiya vazifasi t… PPTX 40 стр. Бесплатная загрузка Telegram